Dergiler / Türk Kütüphaneciliği / 2016 / Cilt: 30 - Sayı: 2

Başlangıcından Harf Devrimi’ne Kadar Türkiye’de Basım ve Yayının Kısa Bir Tarihçesi

A Short History of Press and Publishing in Turkey from the Beginning till Alphabet Reform

Sayfa
251–260
Yayın Tarihi
2016-04-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada basın ve yayının Osmanlı’dakibaşlangıcından Türkiye’deki Harf Devrimi’ne kadar olan gelişimi ele alınmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Matbaanın kullanımı, bilgi birikiminin artmasına ve uygarlıkların gelişmesine önemli katkılarsağlamıştır. 18. yüzyıldaki aydınlanma, 19. yüzyıldaki Sanayi Devrimi, 20. yüzyıldaki köklübilimsel gelişmeler gibi insanlık tarihinin birçok önemli dönemecinde matbaanın oynadığı rolyadsınamaz.
📊
Temel Bulgular & Veri:Türkiye’de ise özellikle arşiv belgelerinin transkripsiyonundaki artışlabirlikte ulaşılabilir belge sayısı artmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada basın ve yayının Osmanlı’dakibaşlangıcından Türkiye’deki Harf Devrimi’ne kadar olan gelişimi ele alınmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Osmanlı’da Basım Tarihi · İbrahim Müteferrika · sansür

Özet

Matbaanın kullanımı, bilgi birikiminin artmasına ve uygarlıkların gelişmesine önemli katkılarsağlamıştır. 18. yüzyıldaki aydınlanma, 19. yüzyıldaki Sanayi Devrimi, 20. yüzyıldaki köklübilimsel gelişmeler gibi insanlık tarihinin birçok önemli dönemecinde matbaanın oynadığı rolyadsınamaz. Son yüzyılda elektronik yayıncılıkla birlikte yazılı basım hayatında yeni bir dönembaşlamıştır. Türkiye’de matbaacılığın gelişmesini konu alan temel kaynak niteliğindeki eserlerinbir kısmı batı kökenlidir. Türkiye’de ise özellikle arşiv belgelerinin transkripsiyonundaki artışlabirlikte ulaşılabilir belge sayısı artmıştır. Bu çalışmada basın ve yayının Osmanlı’dakibaşlangıcından Türkiye’deki Harf Devrimi’ne kadar olan gelişimi ele alınmıştır.

Abstract

The advent ofprintingpress brought aboutasignificantimprovementin the progressiveaccumulation of knowledge and advancement of civilization.The Ageof Enlightenment ofthe18thcentury, the IndustrialRevolution inthe 19th century, and 20thcenturyscientificprogressheavily depended onthis new, effectiveformofwriting.Duringthe lastcentury,withthe newadvanced computer technologies, printing presshadanewturning point. Someof the .first hand literature abouttheearly developmentofTurkish printingpress isoriginatedfromthe West. The numberofaccessible documentsinTurkeyincreasedwith theincrease in the transcriptionof archiveddocuments. The developmentof pressand publicationfromthebeginningof Ottoman EmpiretoAlphabet ReforminTurkey is addressedinthisstudy

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DAVULCU, F., KIPÇAK, H. (2016). Başlangıcından Harf Devrimi’ne Kadar Türkiye’de Basım ve Yayının Kısa Bir Tarihçesi. Türk Kütüphaneciliği, Cilt: 30 - Sayı: 2, 251–260. https://ajindex.com/articles/89284

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Akbulut, M (2002).İbrahim Müteferrika ve ilk Türk matbaası. Türkler içinde (C.14. ss. 919-926). Ankara:
  2. Yeni Türkiye Yayınları.
  3. Ata, B. (Ed.). (2015). Bilim teknoloji ve sosyal değişme (6. bs.). Ankara:
  4. Pegem. Altuntek, S. (1993). İlk Türk matbaasının kuruluşu ve İbrahim Müteferrika. Hacettepe Üniversitesi EdebiyatFakültesi Dergisi, 10 (1), 191-204. Aqueel,M. (2009). Commencement of printing in the muslim world: A view of impact on Ulamaat earlyphase of islamic moderate trends. Kyoto Bulletin of Islamic Area Studies, 2 (2), 10-21.
  5. Ayaydın, G.Ö. (2009). 19. Yüzyılda Osmanlı toplumu ve basılı Türkçe edebiyatı: Etkileşimler, değişimler, çeşitlilik. (Yayınlanmamış doktora tezi). Bilkent Üniversitesi Türk Edebiyatı Bölümü, Ankara.
  6. Aysoy, M. Batılı bilgi ve teknik transferi açısından Osmanlı modernleşmesi. Erişim adresi: http://www.bilecik.edu.tr/fenedebiyat- ftp/COGRAFYA%20BOLUMU/LISANS%20PROGRAMI/wep%20turk%C3%BDye%20ekono m%C3%BDk%20co%C3%B0rafyas%C3%BD/bat%C3%BDl%C3%BD%20bilgi%20ve%20tekn ik%20transfer%20a%C3%A7%C3%BDs%C3%BDndan%20osmanl%C3%BD%20modernle%C 3%BEmesi.pdf Baysal, J. (2010). Müteferrika'dan I. Meşrutiyete kadar Osmanlı Türklerinin bastıkları kitaplar. İstanbul:
  7. Hiper Link. Babinger, F. (2004). Müteferrika ve Osmanlı matbaası. (N. Kuran Burçoğlu ve M. Kiel, Çev. ve Yay. Haz.).İstanbul:
  8. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  9. Berkes, N. (2002). Türkiye'de çağdaşlaşma. İstanbul:
  10. Yapı Kredi Yayınları.
  11. Binark, İ. (1968). Türk kültür ve medeniyetinin bir buluşu olan matbaacılığın tarihçesi. Türk Kütüphaneciliği, 17(2), 83-90. Birinci,A. (2006). Osmanlı devletinde matbuat ve neşriyat yasakları tarihine medhal. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 4(7), 291-349.
  12. Çakır, İ. (2004). Müteferrika Matbaası'nın düşündürdükleri ve Avrupa'da basımcılığın etkileri: Gelecekiçin geçmişi anlamak. Bilgi Dünyası, 5 (2), 153-167.
  13. Çakmak, D. (2007). Osmanlı telif hukuku ile ilgili mevzuat. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 21 Bahar, 191-234. Değirmencioğlu,G. (2015). Milli mücadeledönemi'nde mizah basını: “Güleryüz” mizah gazetesinde yayımlanan karikatürlerin içerikleri üzerine bir inceleme. Global Media Journal TR Edition, 6 (11), 202-219.
  14. Demirel, F. (2004). Osmanlı'da kitap basımının denetimi. Yakın Dönem Türkiye Araştırmaları Dergisi, 11(22). 89-104.
  15. Ersoy, O. (1959).Türkiye'ye matbaanın girişi ve ilk basılan eserler. Ankara:
  16. Güven Basımevi. Ervancı, H. M. ve Kiremit, İ. (2010). Lale dönemi ve Patrona Halil isyanı üzerine yeni değerlendirmeler. Tarih Okulu