KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi / 2021 / Cilt: 7 - Sayı: 1

Aile Okuryazarlığı Kavramına Kuramsal Bir Bakış

Aylin YILMAZ HİĞDE
Muhammet BAŞTUĞ
Sayfa
89–109
Yayın Tarihi
2021-04-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Aile okuryazarlığı ile ilgili yapılan araştırmaların sonuçları, aile okuryazarlığının, çocukların erken okuryazarlık becerileri ve fonolojik farkındalık becerileri üzerinde önemli etkilere sahip olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:“Okuma-hazır bulunuşluk yaklaşımı” elli yıldan uzun bir süredir geçerliğini koruyan ve okumanın öğrenilmesini gelişimin bir ürünü olarak kabul eden bir yaklaşımdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Son yıllarda, çocukların gelişim süreçlerini okuma yazma becerileri kapsamında değerlendiren kuramlara yenileri eklenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Aile okuryazarlığı ile ilgili yapılan araştırmaların sonuçları, aile okuryazarlığının, çocukların erken okuryazarlık becerileri ve fonolojik farkındalık becerileri üzerinde önemli etkilere sahip olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Aile okuryazarlığı · Okuryazarlık · Erken okuryazarlık

Özet

“Okuma-hazır bulunuşluk yaklaşımı” elli yıldan uzun bir süredir geçerliğini koruyan ve okumanın öğrenilmesini gelişimin bir ürünü olarak kabul eden bir yaklaşımdır. Son yıllarda, çocukların gelişim süreçlerini okuma yazma becerileri kapsamında değerlendiren kuramlara yenileri eklenmiştir. Günümüzde gelişim süreçleri ve okuma yazma becerileri açısından, “erken okuryazarlık yaklaşımı” da kabul görmektedir. Okuryazarlık gelişiminin çocukların örgün öğretime başlamalarından çok daha önce başladığını temel alan erken okuryazarlık yaklaşımı, şimdilerde yaygın bir şekilde kabul edilmektedir. Güncel araştırmalarda, çocukların doğumdan itibaren altı yaşa kadar olan dönemde okuryazarlık gelişiminde kritik bilişsel işler yaptıkları ve bu yıllarda verilen nitelikli öğretimin çocukların okuyucu ve yazar olarak başarılarına önemli katkı yaptığı üzerinde fikir birliği vardır. Çocukların okula başlamasından çok daha önce gelişmeye başlayan okuryazarlık becerileri üzerinde ailenin önemi büyüktür. Bu süreçte aile okuryazarlığı kavramının önemi karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada, aile okuryazarlığı kavramı literatürden hareketle kavramsal ve kuramsal olarak tanıtılmış; erken okuryazarlık ve ev okuryazarlığı kavramları ile ilişkisi ele alınmıştır. Aile okuryazarlığı ile ilgili yapılan araştırmaların sonuçları, aile okuryazarlığının, çocukların erken okuryazarlık becerileri ve fonolojik farkındalık becerileri üzerinde önemli etkilere sahip olduğunu göstermektedir. Ayrıca önceki çalışmalar, aile okuryazarlığının aile çalışmaları açısından erken müdahaleye uygun bir aile sistemi olduğunu göstermektedir. Bu çalışmada, aile okuryazarlığının uygulama ve gelecek çalışmalar için sonuçları tartışılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

HİĞDE, A. Y., BAŞTUĞ, M. (2021). Aile Okuryazarlığı Kavramına Kuramsal Bir Bakış. İstanbul Aydın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt: 7 - Sayı: 1, 89–109. https://ajindex.com/articles/771543

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (15)

  1. Altıparmak, S. (2010). Erken çocukluk döneminde ebeveynlerin okumayazmaya hazırlık konusundaki görüşleri (Yüksek lisans tezi). Orta Doğu Teknik Üniversitesi,
  2. Ankara.
  3. Altun, D. (2013). An investigation of the relationship between preschoolers’ reading attitudes and home literacy environment. (Yüksek lisans tezi). Orta Doğu Teknik Üniversitesi,
  4. Ankara.
  5. Akyüz, E. (2016). Okul öncesi dönem çocuklarının kendiliğinden ortaya çıkan okuryazarlık becerilerinin gelişimi ve ev okuryazarlık ortamı ile ilişkisi. Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi,
  6. Ankara.
  7. Akyüz, E. ve Doğan, Ö. (2017). Ev Okuryazarlık Ortamı: Tanımları, Boyutları ve Kendiliğinden Ortaya Çıkan Okuryazarlık Becerilerinin Gelişimindeki Rolü. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 4(3), 38-57.
  8. Au, K. H. (1993). Literacy instruction in multicultural settings. New York: Harcourt-Brace Aydoğdu, E. (2017). The role of home literacy environment on the development of reading comprehension skill: a mediation model. Unpublished Master Thesis, Koç University, İstanbul.
  9. Borisova, I., Pisani, L., Dowd, A. J., ve Lin, H. C. (2017). Effective interventions to strengthen early language and literacy skills in low-income countries: comparison of a family-focused approach and a pre-primary programme in Ethiopia. Early Child Development and Care, 187(3-4), 655-671.
  10. Biltekin, A. (2019). Çocukların erken okuryazarlık becerileri ve annelerin kelime bilgi düzeyleri ile annelerin erken okuryazarlığa ilişkin uygulamalarının incelenmesi. Yüksek lisans Tezi, Ankara Üniversitesi,
  11. Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  12. Bozkurt, M. (2019). İlkokul birinci sınıf öğrencilerinin okuma becerilerinin çok yönlü desteklenmesine yönelik bir eylem araştırması. Doktora Tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa. Bracken, S. S. ve Fischel, J. E. (2008). Family reading behavior and early literacy skills in preschool children from low-income backgrounds. Early Education and Development, 19(1), 45-67.
  13. Britto, P. R. ve Brooks-Gunn, J. (2001). Beyond shared book reading: dimensions of home literacy and low-income African American preschoolers’ skills. New directions for child and adolescent development, 92, 73-89.
  14. Bronfenbrenner, U. (1979). The ecology of human development. Harvard university press. Bryant, D., ve Wasik, B. H. (2004). Home visiting and family literacy programs. Handbook of family literacy, 329-346.
  15. Burns, M. S., Griffin, P., ve Snow, C. E. (1999). Starting out right: a guide to promoting chil