Dergiler / Batman Akademi Dergisi / 2022 / Cilt: 6 - Sayı: 2

Usülcüler ile Şatıbî'ye Göre Fıkıh Usûlünün Katiliği

Sayfa
121–136
Yayın Tarihi
2023-01-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonuç olarak; Şâtıbi'nin usulül fıkhın katîliği ile ilgili öne sürdüğü deliller tartışmaya açıktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırma usulü-l fıkhın katiliği meselesini ele alıyor.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmanın onun yaklaşımına odaklanmasının bir diğer sebebi de meseleyi sunarken sergilediği farklı üslubudur.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuç olarak; Şâtıbi'nin usulül fıkhın katîliği ile ilgili öne sürdüğü deliller tartışmaya açıktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Usul · usulcüler · Şâtıbi

Özet

Bu araştırma usulü-l fıkhın katiliği meselesini ele alıyor. Usulcüler bu konuda ihtilaf etmişlerdir. Kimisi kelam ilmindeki meselelere dayanarak, usul ile ilgili konuların ispatı için kesinliği şart koşmuş, Kimisi de fıkıh ilmine dayanarak Zan'nı savunmakla ile yetinmiştir. Araştırma, Fıkıh Usûlünün kat'îliğinden en açık bir şekilde söz edenlerden olması sebebiyle İmam Şâtıbî'nin meseleye bakışı üzerinde yoğunlaşmaktadır. Şâtıbî, bu noktada mütekaddim usûlcüleri takip etmiş, müteahhir usûlcülerin çoğunluğunca benimsenen genel kanaate muhalefet etmiştir. Çalışmanın onun yaklaşımına odaklanmasının bir diğer sebebi de meseleyi sunarken sergilediği farklı üslubudur. Usulcülerin görüşlerini sunmasıyla, Analitik metoda tabi olundu. Sonraki metod; şatıbi ve ondan önceki usulcülerin görüşlerini karşılaştırmaktır. Araştırmacı bir takım sonuca ulaştı. O neticelerin en önemlisi; ehli sünnet ve cemaatin bidâ'dan ayıkladığı ana meseleler konumundaki kesin ilkelerdir. İcma ve kıyasın delil sayılması gibi. Diğer bazı önemli neticeler şu şekildedir; ihtilaf edilen usul konuları, yan dala (furu)'a dayanarak zannidir. Son dönem alimlerinin usul meselelerinde zan ile yetinmeleri tercih edilmiş görüştür. Her iki kesim arasında usulül fıkıh ve katîlik açısından ihtilaf olduğu için, Şatıbi'nin usul meselelerini ele alışı, kendisinden önceki usulcülerin ele alışlarından farklıdır. Sonuç olarak; Şâtıbi'nin usulül fıkhın katîliği ile ilgili öne sürdüğü deliller tartışmaya açıktır. Zira imam Şatıbi usulcülere yöneltilen müşkil sorulara ikna edici cevaplar verememiştir ve Fıkıh Usûlü ile usûlü'd-din arasında var olduğunu iddia ettiği eşitliği ispat edememiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALDERSHAWİ, M. R. (2023). Usülcüler ile Şatıbî'ye Göre Fıkıh Usûlünün Katiliği. Batman Akademi Dergisi, Cilt: 6 - Sayı: 2, 121–136. https://ajindex.com/articles/867371

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Attâr, Hasan b. Muhammed. Ḥâşiye ʿalâ Şerḥi’l-Celâl el-Maḥallî ʿalâ Cemʿi’l-cevâmiʿ. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye. Bâkıllânî, Muhammed b. Tayyib. et-Takrîb ve’l-İrşâdu’s-Sağîr. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 3. Basım, 1989. el-Basrî, Muhammed b. Alî. el-Muʿtemed fî uṣûli’l-fıḳh. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 1. Basım, 1403. Beyzâvî, Abdullah b. Ömer. Minhâcü’l-vüṣûl ilâ ʿilmi’l-uṣûl. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1. Basım, 1999. el-Celel, Muhammed Sinan. “Uṣûlu’l-fıḳh beyne’l-ḳat‘iyyeti ve’z-zanniyye ve tahḳîk ra’yi’ş-Şâtıbî”. Mecelletü’l-Buhûs ve’d-dirâsâti’ş-şer‘iyye, Mısır: 17/1 ( 1435ـ) 23-76. Cessâs, Ahmed b. Alî. Uṣûlü’l-fıḳh. Kuveyt: Vizâretü’l-Evkâf ve’ş-Şu’ûni ‘d-Dîniyye, 2. Basım, 1994. Cüğaym, Numan. Tutuku’l-Keşf ‘an Makâsıdi’ş-Şâri‘. Ürdün: Dâru’n-Nefâis, 1. Basım, 2014. Cüveynî, Abdülmelik b. Abdillâh. el-Burhân fî uṣûli’l-fıḳh. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 1. Basım, 1997. Cüveynî, Abdülmelik b. Abdillâh. et-Telḫîṣ fî uṣûli’l-fıḳh. Beyrut: Dâru’l-Beşâiri’l-İslâmiyye. Dekkürî, Muhammed Dembî. el-Kat‘iyyetü min edilleti’l-arba‘a. Medine: Câmi‘atu’l-İslâmiyye
  2. Basım, 1420. Düreynî, Fethî. Buhûs muḳârane fi’l-fıḳhi’l-İslâmî ve usûlih. Beyrut: Müessesetü’r-risâle, 2. Basım, 2008. Ebû Ya‘lâ, Muhammed b. el-Hüseyn. el-ʿUdde fî uṣûli’l-fıḳh
  3. Basım, 1990. Gazzalî, Muhammed b. Muhammed. el-Menḫûl min taʿlîḳāti’l-uṣûl, Beyrut: Dâru’L-fikri!l-mu‘âsır, 3. Basım, 1998. Gazzalî, Muhammed b. Muhammed. el-Müstaṣfâ fî ʿilmi’l-uṣûl. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-‘ilmiyye, 1. Basım, 1993. el-Irâkî, Ahmed b. Abdirrahîm. el-Ġays̱ü’l-hâmiʿ şerḥu Şerḥi Cemʿi’l-cevâmiʿ. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-‘ilmiyye, 1. Basım, 2004. İbn Akîl, Alî b. Akīl. el-Vâżıḥ fî uṣûli’l-fıḳh. Beyrut: Müessesetü’r-risâle, 1. Basım, 1999. İbn Âşûr, Muhammed Tâhir. Maḳāṣıdü’ş-şerîʿati’l-İslâmiyye. Katar: Vizâratu’l-evkâf ve’ş-şu’ûni’l-İslâmiyye, 1. Basım, 2004. İbn Emîru Hâc, Muhammed b. Muhammed. et-Taḳrîr ve’t-taḥbîr şerh et-Taḥrîr. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-‘ilmiyye, 2. Basım 1983. İbn es-Sübkî, Abdülvehhâb b. Alî. Cemʿu’l-cevâmiʿ. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-‘ilmiyye. İsmail, Şaban Muhammed. “Uṣûli’l-fıḳh beyne’l-kat‘iyyeti ve’z-Zanniyye”. Katar: Havliyye külliyeti’ş-şeri‘a ve’d-dirâsâti’l-İslâmiyye bi Câmi‘ati Katar, 1/7, (1989), 229-252. İsnevî, Abdürrahîm b. el-Hasen. Nihâyetü’s-sûl fî şerḥi Minhâci’l-uṣûl. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-‘ilmiyye, 1. Basım, 1990. Karâfî, Ahmed b. İdrîs. el-ʿİḳdü’l-manẓûm fi’l-ḫuṣûṣ ve’l-ʿumûm. Mısır: Dârü!l-kütüb, 1. Basım, 1999. Karâfû, Ahmed b. İdrîs.