Dergiler / Turkish Studies (Elektronik) / 2019 / Cilt: 14 - Sayı: 1

ÇEVİRİ İNTİHALİNİ AÇIĞA ÇIKARMAK: TÜRKÇEDE SULTAN II. ABDÜLHAMİD’İN HAYATI ÜZERİNE BİR ÇALIŞMA

UNCOVERING TRANSLATION PLAGIARISM: A CASE STUDY ON THE LIFE OF ABDUL HAMID II IN TURKISH

Sayfa
695–712
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanın “çeviri intihalini” ve tespitini örneklendirmeye, intihalin ne tür yollarla gerçekleşebileceğini gözler önüne sermeye ve özellikle “çeviri intihalinin” boyutlarını anlama ve anlamlandırmaya yardımcı olacağı düşünülmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:ntihal önemli bir sorunsal olarak Türkiye’de ve dünyada edebi eserlerde, çeşitli sanat ve basın dallarında çok sık karşılaşılan bir durum olmasına ve zaman zaman ses getirmesine rağmen, “çeviri intihali” özellikle son 10-15 yıllık zaman diliminde çeviribilim bağlamında ve çeviribilim araştırmacıları tarafından çeşitli yönleriyle irdelenmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışmada, biyografi yazarı olarak da bilinen İngiliz yazar Joan Haslip’in 1958 yılında yayımlanan The Sultan.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanın “çeviri intihalini” ve tespitini örneklendirmeye, intihalin ne tür yollarla gerçekleşebileceğini gözler önüne sermeye ve özellikle “çeviri intihalinin” boyutlarını anlama ve anlamlandırmaya yardımcı olacağı düşünülmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2001 Verileri
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

ntihal önemli bir sorunsal olarak Türkiye’de ve dünyada edebi eserlerde, çeşitli sanat ve basın dallarında çok sık karşılaşılan bir durum olmasına ve zaman zaman ses getirmesine rağmen, “çeviri intihali” özellikle son 10-15 yıllık zaman diliminde çeviribilim bağlamında ve çeviribilim araştırmacıları tarafından çeşitli yönleriyle irdelenmektedir. Bu çalışmada, biyografi yazarı olarak da bilinen İngiliz yazar Joan Haslip’in 1958 yılında yayımlanan The Sultan. The Life of Abdul Hamid II adlı eseri ve 1964, 1998, 2001, 2008 ve 2009 yıllarında Türkçeye kazandırılan beş farklı çevirisi “çeviri intihali” odağında incelenmektedir. İncelemede farklı yayınevlerinden çıkan ve çevirmenler tarafından çevrildiği belirtilen bu erek metinlerin benzerlik ve farklılıkları üzerinde durulmaktadır. Böylelikle, söz konusu bu erek metinlerde, yeni bir “çeviri” olmamalarına ya da bir “yeniden basım” olmalarına rağmen, Türk okurlarına yeni bir çeviriymiş gibi sunulmaları nedeniyle “çeviri intihali” yapılıp yapılmadığının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Bu bağlamda, öncelikle bu konuda yapılmış çalışmalara yer verilmekte ve “çeviri intihali” tartışmaya açılmaktadır. Ardından çalışmanın araştırma nesnesini oluşturan kaynak metin ile erek metinler hem yan metinsel hem de metin içi unsurlar bakımından karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır. Karşılaştırmanın sonucunda, iki farklı çevirmen tarafından çevrildiği iddia edilen ikinci ve üçüncü erek metnin ve çevirmeni belirtilmeyen beşinci erek metnin ilk erek metnin birer “yeniden basımı” olduklarına ve “çeviri intihali” olarak nitelendirilebileceklerine, yalnızca dördüncü erek metnin yeni bir “çeviri” olduğuna ilişkin tespitlerde bulunulmaktadır. Çalışmanın “çeviri intihalini” ve tespitini örneklendirmeye, intihalin ne tür yollarla gerçekleşebileceğini gözler önüne sermeye ve özellikle “çeviri intihalinin” boyutlarını anlama ve anlamlandırmaya yardımcı olacağı düşünülmektedir.

Abstract

Although plagiarism as a significant problem in literary works as well as various fields of art and media faced frequently and is realized from now and then, “translation plagiarism” has been scrutinized especially in the last 10-15 years in the context of translation studies with its diversified aspects by translation studies researchers. In this study, English writer, also known as a biography writer, Joan Haslip’s work called The Sultan. The Life of Abdul Hamid II (1958) and its five different Turkish translations made in 1964, 1998, 2001, 2008 and 2009 are examined in the focus of “translation plagiarism”. In the analysis, the similarities and differences of these target texts translated by different translators and published by different publishing houses are dwelt on. Thus, it is aimed to uncover whether there are “translation plagiarisms” in these target texts or not. Because despite being “reprints”, the target texts were presented to Turkish readers as new translations. In this regard, firstly “translation plagiarism” is discussed taking into account researches carried out in this subject. Later, being the research objects of this present study the source text and the target texts are examined comparatively with respect to paratextual and textual elements. The study determines that the second and third target texts asserted to be translated by two different translators and the last translation lacking a translator name are “reprints” of the first translated text and for they were presented as new translations, they can be regarded as “translation plagiarism”, only the fourth target text is a new “translation” in the conclusion. It is thought that this study will help to exemplify and detect “translation plagiarism”, to uncover the ways of translation plagiarizing and especially to understand and make sense of the dimensions of “translation plagiarism”.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TAŞ, S. (2019). ÇEVİRİ İNTİHALİNİ AÇIĞA ÇIKARMAK: TÜRKÇEDE SULTAN II. ABDÜLHAMİD’İN HAYATI ÜZERİNE BİR ÇALIŞMA. Turkish Studies (Elektronik), Cilt: 14 - Sayı: 1, 695–712. https://ajindex.com/articles/84466

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Arslan, D. U. (2018). Çeviri İntihaline Okur Odaklı Bir Yaklaşım: Sosyal Medyada Frankenstein Vakasının Alımlanması. Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 5 (1),159-185.
  2. Aslantepe, S. (2012). “Çeviride İntihal” ve Hoşgörü. Çeviribilim. http://ceviribilim.com/?p=5383. Erişim tarihi: 20.12.2018.
  3. Baydere, M. (2018). Geri Çevirilerde Çevirmenin İzini Sürmek. Seda TAŞ (Ed), Çeviribilimde Güncel Tartışmalardan Kavramsal Sorgulamalara içinde (s. 317-346). İstanbul:
  4. Hiperyayın. Caimotto, M. C. (2014). Transcreating a New Kind of Humour: The Case of Daniele Luttazi. Cultus: The Intercultural Journal of Mediation and Communication, 7. 158-174.
  5. Evirgen, Ş. (2007). Çeviride İntihal: Montaigne’in “Denemeler’i. Varlık 1194, 17-19.
  6. Fuertes, A. (2015). The Echoes of the Translator’s Voice: Plagiarism as a Translation Strategy in English-Spanish Narrative Translations. Alberto Fuertes ve Ester Torres-Simón (Ed.), And Translation Changed the World (and the World Changed Translation) içinde (123-140),
  7. Newcastle upon Tyne, UK: Cambridge Scholars Publishing. Genette, G. (1997).
  8. Paratexts, Thresholds of Interpretation. J. E. Lewin (Çev.), Cambridge CUP. Gökduman, U. C. (2018). “Yabancı Dil Yaratımı” ve “Kökensiz Geri Çeviri” Kavramları Üzerinden Bir Çeviriyi Okumak.” Seda TAŞ (Ed), Çeviribilimde Güncel Tartışmalardan Kavramsal Sorgulamalara içinde (s. 347-378). İstanbul:
  9. Hiperyayın. Gürses, S. (2006a). İntihal: Nasıl Olağanlaştırılıyor. Çeviribilim. http://ceviribilim.com/?p=421 (Son Erişim Tarihi: 20.12.2018).
  10. Gürses, S. (2006b). Gogol: Gerçekten Ölü Canlar. Çeviribilim. http://ceviribilim.com/?p=135 (Son Erişim Tarihi: 20.12.2018).
  11. Gürses, S. (2011). Translational Plagiarism: National History Global Prospects. Çeviribilim 4, 6-7.
  12. Gürses, S. (2012). Bedrettin Cömert: İntihalden Bir Helikopter Kazasına. Çeviribilim. http://ceviribilim.com/?p=5467 (Son Erişim Tarihi 20. 12. 2018).
  13. Haslip, J. (1958/1973).The Sultan. The Life of Abdul Hamid II. London: History Book Club. Haslip, J. (1964). Bilinmeyen Tarafları ile Abdülhamit. Nusret Kuruoğlu (Tercüme Ed.), İstanbul:
  14. Toker Matbaası. Haslip, J. (1998). İngiliz Merkezli Şark Politikası ve II. Abdülhamid. Zeki Doğan (Çev.), İstanbul.
  15. Fener Yayınları.
  16. Haslip, J. (2001). Bilinmeyen Sultan. II. Abdülhamid. Ejlet Öztürk (Çev.), İstanbul:
  17. IQ Kültürsanat Yayıncılık. Haslip, J. (2008). Tanrı’nın Gölgesi II. Abdulhamid. Eşref Özbilen (Çev.), İstanbul:
  18. Profil Yayıncılık. Haslip, J. (2009). Bilinmeyen Yönleriyle Abdülhamid. İsta