Dergiler / Milli Folklor / 2020 / Cilt: 16 - Sayı: 126

Halk Biliminin İşlevleri Bağlamında Geleneksel Çocuk Oyunları: RTÜK Çocuk Oyunları

Sayfa
99–109
Yayın Tarihi
2020-06-24
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırmanın son bölümünde, incelenen bu oyunlara ait kurallar ve toplamda 95 dakikalık görüntü kaydına ait içerik analizi bulgularına yer verilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Geniş bir anlam yelpazesine sahip olan kültürün bilim dallarında; uygarlıklar, eğitim sürecinin bir ürünü, güzel sanatlar ve maddi olarak üretme, yetiştirme, ekin vb. birçok tanımı yapılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Nesiller arası sürekliliğin sağlanmasında kültür aktarımının bir yönünü oluşturan ve halk biliminin inceleme alanlarından birisi olan oyunlar, insanlar için geçmişi çok eski zamanlara dayanan en temel yaşamsal etkinliklerden biridir.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırmanın son bölümünde, incelenen bu oyunlara ait kurallar ve toplamda 95 dakikalık görüntü kaydına ait içerik analizi bulgularına yer verilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kültür Aktarımı · Geleneksel Çocuk Oyunları · İşlevsel Teori

Özet

Geniş bir anlam yelpazesine sahip olan kültürün bilim dallarında; uygarlıklar, eğitim sürecinin bir ürünü, güzel sanatlar ve maddi olarak üretme, yetiştirme, ekin vb. birçok tanımı yapılmıştır. Yapılan çalışmanın amacına uygun olarak öğrenilmiş, korunmuş ve eğitimle geleceğe aktarılan bir olgu olarak tarif edilebilecek olan kültür, toplumların en özgün kendini ifade etme biçimi olarak görülebilir. Nesiller arası sürekliliğin sağlanmasında kültür aktarımının bir yönünü oluşturan ve halk biliminin inceleme alanlarından birisi olan oyunlar, insanlar için geçmişi çok eski zamanlara dayanan en temel yaşamsal etkinliklerden biridir. Zihinsel, sosyal, dilsel ve kültürel olarak birey ve toplum açısından vazgeçilmez bir eylem olan oyunlar çoğu zaman eğitim amacıyla da kullanılmaktadır. Her toplumun kendine ait, uzun yıllar içerisinde benimseyip nesilden nesle aktararak oynadığı geleneksel oyunları vardır. Halk biliminin bir parçası olan bu oyunların, halk biliminin diğer unsurları gibi farklı pek çok işlevi vardır. Özellikle çocukların bilinçaltına isteyerek veya kendiliğinden yerleşme eğilimi gösteren bu oyunlar çocukların gelişimi açısından da çok önemli bir göreve sahiptir. Öğrenilen pek çok bilgiye yakın çevremizden karşılıklı etkileşimle ulaşıldığı düşünüldüğünde çocukluk döneminde oynanan oyunların bilgi ve beceri edinimindeki etkisi daha fazla ön plana çıkmaktadır. Bu sebeple W. Bascom’un Folklorun Dört İşlevi içerisinde yer alan “Hoş Vakit Geçirme Eğlenme-Eğlendirme” ve “Eğitim veya Kültürün Gelecek Kuşaklara Aktarılarak Eğitilmesi” işlevlerine bağlı olarak bu araştırmada Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından çevrimiçi video olarak çocukların kullanımına sunulan 24 geleneksel oyun incelenmiştir. Araştırmada öncelikli olarak oyun ve geleneksel oyun ilişkisi ele alınarak halk biliminin işlevleri doğrultusunda bu oyunların çocukta geliştirdiği kültürel ve kişisel beceriler ile geleneksel oyunlar arasındaki eğitime dair ilişkiler irdelenmiştir. Araştırmanın son bölümünde, incelenen bu oyunlara ait kurallar ve toplamda 95 dakikalık görüntü kaydına ait içerik analizi bulgularına yer verilmiştir. Araştırma sonucunda geleneksel oyunların, çocukların hem sosyal hayatını hem de eğitim hayatını şekillendirecek birtakım beceriler kazandırmakta önemli bir rol oynayacağı ifade edilebilir. Özellikle küçük yaşlarda hayatı oyun ve eğlence olarak gören çocuklar için incelenen oyunların eğlence işlevini yerine getirdiği görülmektedir. Bununla birlikte oyunlarda yer alan kurallar, kuralların uygulanma süreci ve kural-oyun düzeni ilişkisi göz önüne alındığında toplumsal kuralları öğrenme, kurallara uyma ve kurallara ilişkin bir denetim mekanizması geliştirmekte oyunların büyük bir işlevi vardır. Oyunların dil becerileri ile ilişkisi düşünüldüğünde ise yüzlerce yıllık halk kültürünün üretimi olan tekerleme, sayışmaca gibi etkinliklerin özellikle konuşma ve dinleme becerisini geliştirmekte kullanılabileceği söylenebilir. Oyunlarda yer alan söz, müzik ve hareket unsurlarının bir arada kullanılması ile ahenk ve ritim duygusu geliştiği gibi aynı zamanda birlikte hareket etme, grubun parçası olma ve iş birliği gibi alanlarda da gelişim kaydedilebilecektir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SALLABAŞ, M. (2020). Halk Biliminin İşlevleri Bağlamında Geleneksel Çocuk Oyunları: RTÜK Çocuk Oyunları. Milli Folklor, Cilt: 16 - Sayı: 126, 99–109. https://ajindex.com/articles/839907

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. Aça, Mehmet ve Mehmet Ali Yolcu. “Folklorda Örtük ve Bozuk İşlev”. Folklor/ Edebiyat 90 (Mayıs, 2017): 49- 60. Aksoy, Hüseyin. “Çocuk oyunlarının İşlevleri: Sarıkeçili Yörük Çocuk Oyunları”. Millî Folklor, 126 (2014): 265-76.
  2. Almor, Joan. “The Vital Role of Play in Childhood”. Içinde The Developing Child: The First Seven Years, editör Howard Susan. The Gateways 3. United States: Newsletter of the Waldorf Early Childhood Association of North America, 2004.
  3. Anderson-McNamee, Jona K, ve Sandra J. Bailey. “The Importance of Play in Early Childhood Development”. Montana State University Extention, 2010. http://health. msuextension.org/documents/MT201003HR.pdf. Arslan, Filiz. “1-3 Yaş Dönemindeki Çocuğun Oyun Ve Oyuncak Özelliklerinin Gelişim Kuramları İle Açıklanması”. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi 4, 2 (2000): 40-43. Avrupa Konseyi. Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi: Öğrenim, Öğretim ve Değerlendirme. Çeviren Millî Eğitim Bakanlığı. telc GmbH, 2013.
  4. Aydın, Tahirhan. “Dil Öğretimi ve Oyun -Çoklu Zekâ Teorisi Işığında-”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 14, 1 (2014): 71-83.
  5. Bascom, William R. Four Functions of Folklore. Içinde The Study of Folklore, editör Alan Dundes, 279-298. New Jersey: Prentice-Hall, 1965. ¬--. Folklorun Dört İşlevi. Çev. Ferya Çalış. Halkbiliminde Kuramlar ve Yaklaşımlar 2. Haz. M. Öcal Oğuz-Selcan Gürçayır. Ankara: Geleneksel Yayınları, 2010.
  6. Başgöz, İlhan. Protesto: Folklorun Beşinci İşlevi (Fonksiyonu). Folkloristik: Umay Günay Armağanı (haz. Özkul Çobanoğlu-Metin Özarslan). Ankara: Feryal Matbaası, 1996.
  7. Batdı, Veli. “Yabancı Dil Öğretiminde Eğitsel Oyunların Kullanılmasına İlişkin Öğretmen Görüşleri”. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi 1, 4 (2012): 317-24.
  8. Canning, Natalie. “Children’s Empowerment in Play”. European Early Childhood Education Research Journal 15, 2 (2007): 227-236. https://doi.org/10.1080/13502930701320966.
  9. Çevik, Mehmet. "Kültürel Değişim, Gelenek ve Türk Halk Hikâyeciliği". Turkish Studies 9(12, 2014): 113-123.
  10. Çobanoğlu, Özkul. Halkbilimi Kuramları ve Araştırma Yöntemleri Tarihine Giriş. Ankara: Akçağ Yayınları, 2005.
  11. Dağbaşı, Gürkan. “Oyun tekniği ve arapça öğretiminde kullanımı”. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, 2007.
  12. Dervişoğulları, Necmiye. “Yabancı dil olarak Türkçe öğretilen sınıflarda oyunlarla sözcük öğretimi”. Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Ankara Üniversitesi, 2008.
  13. Doğanay, Gülüzar. “Tarih Öğretiminde Oyun”. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara: Gazi