DİŞETİ İLTİHAPLI VE PERİODONTAL SAĞLIKLI BİREYLERDE TÜKÜRÜK KORTİZOL VE ALGILANAN STRES DÜZEYLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Özet

Amaç: Psikososyal faktörler periodontal hastalık için önemli bir risk faktörü olarak tanımlanır, konak direncini değiştirerek ve endokrin dengesizliklere neden olarak periodontal dokuları etkileyebilir. Bu çalışmada algılanan stresin ve strese bağlı hormon düzeyiyle periodontal durum arasındaki ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya 42 gingivitisli ve 30 periodontal olarak sağlıklı, toplam 72 birey dahil edildi. Hastaların klinik ve radyolojik periodontal değerlendirmesi yapıldı. Stres düzeyleri tükürük kortizol seviyesi ve Cohen Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ-10) değerleri kullanılarak incelendi. Bireylerin tükürükteki kortizol seviyesi ELİSA yöntemi kullanılarak ölçüldü. Elde edilen veriler p<0.05 anlamlılık düzeylerine göre istatistiksel olarak analiz edildi. Bulgular: Sosyodemografik veriler değerlendirildiğinde fırçalama sıklığının kontrol grubunda daha yüksek olduğu görüldü (p<0.05). Periodontal olarak sağlıklı gruptaki tükürük kortizol seviyesi ve ASÖ-10 skorları, gingivitis grubuna kıyasla daha düşüktü (p<0.05). Tükürük kortizol seviyesi ve algılanan stres ölçeği skorları ile periodontal klinik parametreler arasında pozitif korelasyon gözlendi. Sonuç: Gingivitisli bireylerde daha yüksek stres seviyesi görülmektedir. Çalışmamızın sonuçları dahilinde stres ile periodontal hastalık arasında pozitif bir ilişki olduğu söylenebilir. Bununla birlikte, stres ve periodontal hastalık arasındaki ilişkiyi açıklamak için daha ileri araştırmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: stres, periodontal hastalık, kortizol Evaluation of salivary cortisol levels and perceived stress levels in gingivitis and periodontal healthy individuals Abstract Aim: Psychosocial factors are identified as an important risk factor for periodontal disease, affecting periodontal tissues by altering host resistance and endocrine imbalances. At present study, there was aimed to appraise the relationship between perceived stress scale and stress hormone level and periodontal status. Material and Methods: There was included the total of 72 individuals, 42 subjects with gingivitis and 30 periodontal healthy subjects in this study. Clinical and radiological periodontal evaluation of all participants were performed. Stress levels were assessed using salivary cortisol level and Cohen's Perceived Stress Scale (PSS-10) scores. Salivary cortisol level was measured using by ELISA method. The data were analyzed statistically according to p <0.05 significant levels. Results: When the sociodemographic data were compared, no statistical difference was found between the groups (p >0.05). Salivary cortisol level and PSS-10 scores in periodontal healthy subjects were lower than subjects with gingivitis (p <0.05). There was a positive correlation between salivary cortisol level and perceived stress scale scores and periodontal clinical parameters. Conclusion: There were higher levels of stress in individuals with gingivitis. According to the present study might mention that there is a positive relationship between stress and periodontal disease. However, the further investigations are needed to explain the relationship between stress and periodontal disease. Keywords: stress, periodontal disease, cortisol