Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBir äskiyäçinin laf attığı kişi kendisine söz söyleyene münasip bir cevap verebileceği gibi başka bir äskiyäçiye de kendisi laf atabilir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Gülmeyi seven Özbek halkının sözlü edebiyatının mizah dalını oluşturan türlerden birisi äskiyä sanatıdır. Bu sanat hâlen etkin biçimde yaşatılmaktadır. Äskiyä sanatı için “İki veya daha fazla äskiyäçinin kelimelerdeki çokanlamlılığa dayanarak birbirlerine laf çarpmaları temelinde gerçekleştirdikleri, söz söyleme ustalıklarını sergiledikleri söz oyunudur.” denebilir. Bu oyunda klasik edebiyatta yer alan iham, tecnis gibi sanatlardan istifade edilir. Äskiyä sanatı üzerine Özbekistan’da değişik çalışmalar yapılmış, gerekli derlemeler gerçekleştirilmiştir. Äskiyä sanatı, hâlihazırda Özbekistan’da halka yönelik gerçekleştirilen İstiklal Bayramı ve Nevruz Bayramı başta olmak üzere değişik resmi etkinlikler yanında özel toplantılar, düğünler gibi her türlü gayri resmî eğlenceli ortamda sergilenmektedir. Bu oyuna iştirak edene äskiyäçi veya äskiyäbåz denmektedir. Äskiyäçilerin söz ustası olması kadar söylenen sözleri kaldırabilmesi de temel kuraldır. Birden çok äskiyäçinin bulunduğu oyunlarda kişiler arasında laf atma konusunda kinci, ısrarlı ve takipçi üslup sergilenmez. Bir äskiyäçinin laf attığı kişi kendisine söz söyleyene münasip bir cevap verebileceği gibi başka bir äskiyäçiye de kendisi laf atabilir.
Abstract
One of the genres of humor in the oral literature of the Uzbek people who love to laugh is äskiyä art. This art is still being alive. Äskiyä art can be defined as “The art of wit which involves two or more participants (askiyachi) who demonstrates their mastery of witticism using polysemy in the words in the form of dialogue”. The arts of classical literature such as “iham”, “tecnis” are employed in this game. Different works have been done in Uzbekistan on the art of Äskiyä and necessary compilations have been made. The art of Äskiyä is demonstrated in all kinds of informal entertaining environments such as special meetings and weddings, as well as various official events, especially on the Independence Day and Nowruz Feast, which are organized for the public in Uzbekistan. The participants of this game are called “äskiyäçi” or “äskiyäbåz”. The main rule is that “Äskiyäçi” should be able to concede all the words delivered by other participants. In the games where there are more than one “äskiyäçi”, there is no resentful, insistent and pursuer style among participants. “Äskiyäçi” may not only come up with an answer to the person who addressed a word to him, but address his words to another “äskiyäçi” as well.