Dergiler / MSGSÜ Sosyal Bilimler / 2021 / Sayı: 24

Literatürdeki Tartışmalar Işığında “Müzik Cümlesi"

Sayfa
715–738
Yayın Tarihi
2021-11-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yaklaşım farklılıkları, terminoloji çoğulluğu ve farklı diller arasında çeviri, müzik cümlesinin tanımlanmasını güçleştirir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Müzik hakkında konuşurken ister yorumcu ister besteci ister araştırmacı olsun bütün müzisyenlerin sıkça kullandığı ‘müzik cümlesi’ kavramı, bu yaygınlığına rağmen oldukça muğlak bir kavramdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak ‘phrase’ sözcüğü, gramer ve müzik alanlarda farklı bütünleri işaret eder; ayrıca müzik alanında, tarih boyunca bu terimin gösterdiği bütün, farklı yazarlar tarafından farklı özelliklerle tanımlanmıştır. 18. yüzyıl müzik yazarlarının sıkça kullandığı Almanca ‘Satz’ sözcüğünün ve İngilizce çalışmalarda kullanılan ‘sentence’ sözcüğünün de Türkçeye ‘cümle’ olarak çevrilmesi, Türkçe terminolojinin oluşma sürecini güçleştirir.
💡
Sonuç & Katkı:Yaklaşım farklılıkları, terminoloji çoğulluğu ve farklı diller arasında çeviri, müzik cümlesinin tanımlanmasını güçleştirir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Müzikte Yapı · Müzik Cümlesi · Dil-Müzik İlişkisi

Özet

Müzik hakkında konuşurken ister yorumcu ister besteci ister araştırmacı olsun bütün müzisyenlerin sıkça kullandığı ‘müzik cümlesi’ kavramı, bu yaygınlığına rağmen oldukça muğlak bir kavramdır. Kavramın Türkçe bağlamında yarattığı ilk sorun çeviriden doğar; Türkçe kaynaklarda ‘cümle’ terimi çoğunlukla İngilizce ya da Fransızca kaynaklardaki ‘phrase’ teriminin karşılığı olarak kullanılmıştır. Ancak ‘phrase’ sözcüğü, gramer ve müzik alanlarda farklı bütünleri işaret eder; ayrıca müzik alanında, tarih boyunca bu terimin gösterdiği bütün, farklı yazarlar tarafından farklı özelliklerle tanımlanmıştır. 18. yüzyıl müzik yazarlarının sıkça kullandığı Almanca ‘Satz’ sözcüğünün ve İngilizce çalışmalarda kullanılan ‘sentence’ sözcüğünün de Türkçeye ‘cümle’ olarak çevrilmesi, Türkçe terminolojinin oluşma sürecini güçleştirir. Temel sorunlardan bir diğeri ‘cümle’ olarak çevrilen terimin bir gruplama düzeyini ya da bir içeriği gösterdiği konusundaki belirsizliktir. Müzik araştırmacıları phrase ile tanımlanan gruplamayı bazen içerik üzerinden anlam, hüküm ve düşünce gibi kavramlara vurgu yaparak, bazen de yapısal özellikler yoluyla tanımlamayı tercih eder. Genelde bu terime referansla tanımlanan kalış/kadans olgusunun kapsamı ve phrase/cümle ile ilişkisi de oldukça tartışmalıdır. 18. yüzyıldan bu yana müzik adamları birbirleriyle örtüşen ya da ayrışan ifadelerle, benzetmelerle, referanslarla ve kendi bestecilik deneyimlerinden hareketle phrase, period, Periode ve Satz gibi farklı düzeylerde gruplamaları ve kalış türlerini tanımlamıştır. 20. yüzyılda dahi bu terminolojinin neredeyse tümüyle 18. ve 19. yüzyıl repertuvarıyla sınırlı kullanımı, bu terimlerin bir üsluba ait ve bu üslupla sınırlı yapısal bir tasarımı göstermekle sınırlı olup olmadığını da tartışmaya açar. Yaklaşım farklılıkları, terminoloji çoğulluğu ve farklı diller arasında çeviri, müzik cümlesinin tanımlanmasını güçleştirir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇÖLOĞLU, M. E. (2021). Literatürdeki Tartışmalar Işığında “Müzik Cümlesi". MSGSÜ Sosyal Bilimler, Sayı: 24, 715–738. https://ajindex.com/articles/791720

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Abromont, Cl. (Ed.) (2001). Guide de la Théorie de la Musique. Évreux: Éditions Henry Lemoine. Agawu, K. (1991). Playing with Signs: A Semiotic Interpretation of Classic Music. New Jersey: Princeton University Press.
  2. Aksan, D. (2015). Her Yönüyle Dil-Ana Çizgileriyle Dilbilim. Ankara:
  3. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  4. Andrews, W. G. ve Sclater, M. (1993) Materials of Western Music. California: Alfred Publishing. Anson-Cartwright, M. (2007) Concepts of Closure in Tonal Music: A Critical Study. Theory and Practice, Vol. 32, pp. 1-17.
  5. Baker, N. K. (1976). Heinrich Koch and the Theory of Melody. Journal of Music Theory, 20/1, pp. 1-48.
  6. Baker, N. K. (1995). Introduction by Nancy Kovaleff Baker. In N. Baker & Th. W. Christensen (Eds.), Aesthetics and the Art of Musical Composition in the German Enlightenment (pp. 111-136). Cambridge: Cambridge University Press.
  7. Bernard, J. W. (1987).
  8. Inaudible Structures, Audible Music: Ligeti's Problem, and His Solution. Music Analysis, Vol. 6/3, pp. 207-236.
  9. Berry, W. (1986). Form in Music. New Jersey: Prentice-Hall Inc. Broman, P. (2007). In Beethoven’s and Wagner’s Footsteps: Phrase Structure and “Satzketten” in the Instrumental Music of Béla Bartók. Studia Musicologica, 48 (1/2), pp. 113-131.
  10. Burnham, S. (2008). Form. In Th. W. Christensen (Ed.), The Cambridge History of Western Music Theory (pp. 880-906). Cambridge: Cambridge University Press.
  11. Burstein, P. (2015). The Half Cadence and Related Analytic Fictions. In M. Neuwirth & P. Bergé (Eds.), What is a Cadence? (pp. 85-116). Leuven: Leuven University Press.
  12. Byros, V. (2015). Punctuation Schemas and the Late-Eighteenth-Century Sonata. In M. Neuwirth & P. Bergé (Eds.), What is a Cadence? (pp. 215-251). Leuven: Leuven University Press.
  13. Caplin, W. E. (1998). Classical Form. New York: Oxford University Press.
  14. Caplin, W. E. (2013). Analyzing Classical Form. New York: Oxford University Press.
  15. Cone, E. (1968). Musical Form and Musical Performance. New York: W. W. Norton & Company. Couperin, Fr. (1722). Pieces de Clavecin, Livre 3, Paris: Chez l’Auteur, Bayard, Le Clerc, Mlle Castagnerie. Davies, C. Th. (1966). Musical Structure and Design. New York: Dover Publications. D’Indy, V. (1912). Cours de Composition Musicale (1er Livre). Paris: A. Durand et Fils. Gazimihal, M. R. (1961). Musiki Sözlüğü. İstanbul:
  16. Milli Eğitim Basımevi. Hengirmen, M. (2009). Dilbilgisi ve Dilbilim Terimleri Sözlüğü. Ankara:
  17. Engin Yayınevi.
  18. Hepçilingirler, F. (2017). Öğretenlere ve Öğrenenlere Türkçe Dilbilgisi