Dergiler / Lale / 2021 / Sayı: 3

GEOMETRİ VE MATEMATİK BAĞLAMINDA TEZHİP SANATININ ANLAM BOYUTU

Dergi
Lale
Sayfa
62–71
Yayın Tarihi
2021-01-22
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çerçevede, anlamı yeniden üretmek, ürettikçe yeniden öğrenmek, bir anlama, anlamlandırma ve anlatma serüveni olarak ortaya çıkar.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Matematik, geometri ve tezhip desenlerinin sayfada estetik değerler ile bir araya getirilişinin uzun bir geçmişe sahip olduğu düşünülür.
📊
Temel Bulgular & Veri:Her bir tezhip uygulaması; tahayyül, tasarım, matematik ölçüm, altın oran, geometrik sistemler, desenler, çizgiler ve renk çeşitleri ile oluşan biçimler üzerine adım adım inşâ edilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çerçevede, anlamı yeniden üretmek, ürettikçe yeniden öğrenmek, bir anlama, anlamlandırma ve anlatma serüveni olarak ortaya çıkar.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:tezhib · matematik · geometri

Özet

Matematik, geometri ve tezhip desenlerinin sayfada estetik değerler ile bir araya getirilişinin uzun bir geçmişe sahip olduğu düşünülür. Her bir tezhip uygulaması; tahayyül, tasarım, matematik ölçüm, altın oran, geometrik sistemler, desenler, çizgiler ve renk çeşitleri ile oluşan biçimler üzerine adım adım inşâ edilmektedir. Tarihi süreci içinde değişen ve gelişen tezhip sanatının rastgele tasarlanıp uygulanmadığı ve sadece görsel nitelikli olmadığı muhakkaktır. Diğer sanat eserlerinde olduğu gibi nitelikli tezhip uygulamalarının arka planında bir düşünce veya felsefe vardır. Tezhip sanatında; ruhu ve aklı etkileyen veya etkileşime açık eser niteliği taşıyan eserler üretmek esas olmalıdır. Bu çerçevede, anlamı yeniden üretmek, ürettikçe yeniden öğrenmek, bir anlama, anlamlandırma ve anlatma serüveni olarak ortaya çıkar.

Anahtar kelimeler
🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DÖNMEZ, A. K. (2021). GEOMETRİ VE MATEMATİK BAĞLAMINDA TEZHİP SANATININ ANLAM BOYUTU. Lale, Sayı: 3, 62–71. https://ajindex.com/articles/788439

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. Cevizci, A. (2010). Felsefe Sözlüğü. İstanbul:
  2. Paradigma Yayınları.
  3. Çoruhlu, Y. (2019). Türk Sanatında Hayvan Sembolizmi (3. bs.). İstanbul:
  4. Ötüken Yayınları.
  5. Coşkun, İ. (2008). Muhyiddin İbn Arabi’nin felsefesinde “Allah” mefhumu [İbnü’l Arabî özel sayısı]. Tasavvuf: İlmi ve Akademik Araştırmalar Dergisi, (22), 117-143.
  6. Critchlow, K. (1992). Islamic Patterns: An Analytical and Cosmological Approach. New York: Thames and Hudson. Kafalıer Dönmez, A. (2020). Anadolu Selçuklu döneminde Konya’da yapıldığı tespit edilen beş yazma eserin tezhip yönüyle incelenmesi ve günümüz anlayışı ile yorumu (Yayımlanmamış sanatta yeterlik tezi). Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü Geleneksel Türk Sanatları Ana Sanat Dalı Tezhip Programı, İstanbul.
  7. Lings, M. (2005). Splendours of Qur’an calligraphy and illumination. Thesaurus Islamicus Foundation. Mülayim, S. (2008). Süslemeden tezyinata. Sanat tarihi metninin oluşumu: Araştırmacıya notlar (s. 25- 67) içinde. İstanbul:
  8. Numune Matbaacılık. Ögel, S. (1994). Anadolu’nun Selçuklu çehresi. İstanbul: Akbank Yayınları Kültür ve Sanat Kitapları. Öney, G. (1978). Anadolu’da Selçuklu Sanatı. Erişim adresi: https://avys.omu.edu.tr/storage/app/public/zuhal.yasar/129928/Anadoluda_Selcuklu_Sanati_- _Gonul_Oney.pdf Peker, A. U. (2017, Aralık). Selçuklu mimarisinde anlam. Kayseri BÜSAM Şehir Akademi 2017 Bahar Dönemi Konferansında sunulan bildiri. Şen, H. (2013). İslâm sanatında geometrik desenler. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, VIII(15), 101-112.
  9. Schimmel, A. (2016). Sayıların gizemi (M. Küpüşoğlu, çev.). İstanbul: Kabalcı Yayınevi.