Makale ekin kökeniyle ilgili şimdiye dek yapılmış önerileri sıralayıp değerlendirdikten sonra yeni bir öneri sunuyor
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:İlk olarak 14.yy.’da yazılan eserde geçmekte olan +(X)mtUl yapım eki, genellikle renk adlarına getirilen, türediği adın temsil ettiği renge yakın, ancak ondan daha hafif derecede bir özellik belirten küçültme-azaltma işlevli bir ektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:İlk olarak 14.yy.’da yazılan eserde geçmekte olan +(X)mtUl yapım eki, genellikle renk adlarına getirilen, türediği adın temsil ettiği renge yakın, ancak ondan daha hafif derecede bir özellik belirten küçültme-azaltma işlevli bir ektir.
💡
Sonuç & Katkı:Makale ekin kökeniyle ilgili şimdiye dek yapılmış önerileri sıralayıp değerlendirdikten sonra yeni bir öneri sunuyor
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:+(X)mtUl yapım eki · etimoloji · Moğolca-Türkçe dil ilişkisi
Özet
İlk olarak 14.yy.’da yazılan eserde geçmekte olan +(X)mtUl yapım eki, genellikle renk adlarına getirilen, türediği adın temsil ettiği renge yakın, ancak ondan daha hafif derecede bir özellik belirten küçültme-azaltma işlevli bir ektir. Makale ekin kökeniyle ilgili şimdiye dek yapılmış önerileri sıralayıp değerlendirdikten sonra yeni bir öneri sunuyor
Abstract
The paper deals with the origin of the suffix +(X)mtUl which was first attested in the 14th century. It is generally added to colour names, although not exclusively, with a diminutive function describing a lighter tone. The author sums up and evaluates the hypotheses of former scholars according to the history of the suffix and presents a new proposal
Türk Dil Kurumu. BARUTÇU-ÖZÖNDER, F. S. (1996), ‘Alî Şîr Nevâyî: Muḥâkemetü'l-luġateyn: Đki dilin Muhakemesi. Ankara:
Türk Dil Kurumu. DANKOFF, R., KELLY, J. (1982-1985), Maḥmūd al-Kāšġarī, Compendium of the Turkic Dialects (Dīwān Lugāt at-Turk) I-III, Harward University. DENY, J. (1921), Grammaire de la langue Turque (Dialecte osmanlı), Paris. DOERFER, G. (1963-1975), Die Türkischen und Mongolischen Elemente im Neupersischen I-IV, Wiesbaden. ECKMANN, J. (1959), “Das Tschagataische”, Philologiae Turcicae Fundamenta I, Wiesbaden, s. 138-160. (Deny, J. et al. (eds.). ECKMANN, J. (1966),
Chagatai Manual, Bloomington. ERDAL, M. (1991), Old Turkic Word Formation: A Functional Approach to the Lexicon I-II, Wiesbaden. ERDAL, M. (2004),
A Grammar of Old Turkic, Leiden. GABAĐN, A. VON (1945), Özbekische Grammatik mit Bibliographie, Lesestücken und Wörterverzeichnis, Leipzig ‒ Wien. GABAĐN, A. VON (19743 ), Alttürkische Grammatik, Wiesbaden. LAUDE-CĐRTAUTAS, I. (1961), Der Gebrauch der Farbbezeichnungen in den Türkdialekten, Wiesbaden. KONONOV, A. N. (1960), Grammatika Sovremennogo Uzbekskogo Literaturnogo Yazıka, Moskva – Leningrad. KOTWĐCZ, W. (1953), Studia nad językami ałtajskimi: Rocznik Orientalistyczny 16. 1-317. KÚNOS, I. (1902), Šejχ Sulejman Efendi’s Čagataj-Osmanisches Wörterbuch, Budapest. MAHMŪD ĐBN 'ALĪ AL-SARAYĪ, Nehcü'l-ferādīs. Uştmahlarnıng açuq yolı. Cennetlerin açık yolu. (tıpkıbasım ve çevriyazı: János Eckmann, Yayınlayanlar: Semih Tezcan, Hamza Zülfikar, Ankara 1995.) ME = POPPE 1938/1971. PC = PAVET DE COURTEĐLLE, A. (1870), Dictionnaire Turk-Oriental, Paris. POPPE, N. (1938/1971), Mongol´skij slovar´ Muqaddimat al-Adab I-II, Moskva – Leningrad. R = RADLOFF, W. (1960repr.), Versuch eines Wörterbuches der Türk-Dialekte. (Opyt slovarja tjurkskih narečij) I-IV, Pritsak, O. (intr.) Gravenhage. RAMSTEDT, G. J. (1935), Kalmükisches Wörterbuc,. Helsinki. RAMSTEDT, G. J. (1912), Zur Verbstammbildungslehre der mongolisch-türkischen Sprachen: JSFOu 28/3, s. 1-86.
RAMSTEDT, G. J. (1952), Einführung in die altaische Sprachwissenschaft II, Formenlehre, Aalto, P. (ed.) Helsinki. RÄSÄNEN M. (1957), Materialen zur Morphologie der türkischen Sprachen, Helsinki. SCHÖNĐG, C. (2000), Mongolische Lehnwörter im Westoghusischen, Wiesbaden. ŞÇERBAK, A. M. (1962),
Grammatika Starouzbekskogo Yazıka, Moskva –Leningrad. ŞÇERBAK, A. M. (1997), Rannie Tyurksko-Mongol´skie Yazıkovıe Svyazi VIII-XIV vv., Sankt-P