Dergiler / Akif / 2020 / Cilt: 50 - Sayı: 50

SABÛHÎ AHMED DEDE’NİN İHTİYÂRÂT’INDA İŞÂRÎ TEFSİR ÖRNEKLERİ

Dergi
Akif
Sayfa
24–42
Yayın Tarihi
2020-12-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Daha sonra İhtiyarât’ta geçen beyitlerin ayet iktibasları ve bu iktibasların nasıl yorumlandığı ele alınıp incelenecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kur’an’ın zahirine ters düşen bâtınî yorumlar ilk dönemlerden beri muhakkik sûfiler ve müfessirler nazarında kabul görmemiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Onlara göre Kur’an ve sünnete uyan yorumlar makbul, bunlara muhalif yorumlar da merduttur.
💡
Sonuç & Katkı:Daha sonra İhtiyarât’ta geçen beyitlerin ayet iktibasları ve bu iktibasların nasıl yorumlandığı ele alınıp incelenecektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Tefsir · Tasavvuf · Sabûhî Ahmed Dede

Özet

Kur’an’ın zahirine ters düşen bâtınî yorumlar ilk dönemlerden beri muhakkik sûfiler ve müfessirler nazarında kabul görmemiştir. Onlara göre Kur’an ve sünnete uyan yorumlar makbul, bunlara muhalif yorumlar da merduttur. Bu husus sûfi düşünce sisteminin temelini oluşturmuştur. Bu doğrultuda onlar eserlerinde görüşlerini serdetmişler, ayet ve hadisleri bu bağlamda ele alıp yorumlamışlardır. Kur’an ve sünnetin bâtınî manalarına ulaşmak için gerekli olan manevi temizliğe ehemmiyet göstermişlerdir. Bu ilmi elde etmek için kâmil bir insan rehberliğinde gönül dünyalarının arıtılması, nefislerin tezkiyesi ve kalplerinin tasfiyesi için azami gayret göstermişlerdir. Arınan gönle esrar-ı ilahi ve envar-ı ilahi damlaları dökülemeye başlamıştır. Gönle gelen nurlar ve sırlar da kimi zaman şiir olarak kimi zaman da nesir olarak sûfi müelliflerin eserlerinde yer bulmuştur. Bu çalışmada Sabûhî Ahmed Dede’nin İhtiyarât’ında ön plana çıkan işârî yorumlar ele alınacaktır. Öncelikle Sabûhî Ahmed Dede’nin hayatı ve eserleri, özellikle de İhtiyarât’ı ele alınıp incelenecektir. Daha sonra İhtiyarât’ta geçen beyitlerin ayet iktibasları ve bu iktibasların nasıl yorumlandığı ele alınıp incelenecektir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

BAYRAM, E., KIZILKAYA, M. (2020). SABÛHÎ AHMED DEDE’NİN İHTİYÂRÂT’INDA İŞÂRÎ TEFSİR ÖRNEKLERİ. Akif, Cilt: 50 - Sayı: 50, 24–42. https://ajindex.com/articles/840163

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (20)

  1. Alemdar, Yusuf. Osmanlı’da Daru’l Kurra Müessesei ve Kıraat Öğretimi, Ankara:
  2. Ankara Üniversitesi,
  3. Sosyal Bilimler Üniversitesi, Doktora Tezi, 2003.
  4. Algül, Abdulkadir. Sabûhî Ahmed Dede, Hayatı, Eserleri ve “İhtiyârât-ı Sabûhî” Adlı Eseri ( 1-100) Erzurum: Atatürk Üniversitesi,
  5. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2007.
  6. Ateş, Süleyman. İşârî Tefsir Okulu. Ankara: AÜİF Yayınları, 1974. Ayvansarâyî, Hafız Hüseyin. Vefeyât-ı Ayvansarâyî. haz. Ramazan Ekinci, İstanbul: Buhara Yayınları, 2013. Ayvansarâyî, Hafız Hüseyin. Hadîkatü’l-cevâmi‘. İstanbul: Matbaa-i Amire, 1281. Baltacı, Cahit. İslam Medeniyeti Tarihi, İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları, 2010.
  7. Beliğ, İsmail. Nuhbetü’l Asar Li-Zeyli Zübdetü’l Eş’ar, haz. Abdulkerim Abdulkadiroğlu, Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları, 1999.
  8. Bursalı, Mehmed Tahir. Osmanlı Müellifleri. haz. M.A. Yekta Saraç, Ankara: Türkiye Bilimler Akademisi, 2016.
  9. Cebecioğlu, Ethem. Tasavvuf Terimleri ve Deyimleri Sözlüğü. Ankara: Ağaç Yayınları, 9. Basım, 2009.
  10. Cerrahoğlu, İsmail. Tefsir Tarihi. Ankara: y.y., 1988. Çelebi, Âşık. Meşa’irü’ş-Şuara. haz. Filiz Kılıç. İstanbul: İstanbul Araştırmaları Enstitüsü, 2010.
  11. Çelebi, Kâtip. Mîzânü’l-hak fi ihtiyari’l-ehak. Ankara: TBMM Kütüphanesi, 209/A, 1948.
  12. Dede, Esrar. Tezkire-i Şu’aray-ı Mevleviyye, haz. İlhan Genç, Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları, 2000.
  13. Demirci, Muhsin. Tefsir Tarihi. Ankara: İfav Yayınları, 2012.
  14. Demirci, Muhsin. Tefsir Terimleri Sözlüğü. İstanbul: İfav Yayınları, 2011.
  15. Enver, Ali. Semahane-i Edeb. İstanbul: Âlem Matbaası, 1309. Hızlı, Mefail. “Osmanlı Medreselerinde Okutulan Dersler ve Eserler”, Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 17/1(2008), 25-46. İbn Acîbe, Ahmed el-Hasenî. Tefsîru’l-Fâtihati’l-Kebîr. Thk. Bessâm Mahmûd Bârûd. Ebû Dabi: el-Mücemmeu’s-Sekâfî, 1999.
  16. İbn-i Manzur, Muhammed b. Mükerrem. “Sabûh”, Lisanu’l-Arab. 7. Cilt Beyrut: Dar’u İhya’ut-Turasil-Arabi, 1999.
  17. Işın, Ekrem. “Mevlevilik”. Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi. 5/426. İstanbul: Kültür Bakanlığı Tarih Vakfı, 1994. Kâtip Çelebi. Süllemü’l-vusûl ila tabakâti’l-fuhûl, haz. Ekmeleddin İhsanoğlu, İstanbul: Entegre Matbaacılık, 2010.
  18. Keleş, Reyhan. “Tezkirelere Göre XV-XIX Yüzyılda yaşamış Tokatlı Şairler”. Atattürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 54, (2015), 49-101.
  19. Kınalızade, Hasan Çelebi. Tezkiretü’ş-Şuarâ, haz. İbrahim Kutluk, Ankara: Türk Tarih Kurumu, 2014.
  20. Kızılkaya, Müzekkir. Sabûhî Ahmed Dede, Hayatı,