Dergiler / Akademik Yaklaşımlar Dergisi / 2022 / Cilt: 13 - Sayı: 2

TÜRKİYE MUHASEBE TARİHİ İLE İRAN MUHASEBE TARİHİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

A COMPARISON BETWEEN TURKEY AND IRAN’S ACCOUNTING HISTORY

Sayfa
328–362
Yayın Tarihi
2022-12-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışma sonucunda 19. yüzyılın sonlarına kadar iki ülkedeki devlet muhasebe düzeninin benzer bir yapıda olduğu, yabancı yatırımcıların ülkelere gelmeleriyle, ekonomik, politik ve sosyo-kültürel zeminin değişmesiyle birlikte hem özel sektör hem de devlet muhasebe sistemlerinde farklılıkların meydana geldiği ortaya konulmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Tarihi kalıntılardan muhasebenin bugünkü Türkiye ve İran topraklarının da bulunduğu Mezopotamya’da ortaya çıktığı düşünülmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmada, her iki ülkenin İslamiyet’ten önceki, İslamiyet’ten sonraki ve 20. yüzyıldan sonraki muhasebe sistemlerine ait benzerliklerin ve farklılıkların ortaya konulması amaçlanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma sonucunda 19. yüzyılın sonlarına kadar iki ülkedeki devlet muhasebe düzeninin benzer bir yapıda olduğu, yabancı yatırımcıların ülkelere gelmeleriyle, ekonomik, politik ve sosyo-kültürel zeminin değişmesiyle birlikte hem özel sektör hem de devlet muhasebe sistemlerinde farklılıkların meydana geldiği ortaya konulmuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Türk Muhasebe Tarihi · İran Muhasebe Tarihi · Muhasebe

Özet

Tarihi kalıntılardan muhasebenin bugünkü Türkiye ve İran topraklarının da bulunduğu Mezopotamya’da ortaya çıktığı düşünülmektedir. Bu iki ülkenin aralarında geçmişten bugüne süregelen köklü ekonomik ve sosyal ilişkiler mevcuttur. Bu nedenle Türkiye ve İran muhasebe sistemlerindeki benzerliklerin fazla olması beklenmektedir. Çalışmada, her iki ülkenin İslamiyet’ten önceki, İslamiyet’ten sonraki ve 20. yüzyıldan sonraki muhasebe sistemlerine ait benzerliklerin ve farklılıkların ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışma sonucunda 19. yüzyılın sonlarına kadar iki ülkedeki devlet muhasebe düzeninin benzer bir yapıda olduğu, yabancı yatırımcıların ülkelere gelmeleriyle, ekonomik, politik ve sosyo-kültürel zeminin değişmesiyle birlikte hem özel sektör hem de devlet muhasebe sistemlerinde farklılıkların meydana geldiği ortaya konulmuştur. Günümüz İran ve Türkiye’nin muhasebe sistemleri arasındaki temel farklılıklar özetlenmeye çalışılmıştır.

Abstract

One of the historical remains is thought to have emerged in Mesopotamia, where accounting is today also located on the lands of Turkey and Iran. The two countries have had a long history of economic and social relations. Therefore, the similarities in the accounting systems of Turkiye and Iran are expected to be high. The study aims to reveal the similarities and differences between the accounting systems of both countries before, after Islam and after 20th century. The study shows that by the late 19th century, the state accounting system in the two countries had a similar structure, with foreign investors coming to the countries, and the change of economic, political and socio-cultural backgrounds resulting in differences in both the private and state accounting systems. The main differences between the accounting systems of today's Iran and Turkey have been tried to be summarized.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DÖLEN, T., RIMAZ, M., AYANOĞLU, Y. (2022). TÜRKİYE MUHASEBE TARİHİ İLE İRAN MUHASEBE TARİHİNİN KARŞILAŞTIRILMASI. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, Cilt: 13 - Sayı: 2, 328–362. https://ajindex.com/articles/874421

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Aliabadi, F. J., & Shahri, A. M. (2016). Transparency in financial reporting with or without IFRS: The Case of Iran. World Of Accounting Science, 18 (1), 605-623
  2. Aydemir, O., & Erkan, M. (2011). Merdiven kayıt yöntemi ve günümüz muhasebe sistemi. Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi, (1), 110-128.
  3. Azizkhani, M., & Kavoosi, M. (2017). The pricing of auditor market power: evidence from Iran. Iranian Journal of Accounting, Auditing and Finance, 1(1), 97-121.
  4. Berber, O. (2017). Türklerin islamlaşma sürecine dair türk tarih yazımındaki bazı ifadeler üzerine. Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi, 2(1), 1-24.
  5. Borzuzade, M. (2014). Nezame hesabdari bakhse umumi. Entesharate Rahe Sorayya, 2, 1-28.
  6. Caferoğlu, A. (1934). Uygurlarda hukuk ve maliye ıstılahları. Türkiyat Mecmuası, Cilt:4, 1-44.
  7. Elibaş, C., Güvemli, O., Aydemir O., Erkan M.,Özcan U. & Oğuz M. (2008). Osmanlı İmparatorluğu’nda 500 yıl boyunca kullanılan muhasebe yöntemi: merdiven yöntemi, T.C. Maliye Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı, Ankara.
  8. Ertaş, F. C., Alpaslan, H. İ., & Akdemir, Y. (2017). Anadolu muhasebe kayıt kültürünün doğuşu-1350-1500. Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi, (13), 51-89.
  9. Garkaz, M. (2009). Barrasi nezame hesabdari va hesabrasi dar ırane bastane doreye hakhamaneshi, Faslnameye Takhassosiye Feqh va Tarikhe Tamaddon, 5 (15), 1-26.
  10. Güvemli, O. (1995). Türk devletleri muhasebe tarihi 1. cilt. Muhasebe Öğretim Üyeleri Bilim ve Dayanışma Vakfı Yayınları.
  11. Güvemli, O. (2015). Türk muhasebe düşüncesinin evreleri (orta asya kültüründen–batılılaşmaya). Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi, (9), 5-17.
  12. Güvemli, O. (2018). Türkiye muhasebe mesleğinde yüz elli yıllık büyük yalnızlık (1839-1989). Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi, (14), 23-63.
  13. Güvemli, O., & Güvemli, B. (2006). Osmanlı’dan cumhuriyet’e muhasebe düşüncesinin gelişmesi. Mali Çözüm Dergisi, 76, 275-289.
  14. Güvemli, O., & Kaya, M. A. (2015). Osmanlı İmparatorluğu’nda XIX. yüzyılın ortalarında muhasebe düşüncesindeki büyük değişim-1839-1885. Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi, (9), 43-65.
  15. Güvemli, O., Toroman, C., & Güvemli, B. (2017). Osmanlı İmparatorluğu’nda devlet muhasebesi. Sayıştay Yayınları.
  16. Kansu, M., (2020). Osmanlı İmparatorluğu muhasebe sistemi ve vergi uygulamaları. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne. Kesik, A. (2005). 5018 sayılı kamu mali yönetimi ve kontrol kanunu bağlamında ve ab sürecinde türk kamu iç m