Dergiler / Bitlis İslamiyat Dergisi / 2019 / Cilt: 1 - Sayı: 2

Îcî İle Çârperdî Arasındaki Tartışma ve Arka Planı

Sayfa
1–16
Yayın Tarihi
2019-12-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca pek çok âlimin müdahil olduğu bu tartışma; zamanla etkisi azalarak XIV./XX. asrın başlarına kadar gelmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Zemahşerî’nin Keşşâf adlı tefsiri müfessirlerin yanı sıra Arap dil ilimleri ile ilgilenen âlimlerin da dikkatini çekmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu tefsire bir haşiye de yazan Îcî’nin, Zemahşerî’nin ifadesindeki bir kapalılığı sorması yeni bir tartışma başlatmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca pek çok âlimin müdahil olduğu bu tartışma; zamanla etkisi azalarak XIV./XX. asrın başlarına kadar gelmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Keşşâf · Seyfü’s-ṣârim · Îcî

Özet

Zemahşerî’nin Keşşâf adlı tefsiri müfessirlerin yanı sıra Arap dil ilimleri ile ilgilenen âlimlerin da dikkatini çekmiştir. Bu tefsire bir haşiye de yazan Îcî’nin, Zemahşerî’nin ifadesindeki bir kapalılığı sorması yeni bir tartışma başlatmıştır. Tebrîz âlimlerine hitaben yazılmasına rağmen özel olarak Ahmed el-Çârperdî kastedildiği için bu soruya, ilk o cevap vermiştir. Ancak verdiği cevabın muğlak oluşu ve tarizler içermesi nedeniyle Îcî on maddelik sert bir reddiye yazmıştır. Daha sonra Çârperdî’nin oğlu İbrahim bu tenkitlere vakıf olmuş ve es-Seyfü’s-ṣârim fi katʿi’l- Adudi’z-ẓâlim adlı eserini kaleme almıştır. Çalışmamızda bu tartışmanın özeti ve arka planı incelenmiştir. Burada risalelere konu olan tüm tartışmalar değerlendirilmemiş sadece tartışmanın özü olan probleme müelliflerin yaklaşımları incelenmiştir. Ayrıca pek çok âlimin müdahil olduğu bu tartışma; zamanla etkisi azalarak XIV./XX. asrın başlarına kadar gelmiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

BİLİN, A. (2019). Îcî İle Çârperdî Arasındaki Tartışma ve Arka Planı. Bitlis İslamiyat Dergisi, Cilt: 1 - Sayı: 2, 1–16. https://ajindex.com/articles/744337

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (5)

  1. Abdülbasit, Ahmed. Fihrisu mecami’i’l-mektebâti’l-hassa bi-Dâri’l-Kütübi’l-Mısriyye = Catalogue of the private collections of manuscrpits in the Egyptian National Library. London-Kahire: Müessesetü’l-Furkân li’t-Türâsi’l-İslâmî (al-Furqan Islamic Heritage Foundation) - Dârü’l-Kütüb ve’l-Vesâiki’l-Kavmiyye, 2015. Altınay Sernikli - Servet Bayoğlu. Türkiye Yazmaları Toplu Kataloğu: İstanbul: Süleymaniye Kütüphanesi: Mustafa Aşir Efendi Koleksiyonu. Ankara: Kültür Bakanlığı Milli Kütüphane Başkanlığı, 1994. Âmilî (ö. 1031/1622), Bahâeddin. el-Keşkül. Thk. Seyyid Muhammed Muallimî. 4 Cilt. Kum: Mektebetü’l-Haydâriyye, 2006. Bağdâdî (ö. 1338/1920), Babanzâde İsmail Paşa. Hediyyetü’l-arifîn esmâü’l-müellifîn ve âsârü’l-musannifîn. Thk. istinsâh ve tsh. Kilisli Rifat Bilge, İbnülemin Mahmûd Kemal İnal. Tıpkıbasım: Ankara, 1951. Tahran: Mektebetü’l-İslamiyye, 1967.
  2. Başoğlu, Tuncay. “Müteahhir Dönem Fıkıh Usulünde Adudüddin el-Îcî’nin Şerhu’l-Muhtasar’ı”. İslâm İlim ve Düşünce Geleneğinde Adudüddin el-Îcî. Ed. Eşref Altaş. 429-476. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM), 2017.
  3. Bilin, Abdullah. İbrahim el-Çârperdî Ve Kitâbü’l-Fükûk Fî Şerhi’ş-Şükûk Adlı Eserinin Tahkiki Ve Tahlili. Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2019.
  4. Boyalık, M. Taha. “Kutbüddin eş-Şîrâzî’ye el-Keşşâf Şerhi Nispeti Meselesi”. İslâm Araştırmaları Dergisi. 37 (2017): 101-118. Çârperdî (ö. 746/1346), Ebü’l-Mekârim Fahreddin Ahmed b. el-Hasan b. Ali. Cevâbü’l-Câreberdî ala suâli’l-îcî fî tefsiri {Fe’tû bi-sûretin}. Amasya Beyâzıt İl Halk Ktp. Nr.:1849 Çârperdî (ö. 746/1346), Ebü’l-Mekârim Fahreddin Ahmed b. el-Hasan b. Ali. Tetimmetü’l-Keşşâf. Damad İbrahim, Süleymaniye Ktp. Nr.: 162 Dirayeti, Mustafa. Fihristvare-i dest nüviştehâ-yı İran (DENA). Tahran: Kitabhane, Müze ve Merkez-i İsnad-ı Meclis-i Şura-yı İslâmî, 1389. Fihrisü’l-hizâneti’t-Teymûriyye. Kahire: Dârü’l-Kütübi’l-Mısriyye, 1948.
  5. Görgün, Tahsin. “Îcî, Adudüddin: Kadı Ebü’l-Fazl Abdurrahman b. Rükneddin b. Abdurrahman (ö. 756/1355)”. İslâm İlim ve Düşünce Geleneğinde Adudüddin el-Îcî. Ed. Eşref Altaş. 21-76. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi (İSAM), 2017. Hafâcî (ö. 1069/1659), Ebü’l-Abbas Şehâbeddin Ahmed b. Muhammed. İnâyetü’l-Kâdî ve kifâyetü’r-Râzî (Hâşiyetü’ş-Şihâb ale’l-Beyzâvî). Bulak: Dârü’t-Tıbâati’l-Mısriyye (el-Hidiviyye), 1283. Hâirî, Abdülhüseyin. “Sefîne-i Tebrîz: İki Kapak Arasındaki Kütüphane”. Tasavvuf: İlmî ve Akademik Araştırma Dergisi. T