Dergiler / Türkoloji / 2021 / Sayı: 106

MİLLÎ UYANIŞ DÖNEMİ ÖZBEK ŞİİRİNDE MİLLET RUHUNUN BETİMLENMESİ

Depicting the National Spirit in Uzbek Poetry of the National Awakening Period

Sayfa
96–111
Yayın Tarihi
2021-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Merdikarlık şiirinin gerçekçi pathos içindeki ifadesi, özellikle Sidki'nin eserinde canlı bir şekilde tezahür etti. "Rus Devrimi" şiirindeki trajik, hicivli, eleştirel pathos’ta bu fikri destekler.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Edebiyat giderek sosyal hayata yaklaştıkça, geleneksel türler biçimlerini korurken, “merdikarlık” (yevmiyeci işçi) şiirinin içindekileri değişti; manevi-mistik ve romantik motiflerin yerini sosyopolitik motifler, sembolik görüntülerin yerini gerçek bir kişinin görüntüleri aldı.
📊
Temel Bulgular & Veri:Özellikle, 1916 ayaklanmasının trajedileri, insanların cephe arkasında çalışmaya gönderilmeleri, sürgündeki yaşamın acıları, olaylarının sanatsal yorumunun örnekleridir.
💡
Sonuç & Katkı:Merdikarlık şiirinin gerçekçi pathos içindeki ifadesi, özellikle Sidki'nin eserinde canlı bir şekilde tezahür etti. "Rus Devrimi" şiirindeki trajik, hicivli, eleştirel pathos’ta bu fikri destekler.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Geleneksel Biçim · Geleneksel Tür · Aruz Vezni (Ölçüsü)

Özet

Edebiyat giderek sosyal hayata yaklaştıkça, geleneksel türler biçimlerini korurken, “merdikarlık” (yevmiyeci işçi) şiirinin içindekileri değişti; manevi-mistik ve romantik motiflerin yerini sosyopolitik motifler, sembolik görüntülerin yerini gerçek bir kişinin görüntüleri aldı. Merdikarlık olaylarına adanan şiir, şairin sübjektif duygularını acıma düzeyine çıkaran acı ve kin, ironi ve öfkenin yanı sıra o dönemin toplumsal sorunlarını, halkın en derin düşüncelerini de yansıtmıştır. Merdikarlık şiirinde gerçekçi görüntü esas olarak olay, prototip, pathos'ta yansıtılır. Özellikle, 1916 ayaklanmasının trajedileri, insanların cephe arkasında çalışmaya gönderilmeleri, sürgündeki yaşamın acıları, olaylarının sanatsal yorumunun örnekleridir. Nikolai, Rasputin, Ivanov, Mochalov gibi görünüşler prototipleri ve davranışları tasvir eder. Yazarların ulusal kurtuluş hareketiyle ilişkili estetik ideallerini yansıtan ideolojik ve duygusal imaj, gerçekçi bir pathos yarattı. Merdikarlık şiirinin gerçekçi pathos içindeki ifadesi, özellikle Sidki'nin eserinde canlı bir şekilde tezahür etti. "Rus Devrimi" şiirindeki trajik, hicivli, eleştirel pathos’ta bu fikri destekler.

Abstract

As literature increasingly approached public life, the content of the poetry of mardikery changed, while retaining the forms of traditional genres; spiritual-mystical and romantic motives were replaced by socio-political motives, symbolic images were replaced by images of a real person. Poetry dedicated to the events of mardikery reflected the social problems of that time, the innermost thoughts of the people, as well as pain and hatred, irony and anger, which raised the poet's subjective feeling to the level of pathos. In the poetry of mardikery, the realistic image is reflected mainly in the event, prototype, pathos. In particular, the tragedies of the 1916 uprising, being sent to work behind the front, the suffering of life in exile are examples of an artistic interpretation of the event, and such images as Nikolai, Rasputin, Ivanov, Mochalov depict prototypes and their behavior. The ideological and emotional image reflecting the authors' aesthetic ideals associated with the national liberation movement created a realistic pathos. The expression of the poetry of mardikery in realistic pathos was especially vividly manifested in the work of Sidki. The tragic, satirical, critical pathos in the poem "Russian Revolution" also confirms this idea.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

HALİKOVA, N. (2021). MİLLÎ UYANIŞ DÖNEMİ ÖZBEK ŞİİRİNDE MİLLET RUHUNUN BETİMLENMESİ. Türkoloji, Sayı: 106, 96–111. https://ajindex.com/articles/855244

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Jalolov A. Ўzbek marifatparvar-demokratik adabiёti. – Toşkent: Fan, 1978. – 168 b
  2. Boltaboev Ҳ. Fitrat va jadidchilik. İlmii-tadqiqii maqolalar. – Toşkent: Millii kutubhona, 2007. – 286 b
  3. Qosimov B. Millii uiğoniş: jasorat, marifat, fidoiilik. – Toşkent: Manaviяt, 2002. – 400 b
  4. Millii uiğoniş davri ўzbek adabiёti / B.Qosimov, Ş.supov, U.Dolimov va b. – Toşkent: Manaviяt, 2004. – 464 b
  5. Akbarov Abduraҳmon ҳoji Toşkandii. Vatanga hidmat. – Toşkent: Erşod kut-si, 1917. – 24 b
  6. Mulla Murtazo bin İsmoiljon. Vatan hizmati. – Toşkent, 1917. – 12 b
  7. Tirik satrlar. Tanlangan şerlar. Tўplovchi M. Zokirov. – Toşkent: Badiii adabiёt, 1968. – 480 b
  8. Sarimsoqov B. Badiiilik asoslari va mezonlari. – Toşkent: Fan, 2004. – 128 b
  9. Karimov E. Razvitie realizma v uzbekskoi literature. – Taşkent: Fan, 1975. – 192 s
  10. Hondailiqii Sidqii. Rusiя inqilobi. – Toşkent: Ravnaq kut-si, 1917. – 48 b
  11. Dokumenty stavki E.İ.Pugachёva, povstancheskih vlastei i uchrejdenii. 1773-1774 gg. – M.: Nauka, 1975. – S. 23
  12. Rudneva E.G. Pafos hudojestvennogo proizvedeniя (iz istorii problemy). – M.: Moskovskii universitet, 1977. – 164 s
  13. Julqunboi. Mochalov // Qizil bairoq, 1922, 26 avgust. - № 212
  14. Turkiston chor Rossiяsi mustamlakachiligi davrida. Ўzbekistonning яngi tarihi. Birinchi kitob. – Toşkent: Şarq, 2000. – 464 b
  15. Kastelskaя Z.D. Osnovnye predposylki vosstaniя 1916 goda v Uzbekistane. – M.: Nauka, 1972. – 146 c
  16. Asilov A. Şoir Sidqii Hondailiqii ҳaёtidan lavҳalar // Şarq lduzi. – Toşkent, 1979. - № 6
  17. Soliҳov T. Millii adabiёtlarda sosialistik realizm metodining şakllanişiga doir / Adabiёtimizning яrim asri. – Toşkent: Adabiёt va sanat, 1975
  18. Gulяev N.A. Teoriя literatury. – M.: Vysşaя şkola, 1985. – 272 s. 19. Ўzbek adabiёti. Tўrt tomlikka ilova. Beşinchi tom. İkkinchi kitob. – Toşkent: Badiii adabiёt, 1968. – 352 b.