Dergiler / Tasavvur / Tekirdağ İlahiyat Dergisi / 2021 / Cilt: 7 - Sayı: 2

Şiî-Usûlî Gelenekte Haber-i Vâhidin Hüccet Değeri: Şerif Murtazâ

The Value of Evidence of the K̲h̲abar al-Wāḥid in the Shiite Tradition: The Example of Sharif Murtazâ

Sayfa
1411–1448
Yayın Tarihi
2021-12-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırmada masum imam teolojisinin ve haber-i vâhidle amel etmeyi gerektiren kat’î bir delilin bulunmadığı iddiasının nas, icmâ, tevâtür ve makul açısından vakıaya aykırı tutarsız bir görüş olduğu tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sünnî usulcülere göre sahih olan haber-i vahid zan ifade etmekle birlikte, böyle bir haberle amel etmek naklî ve kat’î delillerin bir gereği olarak vaciptir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmamız Şiî-Usûlî geleneğin haber-i vâhide yaklaşım evreninden Şerif Murtazâ örneğini ele almayı ve Sünnî usulcülerin görüşleriyle mukayese etmek suretiyle değerlendirmeyi hedeflemektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırmada masum imam teolojisinin ve haber-i vâhidle amel etmeyi gerektiren kat’î bir delilin bulunmadığı iddiasının nas, icmâ, tevâtür ve makul açısından vakıaya aykırı tutarsız bir görüş olduğu tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İslam Hukuku · Usûl · Şiî

Özet

Sünnî usulcülere göre sahih olan haber-i vahid zan ifade etmekle birlikte, böyle bir haberle amel etmek naklî ve kat’î delillerin bir gereği olarak vaciptir. Şiî-Usûlî geleneğin temsilcilerinden Şerif Murtazâ ise haber-i vâhidle amel etmenin aklen caiz olduğunu, ancak bunun dinî açıdan vacip olmadığını iddia etmiştir. Ona göre Kur’an, mütevâtir haber ve masum imamın dâhil olduğu icmâ kesin bilgi kaynağı olduğundan bağlayıcıdır. Haber-i vâhid ise zann ifade etmektedir. Böyle bir haberle amel etmeyi gerektiren naklî kat’î bir delil ise bulunmamaktadır. Bu nedenle haber-i vâhid amelî konularda hüccet değildir. Şerif Murtazâ, Sünnî usulcülerin haber-i vâhidin hüccet olduğuna dair naklî kat’î delillerini eleştirmiş, usulcüler ise bu eleştirilere cevap vermişlerdir. Araştırmamız Şiî-Usûlî geleneğin haber-i vâhide yaklaşım evreninden Şerif Murtazâ örneğini ele almayı ve Sünnî usulcülerin görüşleriyle mukayese etmek suretiyle değerlendirmeyi hedeflemektedir. Şerif Murtazâ’nın âhâd haber konusundaki yaklaşımı özü itibarıyla masum imam teolojisine dayanmakta-dır. Araştırmada masum imam teolojisinin ve haber-i vâhidle amel etmeyi gerektiren kat’î bir delilin bulunmadığı iddiasının nas, icmâ, tevâtür ve makul açısından vakıaya aykırı tutarsız bir görüş olduğu tespit edilmiştir.

Abstract

Sunni legal theorists [uṣūlists] have adressed that if the k̲h̲abar al-wāḥid is sound, it will be a proof and the acting with it will be wajib. In the Shiite-uṣūlî tradition, Sharīf Murtadhā claimed that acting with it is permissible in terms of logic, but not obligatory in terms of religion. According to him, the Qur'an, mutawatir k̲h̲abars and ijma including the innocent imam are the definitive source of information and are binding. Since the k̲h̲abar al-wāḥid expresses suspicion, it is not evidence in religion and there is no evidence that makes this news binding. Murtazâ criticized the evidences of the uṣūlists on the subject, and the uṣūlists responded to these criticisms. Our research is based on the evaluation of the sample of Sharīf Murtadhā from the khabar al-wāḥid approach in the universe of the Shiite tradition. In the research, it has been determined in addition to the theology of the innocent imam that claiming that there is no evidence requires to act with the k̲h̲abar al-wāḥid, is an inconsistent opinion in terms of nass, consensus and reasonableness.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KORKUT, R. (2021). Şiî-Usûlî Gelenekte Haber-i Vâhidin Hüccet Değeri: Şerif Murtazâ. Tasavvur / Tekirdağ İlahiyat Dergisi, Cilt: 7 - Sayı: 2, 1411–1448. https://ajindex.com/articles/805494

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Abbâsî, Mehrdâd - Âgayî, Ali. “Mebânî ve revşê Seyyid Murtazâ der fehmê ehbârê âhâd bâ tekye ber kitâbê Emâlî”. Sehîfê Mübeyyen 46/1. Zımıstân 1388. 171-192. Âmidî, Ebü’l-Hasen Seyfüddîn Alî b. Muhammed b. Sâlim (ö. 631/1233). Ebkâru’l-efkâr fî usûli’d-dîn. Beyrût: Dâru’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 2003. Âmidî, Ebü’l-Hasen Seyfüddîn Alî b. Muhammed b. Sâlim (ö. 631/1233). el-İhkâm fî usûli’l-ahkâm. Beyrût: Dâru İbn Hazm, 2019.
  2. Avcu, Ali. “Şia’da Hz. Ali’nin Masumiyet İnancı”. Hazreti Alî. ed. Ali Aksu. 253-262. Sivas: Sivas Cumhuriyet Yayınları, 2020. Buhârî, ‘Alâüddîn Abdülaziz b. Ahmed b. Muhammed. Keşfü’l-esrâr ‘an Usûli Fahri’l-İslam el-Pezdevî. Beyrût: Dâru’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 1997.
  3. Cennet, Mehmet Zülfî. “Şiî/Akılcı Geleneğin Kur’ân Anlayışı ve Âyet Yorumlaması”. İslam ve Yorum II: Temel Tartışmalar, İmkânlar ve Sorunlar. ed. Fikret Karaman. Malatya: İnönü Üniversitesi Yayınları, 2017.
  4. Cennet, Mehmet Zülfî. Şiî/Usûlî Geleneğin Kur’ân Yorumu. Ankara: Fecr Yayınları, 2016. Cessâs, Ebû Bekr Ahmed b. Alî er-Râzî (ö. 370/981). Ahkâmu’l-Kur’ân. Beyrût: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‘Arabî, 1405. Cessâs. Ebû Bekr Ahmed b. Alî er-Râzî (ö. 370/981). el-Fusûl fi’l-usûl. Beyrût: Dâru’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 2010. Cübbâî, Ebû Alî. Kitâbü’l-Makâlât. thk-trc. Özkan Şimşek. İstanbul: Endülüs Yayınları, 2019. Cüveynî, Ebü’l-Meâlî Rüknüddîn Abdülmelik b. Abdillâh b. Yûsuf (ö. 478/1085). el-Bürhân fî usûli’l-fıkh. Mansûra: Dâru’l-Vefâ, 1418. Debîs, Muhsin Halid. “Hucciyetu haberi’l-vâhid inde’s-Seyyid el-Murtazâ ve’ş-Şeyh et-Tûsî”. Mecelletu ehli’l-beyt 23/1 (Şubat 2019), 215-248.
  5. Delen, Halil İbrahim, Şimşek, Özkan, Arıkaner, Yusuf. "Ebü’l-Hüseyin el-Basrî’nin Şerhu'l-Usûli’l-Hamse’sinin İmamet Bölümü: Tahkik ve İnceleme". Tahkik İslami İlimler Araştırma ve Neşir Dergisi 4 / 1 (Haziran 2021): 111-201. Ebû Ya‘lâ, Muhammed b. el-Hüseyn (ö. 458/1066). el-ʿUdde fî uṣûli’l-fıḳh. Beyrût: Dâru’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 2002. Ebû Zur‘a, Veliyüddîn Ahmed b. Abdurrahim (ö. 264/878). el-Ğaysu’l-hâmi‘ Şerhu Cem‘il-cevâmi‘.Beyrût: Dâru’l- Kütübi’l-‘İlmiyye, 2004.
  6. Eşit, Davut. “Şafiî Fıkıh Usûlünde Mustefîz Haber”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 59/2 (2018), 65-81. Gazzâlî, Ebû Hamid Muhammed b. Muhammed (ö. 505/1111). el-Menhûl. Beyrût: Dâru’l-Fikr, 1998. Gazzâli, Ebû Hamid Muhammed b. Muhammed (ö. 505/1111). el-Müstesfâ. Beyrût: Müessesetü’r-Risâle, 2015. İbn Hallikân, Ahmed b. Muhammed b. İbrâhîm b. Ebî Bekr (ö. 681/1282). Vefeyâtü’l-a‘yân ve enbâu ebnâi’z- zamân. Beyrût: Dâru’s-Sa