Dergiler / YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi / 2022 / Cilt: 2 - Sayı: 2

Altay Türklerinde Tabiat Kültleri

Nature Cults in Altai Turks

Sayfa
299–314
Yayın Tarihi
2022-12-20
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırmada öncelikle Altay Türklerinin kimlikleri hakkında bilgi verilmiş ve ardından Altay Türklerinin su, ateş, ağaç ve dağ kültleri irdelenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İnsanoğlu varoluşundan bu yana tabiatı ve tabiatta gördüğü unsurları anlamlandırmaya çalışarak, her tabiat faktörüne birer vasıf yüklemiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu kültler karşımıza farklı manalar ve olgular içerisinde çıkmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırmada öncelikle Altay Türklerinin kimlikleri hakkında bilgi verilmiş ve ardından Altay Türklerinin su, ateş, ağaç ve dağ kültleri irdelenmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Altay Türkleri · su kültü · ateş kültü

Özet

İnsanoğlu varoluşundan bu yana tabiatı ve tabiatta gördüğü unsurları anlamlandırmaya çalışarak, her tabiat faktörüne birer vasıf yüklemiştir. Bu anlamlandırma doğrultusunda tabiat kültleri meydana gelmiştir. Tabiata dayalı inanç sistemleri olan toplumlarda kültleri görmek mümkündür. Bu kültler karşımıza farklı manalar ve olgular içerisinde çıkmaktadır. Kültler toplumları önemli ölçüde etkilediğinden, dinlerin, mitlerin, destanların, efsanelerin ve halk hikâyelerinin içerisine yerleştiği görülmektedir. Türkler yaşadıkları coğrafyalar ve yaşam tarzları sebebiyle, sürekli doğa ile iç içe olmuştur. Türkler kendilerini ikamet ettikleri ortama göre karakterize ederek, itikat sistemleri içerisine de mizaçlarını yansıtmışlardır. Su, dağ, ağaç, ateş ve atalar kültü gibi birçok kült bu sebepler sonucunda ortaya çıkmıştır. Türklerin kültlere olan inancını ve bağlılıklarını İskitlere kadar götürebiliriz. Kültlerin bir yansıması olarak, inanç sistemlerine tabiat hadiseleri de eklenmiştir. Bunlar; gök gürültüsü, şimşek, rüzgâr ve yağmur gibi unsurlardır. Makalede Altay Türklerinde tabiat kültleri ele alınmıştır. Araştırmada öncelikle Altay Türklerinin kimlikleri hakkında bilgi verilmiş ve ardından Altay Türklerinin su, ateş, ağaç ve dağ kültleri irdelenmiştir.

Abstract

Since its creation, people have tried to make sense of nature and the elements they saw in it. They also gave meaning to them. In this way, nature cults emerged. We can see these cults in societies with belief systems based on nature. These cults appear in different meanings and phenomena. Therefore, since these cults affect societies, it is seen that they are included in religions, myths, epics, legends, and folk tales. Turks have always been intertwined with nature. Cause of the geographies and lifestyles they live in. They also characterized themselves for the environment in which they lived. For this reason, they have reflected their temperaments into the belief systems. Many cults such as water, mountain, tree, fire, and the cult of ancestors emerged because of these reasons. For this reason, they have reflected their temperaments into the belief systems. It is possible to see the belief and devotion of the Turks to the cults even in the Scythian period. As a reflection of these cults, natural events were added to their belief systems. These include thunder, lightning, wind, and rain. In the article, nature cults in Altai Turks are discussed. First, information about the identities of Altai Turks was given in the research. Then, water, fire, tree, and mountain cults of Altai Turks were examined.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

UZUN, H. M. (2022). Altay Türklerinde Tabiat Kültleri. YAZIT Kültür Bilimleri Dergisi, Cilt: 2 - Sayı: 2, 299–314. https://ajindex.com/articles/874002

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (32)

  1. Arslan, Seher (2014). “Türklerde Ağaç Kültü ve Hayat Ağacı”. Uluslararası Sosyal ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 1(1): 60-71.
  2. Bars, Mehmet Emin (2014). “Türk Kültüründe Ağaç Kültü ve Şor Kahramanlık Destanlarına Yansımaları”. International Journal Of Social Science, 27: 379-398.
  3. Bayat, Fuzuli (2012). Türk Mitolojik Sistemi 2. Ankara:
  4. Ötüken Yayınları.
  5. Beydili, Celal (2015). Türk Mitolojisi Ansiklopedik Sözlük. Ankara:
  6. Yurt Kitap Yayınları.
  7. Bilgili, Nuray (2020). Türklerde 5 Element. Ankara:
  8. Kripto Yayınları.
  9. Çoruhlu, Yaşar (2020). Türk Mitolojisinin Ana Hatları. İstanbul:
  10. Ötüken Yayınları.
  11. Dilek, İbrahim (2015). “Türk Mitolojisi”. Türk Kültürü El Kitabı. Ed. İhsan Çapcıoğlu ve Hayati Beşirli. Ankara: Grafiker Yayınları, 267-301.
  12. Eliade, Mircea (2015). Dinler Tarihine Giriş. Çev. Lale Arslan Özcan. İstanbul:
  13. Kabalcı Yayınları.
  14. Ergun, Metin (2000). “Türk Kültüründe Ağaç Kültü İnancında Dede Korkut Hikâyelerindeki Yansımaları”. Milli Folklor, 47: 22-30.
  15. Esin, Emel (2001).
  16. Türk Kozmolojisine Giriş, İstanbul:
  17. Kabalcı Yayınları.
  18. Freud, Sigmund (2011). Totem ve Tabu. Çev. Akın Kanat. İzmir:
  19. İlya Yayınları.
  20. Gülyüz, Bahriye Güray (2019). “İslam Öncesi Ateş ve Ateşe Hükmedenler (Maddi Kültür İzleri Işığında)”. Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 9(17): 201- 223. İçli, Ahmet (2013). “Türk Kültüründe Ocak Anlayışı ve Ergani Deringöze Köyü’ndeki Bir Ocaklı Aile”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 18: 95-101.
  21. İnan, Abdulkadir (2017). Eski Türk Dini Tarihi. Ankara:
  22. Altınordu Yayınları.
  23. İnan, Abdulkadir (1987). Makaleler ve İncelemeler I. Cilt. Ankara:
  24. Türk Tarih Kurumu Basımevi. İnan, Abdulkadir (1991). Makaleler ve İncelemeler II. Cilt. Ankara:
  25. Türk Tarih Kurumu Basımevi. İnan, Abdulkadir (2017). Tarihte ve Bugün Şamanizm Materyaller ve Araştırmalar. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi. Kafesoğlu, İbrahim (2017). Türk Milli Kültürü. İstanbul:
  26. Ötüken Yayınları.
  27. Kalafat, Yaşar (1995). Doğu Anadolu’da Eski Türk İnançlarının İzleri. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları.
  28. Küçükballı, Fatih Numan (2019). “Ata Yurdumuzun Kadim Bekçileri: Altay Türkleri”. Türk Ekini, 3: 22-35.
  29. Mangaltepe, İsmail (2009). (Menandros ve T. Simokattes) Bizans Kaynaklarında Türkler. İstanbul:
  30. Doğu Kütüphanesi. Ögel, Bahaeddin (2014). Türk Mitolojisi I-II. Ankara:
  31. Türk Tarih Kurumu Basımevi. Önal, Mehmet Naci (2003). “Dağ Kültü, Eren Kültü ve Şenliklerinin Muğla'daki Yansımaları”. Bilig, 25: 99-124.
  32. Önal, Mehmet Naci (2009). “Kutsalın Türk Kültüründeki İzleri: Tanrısal Simgecilik”. Mi