KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Bartın Orman Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 22 - Sayı: 3

Peyzaj Direnç Değişimlerinin Ekolojik Bağlantılar Üzerine Etkileri: Çankırı Örneği

Ali Uğur ÖZCAN
İbrahim AYTAŞ
Sayfa
979–992
Yayın Tarihi
2020-12-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çankırı’da peyzaj dirençlerinin belirlenmesi, ekolojik bağlantıların planlamasında nasıl bir koridorun oluşturulacağı ve gerekli olan önlemlerin neler olacağını ortaya koyması açısından önem arz etmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Öz Peyzaj direnci kavramı, çevresel parametrelerin yaban hayvanlarının hareketlerini nasıl etkilediğini nicel olarak tahmin etmek için peyzaj ekolojisi ve koruma biyolojisinde son yıllarda oldukça sık kullanılmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmada, zamansal olarak mekânsal değişimin ve peyzaj dirençlerinin ekolojik bağlantılar üzerine etkisini Çankırı ili örneğinde ortaya koymak amaçlanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Çankırı’da peyzaj dirençlerinin belirlenmesi, ekolojik bağlantıların planlamasında nasıl bir koridorun oluşturulacağı ve gerekli olan önlemlerin neler olacağını ortaya koyması açısından önem arz etmektedir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2000 Verileri
⚙️Değişkenler:Anahtar Kelimeler Peyzaj direnci · yaban hayatı · koridor

Özet

Öz Peyzaj direnci kavramı, çevresel parametrelerin yaban hayvanlarının hareketlerini nasıl etkilediğini nicel olarak tahmin etmek için peyzaj ekolojisi ve koruma biyolojisinde son yıllarda oldukça sık kullanılmaktadır. Çalışmada, zamansal olarak mekânsal değişimin ve peyzaj dirençlerinin ekolojik bağlantılar üzerine etkisini Çankırı ili örneğinde ortaya koymak amaçlanmıştır. Hedef tür olarak karaca (Capreolus capreolus) seçilmiştir. Öncelikli olarak peyzaj dirençleri için arazi kullanımları, karayolları ve akarsu ağı değişkenleri seçilmiş ve bu değişkenlerin direnç değerleri belirlenmiştir. Çekirdek alan olarak 1.000 hektardan büyük tek parça halindeki orman alanları seçilmiştir. Çalışma alanı için iki farklı zamana ait peyzaj dirençleri hesaplanmıştır. İstanbul-Samsun karayolu (D-100), Çankırı ilini doğudan batıya doğru kesen en önemli bariyerdir. Bu yüzden D-100'ün böldüğü alan için iki farklı koridor seçilmiştir. Hedef tür için koridor güzergâhları, least-cost modeli (en az maliyetli yol) kullanılarak oluşturulmuştur. Analiz sonucuna göre 2000 ve 2018 yıllarına ait Path1 (P1) ve Path2 (P2) koridorlarının ikisinde de zamansal olarak değişiklikler meydana gelmiştir. P1 koridoru için 2000 yılı direnç/metre ortalaması 4.83, 2018 yılı için 5.31 olarak artarken, P2 koridoru için 6.38’den 5.90 değerine düşmüştür. Bu değişiklik, D-100 karayolu ve çevresinde oluşan yerleşimlerin yaban hayatı üzerine etkisini net bir şekilde ortaya koymaktadır. Parçalanmış peyzaj yamaları arasında ekolojik bağlantıların tekrar tesis edilmesi, biyoçeşitliliğin sürdürülebilirliği için oldukça önemlidir. Çankırı’da peyzaj dirençlerinin belirlenmesi, ekolojik bağlantıların planlamasında nasıl bir koridorun oluşturulacağı ve gerekli olan önlemlerin neler olacağını ortaya koyması açısından önem arz etmektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZCAN, A. U., AYTAŞ, İ. (2020). Peyzaj Direnç Değişimlerinin Ekolojik Bağlantılar Üzerine Etkileri: Çankırı Örneği. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, Cilt: 22 - Sayı: 3, 979–992. https://ajindex.com/articles/88532

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Adriaensen F, Chardon JP, De Blust G, Swinnen E, Villalba S, Gulinck H, Matthysen E (2003). Theapplication of ‘least-cost’modelling as a functional landscape model. Landscape And Urban Planning,64(4), 233-247. 2.Andersen R, Duncan P, Linnell JDC (1998). European Roe Deer: The Biology of Success.Scandinavian University Press,
  2. Oslo, Norway. 3.Avağ A, Koç A, Kendir H (2012). Ulusal Mera Kullanım ve Yönetim Projesi. TÜBİTAK KAMAG106G017,1226 s. 4.Bennett AF (1999). Linkages in The Landscape: The Role of Corridors and Connectivity in WildlifeConservation (No. 1). IUCN. 5.Bennett G (2004). Integrating Biodiversity Conservation and Sustainable Use: Lessons Learned fromEcological Networks. IUCN. 6.Berger J (1997). Population constraints associated with the use of black rhinos as an umbrella species fordesert herbivores. Conservation Biology, 11, 69 – 78. 7.Burkey TV (1989). Extinction in nature reserves: the effect of fragmentation and the importance ofmigration between reserve fragments. Oikos, 55(1), 75-81. 8.Carroll C, Noss RF, Paquet PC, Schumaker NH (2004). Extinction debt of protected areas indeveloping landscapes. Conservation Biology, 18(4), 1110-1120. 9.Carroll C, Noss RF, Paquet PC (2001). Carnivores as focal species for conservation planning in theRocky Mountain Region. Ecological Applications, 11, 961 – 980. 10.Clevenger AP, Wierzchowski J (2006). Maintaining and restoring connectivity in landscapesfragmented by roads. Conservatıon Biology Series-CambridgE-, 14, 502. 11.COPERNICUS (2020). CORINE 2000 VE 2018 uydu görüntü veri setleri.https://land.copernicus.eu/pan-european/corine-land-cover. Erişim tarihi: 05 Mart 2020. 12.Cushman SA, Gutzweiler K, Evans JS, McGarigal K (2010). The gradient paradigm: a conceptual andanalytical framework for landscape ecology. In Cushman S.A., & F. Huettmann (Eds.), Spatialcomplexity, informatics, and wildlife conservation (pp 83–108).
  3. New York, USA: Springer. 13. ÇŞM (2018). Çankırı İli Çevre Durum Raporu. Çankırı Valiliği. İl Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü. 143s. 14.Danilkin A (1996). Behavioural Ecology of Siberian and European Roe Deer. Chapman and Hall,London, UK. 15.Dehaghi IM, Salmanmahiny A, Karimi S, Shabani AA (2018). Multi–criteria evaluation and simulatedannealing for delimiting high priority habitats of Alectoris chukar and Phasianus colchicus in Iran.Animal Biodiversity and Conservation, 41(1), 185-193. 16.Diamond JM (1975). The island dilemma: lessons of modern biogeographic studies for the design ofnatu