KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2020 / Sayı: 15

Tefsirde İhtilaf Sebebi Olarak Müşterek Lafızlar: Kur’ Örneği

Haşim ÖZDAŞ
Sayfa
50–64
Yayın Tarihi
2020-06-22
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Buna mukabil kur’ lafzının tuhr anlamında olduğunu tercih edenlere göre, temizlik döneminde yapılan boşama, üçüncü hayza girmekle bitmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bir lafzın iki veya daha fazla anlamda kullanılması durumuna iştirâk denilmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kur’ân-ı Kerim’de yer alan bütün müşterek lafızları ele almak bir makalenin sınırlarını aşacağından bu çalışmada, kur’ (قُرْء) kelimesinin anlamına dair âlimlerin farklı değerlendirmelerine yer verilecektir.
💡
Sonuç & Katkı:Buna mukabil kur’ lafzının tuhr anlamında olduğunu tercih edenlere göre, temizlik döneminde yapılan boşama, üçüncü hayza girmekle bitmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Tefsir · Kur’ · İhtilaf

Özet

Bir lafzın iki veya daha fazla anlamda kullanılması durumuna iştirâk denilmektedir. Bu anlamlar, bazen birbirine zıt olabilmektedir. Bu nedenle tür kelimeler, ezdâd olarak da adlandırılmaktadır. Fakat bununla sıcak-soğuk, iyi-kötü gibi karşıt anlamlı kelimeler değil; zıt iki anlamda kullanılan lafızlar kastedilmektedir. Müfessirlerin Kur’ân-ı Kerim’i anlamada ihtilafa düşmelerine neden olan birçok sebepten söz edilmektedir. Bu sebeplerden biri de müşterek lafızlardır. Kur’ân-ı Kerim’de yer alan bütün müşterek lafızları ele almak bir makalenin sınırlarını aşacağından bu çalışmada, kur’ (قُرْء) kelimesinin anlamına dair âlimlerin farklı değerlendirmelerine yer verilecektir. Irak ekolüne mensup âlimler, Bakara sûresi 228. âyette boşanma sürecinde kadının beklemesi gereken zamanı bildiren ve zıt iki anlamda kullanıldığı belirtilen kur’ kelimesinin hayız; buna karşın Hicaz ve Medineli âlimler bunun temizlik dönemi, olduğunu ifade etmişlerdir. Kelimenin âdet dönemi anlamında olduğunu tercih edenlere göre, boşama temizlik döneminde gerçekleşmişse, üçüncü hayzın nihayetinde iddet süresi son bulmaktadır. Şayet boşama hayız döneminde gerçekleşmişse, bu durumda iddet dördüncü hayzın sonunda tamamlanmaktadır. Buna mukabil kur’ lafzının tuhr anlamında olduğunu tercih edenlere göre, temizlik döneminde yapılan boşama, üçüncü hayza girmekle bitmektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZDAŞ, H. (2020). Tefsirde İhtilaf Sebebi Olarak Müşterek Lafızlar: Kur’ Örneği. Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Sayı: 15, 50–64. https://ajindex.com/articles/743586

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (2)

  1. Ahmed Muhtar, Ömer. ‘İlmü’d-delâle. 5. Bs. Kahire: ‘Alemü’l-Kütüb, 1998. Âlûsî, Mahmûd b. Abdullah. Rûhü’l-me‘ânî fî tefsîri’l-Kur’âni’l-‘azîm ve’s-seb‘i’l-mesânî. 30 Cilt. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‘Arabî, t.y. Âmidî, Ali b. Muhammed. el-İhkâm fî usûli’l-ahkâm. Thk. Abdürezzâk ‘Afîfî. 4 Cilt. Riyad: Darü’s-Sümay’î, t.y. Asmaî, Ebû Sa‘îd Abdülmelik b. Kureyb. el-Ezdâd. Nşr. August Haffner. Beyrut: el-Matba‘atü’l-Katolokiyye li’l-Âbâi’l-Yesû‘iyyîn, 1912. Begavî, Ebû Muhammed Hüseyin b. Mes‘ûd. Tefsîrü’l-Begavî (Me‘âlimü’t-tenzîl). Thk. Muhammed Abdullah en-Nemr. 8 Cilt. Riyad: Dâru Taybe, 1989. Buhârî, Muhammed b. İsmail. Sahîhü’l-Buhârî. Dımaşk-Beyrut: Dâru İbn Kesîr, 2002. Cessâs, Ebû Bekir Ahmed b. Ali er-Râzî. Ahkâmü’l-Kur’ân. Thk. Muhammed es-Sadık Kahmavî. 5 Cilt. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‘Arabî, 1992. Cüveynî, İmamü’l-Harameyn Abdülmelik b. Abdullah. el-Burhân fî usûli’l-fıkh. Thk. Abdül‘azîm ed-Dîb. 2. Bs, 2 Cilt. Kahire: Dârü’l-Ensâr, 1400. Demircan, Ali Rıza. Kur’ân ve Sünnet Işığında Câriyeler ve Sömürülen Cinsellikleri. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2014.
  2. Durmuş, İsmail. “Müşterek”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 32: 171-172. TDV İslâm Araştırmaları Merkezi, 2006. Ebû Bekir el-Esamm, Abdurrahman b. Keysân. Tefsîru Ebû Bekir el-Esamm. Thk. Hıdır Muhammed Nebhâ. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 2006. Ebû Dâvûd, Süleyman b. el-Eş‘as es-Sicistânî. Sünenu Ebî Dâvûd. Thk. Muhammed Nâsırüddin el-Elbânî. 2. Bs. Riyad: Mektebetü’l-Ma‘arif, 1424. Ebû Hayyân, Muhammed b. Yûsuf el-Endelüsî. el-Bahrü’l-mühît. Thk. ‘Âdil Ahmed Abdülmevcûd. 8 Cilt. Beyrut: Darü’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 1993. Ebû ‘Ubeyde, Ma‘mer b. Müsenna et-Teymî. Mecâzü’l-Kur’ân. Thk. Fuat Sezgin. 2 Cilt. Kahire: Mektebetü’l-Hancî, t.y. Ebü’l-Mûsa el-Eş‘arî, Ali b. İsmail b. Abdullah. el-İbâne an usûli’d-diyâne. Beyrut: Dâru İbn Zeydûn, t.y. Ebüssuûd, Muhammed b. Muhammed el-İmâdî. İrşâdü’l-‘akli’s-selîm ilâ mezâya’l-Kur’âni’l-kerîm. 9 Cilt. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‘Arabî, t.y. Ebü’t-Tayyib el-Lügavî, Abdülvâhid b. Ali. Ezdâd fî kelâmi’l-‘arab. Thk. İzzet Hasan. Dımaşk: Dâru Talas, 1996. Fenîsan, Su’ûd b. Abdullah. İhtilâfü’l-müfessirîn esbabühu ve âsârühu. Riyad: Dâru İşbiliyye, 1997. Hîrî, Ebû Abdurrahman İsmail b. Ahmed. Vücûhü’l-Kur’ân. Thk. Necef Erşî. 2. Bs. İran: Mecmeü’l-Bühûsi’l-İslâmiyye, t.y. İbn ‘Arabî, Ebû Bekir Muhammed b. Abdullah. Ahkâmü’l-Kur’ân. Thk. Muhammed Abdülkadir ‘Atâ. 4 Cilt. Beyrut: Dârü’l-Kütübi’l-‘İlmiyye, 2002. İbn ‘Atıyye, Ebû Muhammed Abdül