Dergiler / Folklor Akademi Dergisi / 2020 / Cilt: 3 - Sayı: 3

KARAÇAY-BALKAR NART DESTANLARI: DEBET, ALAUGAN, KARAŞAUAY

NART EPICS OF KARACHAIS AND BALKARS: DEBET, ALAUGAN, KARASHAWAI

Sayfa
621–632
Yayın Tarihi
2020-12-24
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bunlar arasında Nart demircisi Debet'e adanmış efsaneler ve şarkılar, oğlu Alaugan ve torunu Karaşauay, Balkar ve Karaçay destanlarında önemli bir yer tutar.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Destan geleneklerinin arkaik tipine ait olan Nartlar hakkındaki efsaneler birçok Kafkas halkı tarafından bilinmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Karaçay-Balkarlılara ait olan "Nartiada", ana versiyonlardan birisidir.
💡
Sonuç & Katkı:Bunlar arasında Nart demircisi Debet'e adanmış efsaneler ve şarkılar, oğlu Alaugan ve torunu Karaşauay, Balkar ve Karaçay destanlarında önemli bir yer tutar.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Nartiada · Nart Destanları · Debet

Özet

Destan geleneklerinin arkaik tipine ait olan Nartlar hakkındaki efsaneler birçok Kafkas halkı tarafından bilinmektedir. Karaçay-Balkarlılara ait olan "Nartiada", ana versiyonlardan birisidir. Nart şarkıları ile Balkar-Karaçay efsaneleri irili ufaklı bir dizi döngüden oluşur. Her döngü, Nart kabilesinin yeryüzündeki görünümü, kahramanların destansı yaşamının çeşitli aşamaları ve olayları (doğum, kahramanca çocukluk, ilk başarı, evlilik, efsanevi canavarlarla savaşma vb.) ile ilgili bir grup küçük efsaneler ve şarkılardır. Bazı döngüler, biyografik ilkeye göre Nart kahramanlarının isimleri etrafında gruplanan efsanelerden oluşurken, diğerleri şecere ilkesine göre anlatılır. Bunlar arasında Nart demircisi Debet'e adanmış efsaneler ve şarkılar, oğlu Alaugan ve torunu Karaşauay, Balkar ve Karaçay destanlarında önemli bir yer tutar.

Abstract

The Karachay-Balkarian "Nartiada" is one of the main national versions of the all-Caucasian Nart epic. Legends about the Narts, which belong to the archaic type of epic, are known to many Caucasian peoples. Among the Balkars and Karachays, as also among other peoples who are bearers of the Nartiada, the legends consist of a series of large and small cycles. Each cycle is a group of small legends and songs about the appearance on the earth of the Nart tribe, about the various stages and events of the epic life of the heroes (birth, heroic childhood, the first exploit, marriage, the struggle with mythical monsters, etc.). Some cycles consist of legends grouped around the name of the Nart hero according to the biographical principle, others according to the genealogical principle. An important place in the epos of the Balkars and Karachays is occupied by the legends devoted to the Nart blacksmith Debet, his son Alaugan and his grandson Karashawai.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KHADZHİEVA, T. (2020). KARAÇAY-BALKAR NART DESTANLARI: DEBET, ALAUGAN, KARAŞAUAY. Folklor Akademi Dergisi, Cilt: 3 - Sayı: 3, 621–632. https://ajindex.com/articles/758713

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Gagloyti, Yu.S. (1977) “Nekotorye voprosy istoriografii nartskovo eposa”, Tskhinvali Dalgat, U.B. (1972) “Geroichesky epos chechentsev i ingushey”, Moscow. Dzidziguri, Sh.V. (1971) “Gruzinskie varianty nartskovo eposa”, Tbilisi. Dyachkov-Tarasov, A.N. (1898 ) “Zametki o Karachaye i karachayevtsakh”, SMOMPK, Issue 25, Part 2. Zhirmunsky, V.M. (1974) “Tyurksky geroichesky epos”, Leningrad. Kabardinsky folklor. (1936)
  2. Moscow-Leningrad. Lipets, R.S. (1978) “Mech iz redkostnoy bronzy”, SE, No 2. Lipets, R.S. (1984 ) “Obrazy batyra I evo konya v tyurko-mongolskom epose”, Moscow. Maaday-Kara (1973) “Altaysky geroichesky epos”, Moscow. Narty (1974)
  3. Adygsky geroichesky epos, Moscow. Nartı (1994) Geroicheskii еpos balkarcev i karachaevcev. Sost.: R.A.-K. Ortabaeva, T.M. Hadzhieva, A.Z. Holaev. Vstup. st., komment. i glossarii, T.M. Hadzhievoi. Otvet.red. A.I.Alieva. M. 1994, 655 р. Okladnikov, A.P. (1949) “Istoriya Yakutii”, Vol. 1, Yakutsk. Pamyatniki narodnovo tvorchesstva osetin (1927) Vladikavkaz, 1925, Issue I; Issue 2. Potanin, G.N. (1893 ) “Tangutsko-Tibetskaya okraina Kitaya i Tsentral’naya Mongoliya”, Vol. 2, St Petersburg. Pukhov, I.V. (1962) “Yakutsky geroichesky epos olonkho”, Moscow. Surazakov, S.S. (1985) “Altaysky geroichesky epos”, Moscow, “Nauka”. Ulanov, A.I. (1963) “Buryatsky geroichesky epos”, Ulan-Ude. Urusbieva, F.A. (1979) “Karachayevo-Balkarsky folklor”, Cherkessk.