Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışlarını olumlu yönde etkileyen değişkenler (okul müdürünün liderliği, örgütsel adalet, örgütsel güven, örgüt kültürü) arasında pozitif yönde orta düzeyde (r=.397) bir ilişki bulunurken, olumsuz yönde etkileyen değişkenler (tükenmişlik ve örgütsel sinizm) arasında ise negatif yönde zayıf düzeyde (r=-.137) ilişkinin olduğu belirlenmiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:Örgütlerin başarılı olabilmeleri için çalışanların görev gereği gerçekleştirdiği davranışların ötesinde ve gönüllülük esasına dayanan örgütsel vatandaşlık davranışları göstermeleri gerekmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmada, öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışlarını etkilediği değerlendirilen, okul müdürünün liderliği, örgütsel adalet, örgütsel güven, örgüt kültürü, tükenmişlik ve örgütsel sinizm değişkenlerinin meta analiz yöntemi ile incelenmesi ve bireysel çalışmaların toplam değerini belirleyerek büyük resmin ortaya konulması amaçlanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışlarını olumlu yönde etkileyen değişkenler (okul müdürünün liderliği, örgütsel adalet, örgütsel güven, örgüt kültürü) arasında pozitif yönde orta düzeyde (r=.397) bir ilişki bulunurken, olumsuz yönde etkileyen değişkenler (tükenmişlik ve örgütsel sinizm) arasında ise negatif yönde zayıf düzeyde (r=-.137) ilişkinin olduğu belirlenmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:örgütsel vatandaşlık · liderlik · öğretmen
Özet
Örgütlerin başarılı olabilmeleri için çalışanların görev gereği gerçekleştirdiği davranışların ötesinde ve gönüllülük esasına dayanan örgütsel vatandaşlık davranışları göstermeleri gerekmektedir. Çalışmada, öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışlarını etkilediği değerlendirilen, okul müdürünün liderliği, örgütsel adalet, örgütsel güven, örgüt kültürü, tükenmişlik ve örgütsel sinizm değişkenlerinin meta analiz yöntemi ile incelenmesi ve bireysel çalışmaların toplam değerini belirleyerek büyük resmin ortaya konulması amaçlanmıştır. Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışlarını olumlu yönde etkileyen değişkenler (okul müdürünün liderliği, örgütsel adalet, örgütsel güven, örgüt kültürü) arasında pozitif yönde orta düzeyde (r=.397) bir ilişki bulunurken, olumsuz yönde etkileyen değişkenler (tükenmişlik ve örgütsel sinizm) arasında ise negatif yönde zayıf düzeyde (r=-.137) ilişkinin olduğu belirlenmiştir.
Abili, K. H., Shateri, K., Yozbashi, A., & Faraji-DehSorkhi, H. (2009). Organizational citizenship behavior: Characteristics, dimensions and outcomes,1st National Conference of Management of Organizational Citizenship Behavior. Adams, J. S. (965). Inequity in Social Exchange, L. Berkowitz (Ed.), Advances in Experimental Social Psychology, Cilt: 2, New York, 267-299.
Akyüz, B. (2012). Hizmetkâr liderlik davranışlarının örgütsel adalet, örgütsel vatandaşlık davranışları ve performans üzerine etkisi: Eğitim sektörü üzerine bir araştırma. Doktora Tezi, Gebze İleri Teknoloji Enstitüsü, Gebze. Allison, B. J., Voss, R. S., & Dryer, S. (2001). Student classroom and career success: The role of organizational citizenship behavior. Journal of Education for Business, 76(2), 282-288.
Altunbaş, A. (2009). Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları ve çalışma değerlerinin analizi (Altındağ İlçesi Örneği), Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, İstanbul: Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Arlı, D. (2011). Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarının Örgüt Kültürü Algıları ve Örgütsel Güven Düzeyleri Açısından İncelenmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ege Üniversitesi,
Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
Avcı, A. (2016). Örgüt kültürünün örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisi. Journal of Human Sciences, 13(3), 5373-5398.
Atalay, İ. (2005). Örgütsel vatandaşlık ve örgütsel adalet. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Afyon: Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ateş, Z. (2004). Organizasyonlarda algılanan örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkileri ve Kayseri’de bir araştırma. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kayseri Ay, B. (2007). Öğretmenlerin öz-yeterlikleri ve örgütsel vatandaşlık davranışı.Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi SBE, Afyon. Aydın, M. (1993). Çağdaş eğitim denetimi. Geliştirilmiş 3. Baskı. Ankara: Eğitim Araştırma Yayın Danışmanlık A.Ş. Aydın, A. (2004). Düşünce tarihi ve insan doğası. Ankara:
PegemA yayınları. Baltaş, A. (2006). Bir solukta ekip yönetimi. İstanbul:
Remzi Kitapevi. Bateman, T. S.,& Organ, D. W. (1983). Job satisfaction and the good soldier: The relationship between affect and employee “citizenship”. Academy of Management Journal, 26(4), 587-595.
Baysal, E. A. (2013). İlköğretim okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik rollerinin öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi,