Dergiler / FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi / 2013 / Bahar

II. Meşrutiyet, Milli Mücadele ve Erken Cumhuriyet’te Din ve Siyaset: Mustafa Fehmi Gerçeker ve Faaliyetleri

Religion and Politics During the Second Constitutional Period, National Struggle and the Early Republican Eras: Mustafa Fehmi Gerçeker and His Activities

Sayfa
173–197
Yayın Tarihi
2013-03-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Balkan Savaşları ve Cihan Harbi yıllarında “İttihatçı” bir taşra müftüsü, Milli Mücadele’nin çekirdek kadrosunda bir din adamı ve erken Cumhuriyet döneminde zaman zaman tartışmalı dini-siyasi meselelerde fikirler serdeden bir mebusun portresi çizilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makalede, taşralı bir ilmiye sınıfı mensubu olarak Mustafa Fehmi (Gerçeker) Efendi’nin hayatı, dini konumu ve siyasi faaliyetleri üzerinden II.
📊
Temel Bulgular & Veri:Meşrutiyet, Milli Mücadele ve erken Cumhuriyet dönemleri din ve siyaset ilişkileri değerlendirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Balkan Savaşları ve Cihan Harbi yıllarında “İttihatçı” bir taşra müftüsü, Milli Mücadele’nin çekirdek kadrosunda bir din adamı ve erken Cumhuriyet döneminde zaman zaman tartışmalı dini-siyasi meselelerde fikirler serdeden bir mebusun portresi çizilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Mustafa Fehmi · İttihat ve Terakki · II. Meşrutiyet

Özet

Bu makalede, taşralı bir ilmiye sınıfı mensubu olarak Mustafa Fehmi (Gerçeker) Efendi’nin hayatı, dini konumu ve siyasi faaliyetleri üzerinden II. Meşrutiyet, Milli Mücadele ve erken Cumhuriyet dönemleri din ve siyaset ilişkileri değerlendirilmiştir. Balkan Savaşları ve Cihan Harbi yıllarında “İttihatçı” bir taşra müftüsü, Milli Mücadele’nin çekirdek kadrosunda bir din adamı ve erken Cumhuriyet döneminde zaman zaman tartışmalı dini-siyasi meselelerde fikirler serdeden bir mebusun portresi çizilmiştir.

Abstract

In this paper, relations between religion and politics during the Second Constitutional Period, the National Struggle and the early Republican periods were evaluated through Mustafa Fehmi (Gerçeker) Efendi’s life, religious position and political activities as a provincial member of ilmiyye class. He is examined as a “Unionist” provincial mufti during the Balkan Wars and the World War I, a cleric in the core staff of the National Struggle and a deputy who occasionally put forward opinions about controversial religio- political issues in the early Republican period.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

GÖLEÇ, M. (2013). II. Meşrutiyet, Milli Mücadele ve Erken Cumhuriyet’te Din ve Siyaset: Mustafa Fehmi Gerçeker ve Faaliyetleri. FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, Bahar, 173–197. https://ajindex.com/articles/759062

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (11)

  1. Ahmet Şirani, “Ulema-i Kiram ve Fırkalar”, Beyan-ül Hak, c. IV, Sayı 147, 13 Şubat 1327. Ahmet Şirani, “Yine Ulemanın Bitaraflığı Meselesi”, Beyan-ül Hak, c. IV, Sayı 148, 20 Şubat 1327. Akandere, Osman, “İdama Mahkûm Edilen Bir Hükümet: Birinci Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin İlk İcra Vekilleri Heyeti Hakkında Çıkartılan İdam Kararları”, SAÜ Fen Edebiyat Dergisi, c. X, Sayı 2, 2008.
  2. Akgün, Seçil, “Türkçe Ezan”, DTCF Tarih Araştırmaları Dergisi, c. XIII, Sayı 24, 1979-1980. Canpolat, “Türkçe Hutbe”, İslam Dünyası, c. I, Sayı 21, 6 Kânunusani 1329. Çağlar, Günay, “Milli Mücadelede Fetvalar Olayına Değişik Bir Açıdan Bakış”, Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Sayı 11, Şubat 2010.
  3. Ergün, Mustafa, “II. Meşrutiyet Döneminde Medreselerin Durumu ve Islah Çalışmaları”, AÜ Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Dergisi, c. XXX, Sayı 1-2, 1982.
  4. Ertan, Veli, “Gerçeker, Mustafa Fehmi”, DİA, c. XIV. Gez, Başak Ocak, “İbadet Dilinin Türkçeleştirilmesi Aşamalarından Biri: Türkçe Ezan ve Uygulamaları”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, c. II, Sayı 6-7, İzmir, 1997.
  5. Jaschke, Gotthard, Yeni Türkiye’de İslamlık, İstanbul, 1972.
  6. Kara, İsmail, Cumhuriyet Türkiyesi’nde Bir Mesele Olarak İslam, İstanbul, 2010.
  7. Karpat, Kemal H., “İfta ve Kaza: Türkiye’de İlmiye, Devlet ve Modernizm (1820-1930)”, Osmanlı’dan Günümüze Elitler ve Din, İstanbul, 2010. Kırımîzade İsmail Sıdkı, “Türkçe Hutbe”, Sırat-ı Müstakim, c. VII, Sayı 163, 26 Şevval 1329. Küpeli, Özer, “Gönen’de Milli Mücadele Yıllarındaki Faaliyetler”, Toplumsal Tarih, Sayı 61, Ocak 1999.
  8. Manavoğlu Nevres Bey, Merkad-i Osman’da Yunan Süngüsü (Yay. Haz. O. Hülagü – A. R. Özalp), İstanbul, 2001. Mehmed Bahaeddin, “Makam-ı İftanın Bir Fetvası Münasebetiyle”, İslam Mecmuası, c. I, Sayı 9, 10 Receb 1332. Mısıroğlu, Kadir, Kurtuluş Savaşı’nda Sarıklı Mücâhidler, İstanbul, 2007 Mustafa Fehmi, “İstanbul Ahalisine Beyanname”, Sebilürreşad, c. XIX, Sayı 492, 16 Kânunusani 1338. Mustafa Fehmi, “Bursa’daki Ulucami”, Sebilürreşad, c. XIX, Sayı 477, 23 Nisan 1337. Selçuk, İlhan, Yüzbaşı Selahattin’in Romanı, İstanbul, 1987.
  9. Selvi, Haluk, “Mütareke Döneminde Siyasi Mağdurlar ve Mağdurin-i Siyasiye Teavün Cemiyeti”, SAÜ Fen Edebiyat Dergisi, c. 10/1, 2008.
  10. Tepeyran, Ebubekir Hazım, Belgelerle Kurtuluş Savaşı Anıları, İstanbul, 1982.
  11. Türkmen, İsmail, “I. TBMM Hükümeti Döneminde İsmail Fazıl Paşa’nın Nafia Vekilliği Görevi (1920-1921)”, Sosyal Bilimler Dergisi, c. X, Sayı 3, 2008. Üryanizade Vahid, “Türkçe Hutbe Ö