KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi / 2020 / Cilt: 3 - Sayı: 5

SAHA (YAKUT) BÜYÜ MASALLARINDAN “ÇAAÇAHAAN” IN ÖZ-BİÇİM VE SÖYLEM AÇISINDAN TAHLİLİ

Tuğba AKKOYUN KOÇ
Sayfa
150–180
Yayın Tarihi
2020-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

İncelemenin sonucunda, Türk şaman kültürünün pek çok ögesinin masal içindeki kodlarına ulaşılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmanın amacı; genelde “uydurma” metinler olarak nitelendirilen masalların, estetik biliminin öz-biçim kavramları yönüyle ve söylem çözümlemesinin de olanaklarından yararlanılarak incelenmesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Hartmann’ın değerler ontolojisinde söz ettiği tabakaların tamamını barındırdığı görülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:İncelemenin sonucunda, Türk şaman kültürünün pek çok ögesinin masal içindeki kodlarına ulaşılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Biçim-öz · söylem analizi · mogus

Özet

Bu çalışmanın amacı; genelde “uydurma” metinler olarak nitelendirilen masalların, estetik biliminin öz-biçim kavramları yönüyle ve söylem çözümlemesinin de olanaklarından yararlanılarak incelenmesidir. Metinden elde edilen veriler yoluyla masalların yüzlerce yılın bilinciyle yoğrulmuş “kurmaca” metinler olduğunu ortaya koyabilmektir. Bu amaçla, Saha (Yakut) Türklerine ait büyü masallarından “Çaaçahaan” metni örnek seçilmiş ve tahlil edilmiştir. Masal; özünü oluşturan millet, o milletin yaşayışı, tarihi, sosyolojik durumu, diğer milletlerle veya kültürlerle iletişimi bağlamında ele alınmıştır. Masalda kullanılan dil ögelerinin her birinin özenle seçilip masala yerleştirildiği, masalın kurgusunun N. Hartmann’ın değerler ontolojisinde söz ettiği tabakaların tamamını barındırdığı görülmüştür. İlk bakışta bir dev masalı gibi görülen yapının, şamanın metafizik yolculuğuna uzanan katmanları irdelenmiştir. İncelemenin sonucunda, Türk şaman kültürünün pek çok ögesinin masal içindeki kodlarına ulaşılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KOÇ, T. A. (2020). SAHA (YAKUT) BÜYÜ MASALLARINDAN “ÇAAÇAHAAN” IN ÖZ-BİÇİM VE SÖYLEM AÇISINDAN TAHLİLİ. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür Sanat Mimarlık Dergisi, Cilt: 3 - Sayı: 5, 150–180. https://ajindex.com/articles/763422

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. Akman, E. (2012). Türk Mitolojisi ve Halk Şiirinde "Sarı/Kızıl Öküz" İnancı. Türkiyat Mecmuası, 22, 6. http://www.journals.istanbul.edu.tr/iuturkiyat/article/view/1023014342/pdf adresinden alındı And, M. (2016). Oyun ve Bügü. İstanbul: Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık. Baldick, J. (2010). Hayvan ve Şaman: Orta Asya'nın Antik Dinleri. (N. Şahin, Çev.) İstanbul:
  2. Hil Yayın. Balzer, M. M. (2007). Shamanism and the Politics of Culture: An Anthropological View of the 1992 International Conference on Shamanism, Yakutsk, the Sakha Republic. Shaman, 121-147. Temmuz 16, 2016 tarihinde http://www.isars.org/wp-content/uploads/2013/11/ShamanRetroVol01_1993.pdf adresinden alındı Bayat, F. (2006). Ana Hatlarıyla Türk Şamanlığı. İstanbul:
  3. Ötüken Neşriyat. Beydili, C. (2004). Türk Mitolojisi Ansiklopedik Sözlük. (E. Ercan, Çev.) Ankara:
  4. Yurt Kitap-Yayın. Boratav, P. N. (1999). 100 Soruda Türk Halk Edebiyatı (9 b.). İstanbul:
  5. Gerçek Yayınevi.
  6. Campbell, J. (1995). Tanrının Maskeleri I (İlkel Mitoloji) (2. b.). Ankara:
  7. İmge Kitabevi Yayınları.
  8. Campbell, J. (2010). Kahramanın Sonsuz Yolculuğu (2. b.). İstanbul:
  9. Kabalcı Yayınevi.
  10. Candan, E. (2011). Türklerin Kültür Kökenleri (8. b.). İstanbul:
  11. Sınır Ötesi Yayınları.
  12. Çelebi, V. (2014). Nicolai Hartmann’ın Yeni Ontolojisinde Varlık ve Değer İlişkisi. ETHOS: Felsefe ve Toplumsal Bilimlerde Diyaloglar, 74-97.
  13. Çetin, İ. (2002). Türk Mitinde Kut İyesi Kıdır Ve Medeniyet Değişikliğinde Kıdır’dan Hızır ‘a Geçiş. Millî Folklor, VII(54), 30-34.
  14. Çoruhlu, Y. (2002). Türk Mitolojisinin Anahatları. İstanbul:
  15. Kabalcı Yayınevi.
  16. Dilek, İ. (2007). Sibirya Türklerinde Ateşle İlgili İnançlar, Törenler ve Bazı Efsaneler. Bilig, 33-53. https://www.academia.edu/3087841/Sibirya_T%C3%BCrklerinde_Ate%C5%9Fle_%C4%B0lgili_%C4%B0nan%C3%A7lar_T%C3%B6renler_ve_Baz%C4%B1_Efsaneler adresinden alındı Dilek, İ. (2008).
  17. Altaylardan Anadolu'ya Bir Yemek, Bir Oyun ve Bir Ölüm Geleneği Üzerine. Kollektif, & E. Arıkoğlu (Dü.) içinde, Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun Armağanı (s. 628-629). Ankara:
  18. Akçağ Basım Yayım Pazarlama. Drury, N. (1996). Şamanizm- Şamanlığın Ögeleri. (E. Şimşek, Çev.) İstanbul:
  19. Okyanus Yayıncılık. Duranlı, D. M. (2010). Saha (Yakut) Büyü Masalları. Konya: Kömen Yayınları.
  20. Eliade, M. (2003). Demirciler ve Simyacılar. İstanbul:
  21. Kabalcı Yayınevi.
  22. Giray, N. (2009). 12 Hayvanlı Türk Takvimi - Zamana ve İnsana Hükmetmek-. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 671-683.
  23. Gömeç, S. (1997). Tarihte ve Günümüzde Saha Türkleri. Ankara Üniversitesi Dil