Dergiler / Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi / 2022 / Cilt: 7 - Sayı: Dr. Mahmut Kırkpınar'a Armağan

Osmanlıları Balkanlardan Çıkarma Projelerinde Dubrovnik’teki Türk Karşıtı Fraksiyonun Rolü (1592-1607)

The Role of Anti-Turk Fraction in Dubrovnik Republic in the Projects for Repelling the Ottomans out of Balkans (1592-1607)

Sayfa
1973–2012
Yayın Tarihi
2022-12-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Osmanlı-Dubrovnik ilişkilerine önemli zararlar vermiş ve Bosna, Hersek ve Karadağ coğrafyasında derin etkiler bırakmış olan bu süreç Osmanlı, Dubrovnik ve Torino Arşivleri’nden elde edilen kaynaklardan faydalanılarak işlenmeye çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Osmanlıların 1570’lere kadar olan askerî teşebbüsleri Batı’da “Yenilmez Türk” imajının oluşmasını sağlamış ve bu caydırıcı güç Osmanlı aleyhinde birçok teşebbüsün fiiliyata dönüşmesini önlemiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak 1571’de İnebahtı Bozgunu ve 1593’te başlayan Avusturya savaşlarında alınan yenilgiler, Türklerin mağlup edilebileceğine ve Balkanlardan çıkarılabileceklerine dair umutları canlandırmış ve bu da somut projelerde akis göstermiştir. 1592’de bir İspanyol birliğinin gizlice Dubrovnik’ten Hersek’e sızması ise bu doğrultudaki cesaretleri arttırmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Osmanlı-Dubrovnik ilişkilerine önemli zararlar vermiş ve Bosna, Hersek ve Karadağ coğrafyasında derin etkiler bırakmış olan bu süreç Osmanlı, Dubrovnik ve Torino Arşivleri’nden elde edilen kaynaklardan faydalanılarak işlenmeye çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Osmanlı İmparatorluğu · Dubrovnik Cumhuriyeti · Habsburglar

Özet

Osmanlıların 1570’lere kadar olan askerî teşebbüsleri Batı’da “Yenilmez Türk” imajının oluşmasını sağlamış ve bu caydırıcı güç Osmanlı aleyhinde birçok teşebbüsün fiiliyata dönüşmesini önlemiştir. Ancak 1571’de İnebahtı Bozgunu ve 1593’te başlayan Avusturya savaşlarında alınan yenilgiler, Türklerin mağlup edilebileceğine ve Balkanlardan çıkarılabileceklerine dair umutları canlandırmış ve bu da somut projelerde akis göstermiştir. 1592’de bir İspanyol birliğinin gizlice Dubrovnik’ten Hersek’e sızması ise bu doğrultudaki cesaretleri arttırmıştır. İspanya ve Avusturya Habsburgları’nın desteklediği bu projeler, Napoli ve Savoy gibi tâbiler tarafından olduğu kadar bazı Dubrovnikliler, Papalık rahipleri ve birtakım tarikatların şövalyeleri tarafından da üretilmekteydi. Savoy dükü I. Carlo Emmanuel’in tasarlayıp uygulamaya geçirdiği projeye ise Hırvat kaynaklarında ‘Büyük Komplo’ (Velika Zavjera) denilmiştir. Gerek İspanyolların Osmanlı Balkanlarına gizlice girmeleri gerekse Savoy düküne ait projenin planlama, hazırlık ve uygulama safhaları ile bazı Dubrovniklilerin bu teşebbüslere olan destekleri makalenin konusunu oluşturmaktadır. Osmanlı-Dubrovnik ilişkilerine önemli zararlar vermiş ve Bosna, Hersek ve Karadağ coğrafyasında derin etkiler bırakmış olan bu süreç Osmanlı, Dubrovnik ve Torino Arşivleri’nden elde edilen kaynaklardan faydalanılarak işlenmeye çalışılmıştır.

Abstract

The military operations of the Ottomans until 1570’s, had created the image of the “Invincible Turk” in the West and this intimidating power paved way for the realization of many attempts against the Ottomans. However with the defeat at Lepanto in 1571 and the Austrian wars that started in 1593 revived the hopes that Turks could be defeated and they might be expulse from Balkans and this reflectedin concrete projects. The secret infiltration of a Spanish troop from Dubrovnik to Herzegovina in 1592 encouraged these projects. These projects supported by Austrian and Spanish Habsburgs, were produced by subjects such as Naples and Savoy, as well as by some Ragusans, priests of Papacy and some knightly orders. The project which was devised and practiced by the Duke of Savoy, Charles Emmanuel I, was named as “The Great Conspiracy” (Velika Zavjera) in Croatian sources. The subject of the article is the secret entry of the Spaniards into the Ottoman Balkans, the phases of planning, preparation and practice of the Duke of Savoy’s project and the involvement of some Ragusans to these attempts. This process, which caused significant damage to the Ottoman-Dubrovnik relations and left deep impacts on the Bosnia, Herzegovina and Montenegro, was tried to be processedby making use of the sources obtained from the Ottoman, Dubrovnik and Turin archives.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

YEMİŞÇİ, C. (2022). Osmanlıları Balkanlardan Çıkarma Projelerinde Dubrovnik’teki Türk Karşıtı Fraksiyonun Rolü (1592-1607). Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, Cilt: 7 - Sayı: Dr. Mahmut Kırkpınar'a Armağan, 1973–2012. https://ajindex.com/articles/872355

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA.) Bâb-ı Asafî Mühimme Defteri (A. DVN. MHM. d.), no: 12, s. 128/205. Bâb-ı Asafî Mühimme Defteri (A. DVN. MHM. d.), no: 16, s. 262/514. Bâb-ı Asafî Mühimme Defteri (A. DVN. MHM. d.), no: 18, s. 25/47; s. 98/214. Bâb-ı Asafî Mühimme Zeyli Defteri (A. DVN. MHM. ZYL. d.), no: 6, s. 12/22-23. Bâb-ı Asafî Maliyeden Müdevver Defter (MAD. d.), no: 6004, s. 43/2; s. 80/2; s. 93-94. Bâb-ı Asafî Düvel-i Ecnebiyye Defteri (A. DVNS. DVE. d.), no: 13/1, s. 1/1; s. 5/11; s. 159/741; s. 171/778; s. 172/787; s. 179-180/811-823. Bâb-ı Asafî Düvel-i Ecnebiyye Defteri (A. DVNS. DVE. d.), no: 14/2, s. 7-8/10-14; s. 9-11/16-20; s. 11-12/21; s. 12-13/22; s. 123/209. Bâb-ı Asafî Düvel-i Ecnebiyye Defteri (A. DVNS. DVE. d.), no: 15/3, s. 6-7/2-12; s. 117-119/171; s. 120-121/174. Dubrovnik Devlet Arşivi (Državni Arhiv u Dubrovniku: DAD.) Traduzioni di Capitulazioni e Firmani (TCF.), II (1592), s. 291-293. Guardie ed Armamento. Libro Condennati al Vogar (1595), folder (fol.) 9. Diplomata et Acta (DA.), Acta Turcarum (7/2.1), svezak (sv.) 6, broy (br.) 274 (K, 113); sv. 8, br. 393 (A 10, 9); sv. 9, br. 401 (K, 175), 404 (K, 177), 405 (A 2 26 a); sv. 10, br. 462 (A 2, 43); sv. 11, br. 532 (A 10, 20); sv. 14, br. 672 (A 3, 66); sv. 23, br. 1066 (A 11, 6). Torino Devlet Arşivi (Archivio di Stato di Torino: AST.) Sezione Corte, Biblioteca Antica dei Regi Archivi, Architettura Militare, Disegni di Piazze e Fortificazioni, Vol. V, fol. 85, 96, 105, 242v-243, 244v-245. Acıpınar, Mikail, “I. Ferdinando’nun Doğu Akdeniz Politikası ve Toskana Donanması’nın 1607 Magosa Saldırısı”, Tarih İncelemeleri Dergisi, XXX/2 (2015), s. 357-384.
  2. Arı, Bülent, “Akdeniz’de Korsanlık ve Osmanlı Deniz Hukuku”, (ed.) Özlem Kumrular, Türkler ve Deniz, İstanbul 2007, s. 265-318.
  3. Arı, Bülent, Akdeniz’de İki Süper Gücün Hakimiyet Mücadelesi, İspanya ve Osmanlı, Kıbrıs Fethi – İnebahtı – Armada, Ankara 2019.
  4. Babinger, Franz, Fatih Sultan Mehmed ve Zamanı, (çev.) Dost Körpe, İstanbul 2002 (8. Baskı). Biegman, Nicolaas H., “Ragusan Spying for the Ottoman Empire. Some 16th Century Documents From the State Archive at Dubrovnik”, Belleten, XXVII/106 (1963), s. 237-255.
  5. Biegman, Nicolaas H., The Turco-Ragusan Relationship According to the Firmans of Murad III (1575-1595) Extant in the State Archives of Dubrovnik, The Hague-Paris 1967.
  6. Bostan, İdris, “Ahitnamelere ve Uygulamalara Göre Osmanlı-Dubrovnik Ticarî Münasebetleri, 15-16. Yüzyıllar”, Beylikten İmparatorluğa Osmanlı D