Dergiler / Balıkesir İlahiyat Dergisi / 2021 / Sayı: 13

Âyetlerin İktibâsında Öne Çıkan Edebî Gayeler: Klasik Arap Edebiyatı Özelinde

Literary Aims in Quotation of Qur’anic Verses: Specific To Classical Arab Literature

Sayfa
95–117
Yayın Tarihi
2021-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makalede, Arap Dili ve Belagatı alanında hakkında yeterince çalışma bulunmayan söz konusu bu sanatın icra edilmesinde güdülen edebî gayeleri kategorize etmek sûretiyle etraflıca ele alınmaya çalışılacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makale, belâgat ilminde Kur’ân ve hadis eksenli bir sanat olan iktibâsın edebî amaçlarını birtakım nesir ve şiir örnekleri bağlamında konu edinmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Gerek sahip olduğu yüksek edebî değer gerekse ilahî hitabın gücünden yararlanmak sûretiyle söze kazandırdığı inandırıcılık ve muhatapları üzerinde bıraktığı etki sayesinde iktibâs, başta edebiyat dünyası olmak üzere avamdan havasa kadar toplumun tüm farklı kesimlerince sıradan konuların, güncel diyalogların yanı sıra çok üst bir analiz kabiliyeti gerektiren seviyeli metinlerde sıklıkla başvurulan bir edebî sanat olarak dikkat çekmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makalede, Arap Dili ve Belagatı alanında hakkında yeterince çalışma bulunmayan söz konusu bu sanatın icra edilmesinde güdülen edebî gayeleri kategorize etmek sûretiyle etraflıca ele alınmaya çalışılacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İktibâs · Kur’ân · Âyet

Özet

Bu makale, belâgat ilminde Kur’ân ve hadis eksenli bir sanat olan iktibâsın edebî amaçlarını birtakım nesir ve şiir örnekleri bağlamında konu edinmektedir. Gerek sahip olduğu yüksek edebî değer gerekse ilahî hitabın gücünden yararlanmak sûretiyle söze kazandırdığı inandırıcılık ve muhatapları üzerinde bıraktığı etki sayesinde iktibâs, başta edebiyat dünyası olmak üzere avamdan havasa kadar toplumun tüm farklı kesimlerince sıradan konuların, güncel diyalogların yanı sıra çok üst bir analiz kabiliyeti gerektiren seviyeli metinlerde sıklıkla başvurulan bir edebî sanat olarak dikkat çekmektedir. Çeşitli vesilerle tatbik edilen bu sanatın birçok amaçla yapıldığı da bir vâkıadır. Bu makalede, Arap Dili ve Belagatı alanında hakkında yeterince çalışma bulunmayan söz konusu bu sanatın icra edilmesinde güdülen edebî gayeleri kategorize etmek sûretiyle etraflıca ele alınmaya çalışılacaktır.

Abstract

This article studies the prominent literary aims of quotation, an art of Qur’an and hadith axis in rhetoric science, within the context of some poetry and prose examples of classical period. Thanks to the persuasiveness it equips the word with and the profound effect it has on its respondents, quotation has been observed to be applied by all segments of the society, from the common people to the educated people, especially by the world of literature. Accordingly, in not only common subjects and daily dialogues but also in precious texts necessitating a very high level analysing skill, quotation attracts attention as a literary art frequently referred. Classical Arab Literary sources narrate that various classes of Muslim community especially poets and literary men as well as intellectual groups have performed the art of quotation for a variety of reasons so as to benefit from the power of divine address and they have submitted high quality examples in this aspect. The main aim of this article is to study quotation that has not been touched in the works previously written and been satisfied with slightly mentioning between the lines without attracting attention by categorizing its prominent literary aims with a holistic perspective.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALADAĞ, M. Ş. (2021). Âyetlerin İktibâsında Öne Çıkan Edebî Gayeler: Klasik Arap Edebiyatı Özelinde. Balıkesir İlahiyat Dergisi, Sayı: 13, 95–117. https://ajindex.com/articles/739056

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. ‘Allûş, Sa‘îd. Mu‘cemu’l-Mustalahâti’l-Edebiyyeti’l-Mu‘âsira. Beyrut: Dâru’l-Kitâbi’l-Lubnânî, 1405/1985.
  2. Draz, Abdullah. Kur’an’a Giriş. Çev. Salih Akdemir. Ankara: OTTO Yayınları, 4. Baskı, 2010. el-‘Alevî, Ebû İdrîs el-İmâm el-Mueyyed-Billâh Yahyâ b. Hamza. et-Tırâzu’l-Mutedammin li’Esrâri’l-Belâğa ve ‘Ulûmi Hakâ’iki’l-İ‘câz. I-III. Kahire: Dâru’l-Kutubi’l-Hidîviyye, 1332/1914. el-‘Asker, ‘Abdulmuhsin b. ‘Abdulazîz. el-İktibâs Envâ‘uh ve Ahkâmuh Dirâse Şer‘iyye Belağiyye fi’l-İktibâs mine’l-Kur’ân ve’l-Hadis. Riyad: Mektebetu Dâru’l-Minhâc, 1425. el-Bedrî, Hikmet Ferec. Mu‘cemu Âyâti’l-İktibâs. Bağdat: Dâru’r-Raşîd, 1980. el-Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. el-Huseyn. Delâ’ilu’n-Nubuvve ve Ma‘rifetu Ahvâli Sâhibi’ş-Şerî‘a. I-VII. Nşr. Abdulmu‘tî Kal‘acî. Beyrut-Mısır: Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye - Dâru’r-Reyyân li’t-Turâs, 1408/1988. el-Buhârî, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmail. el-Câmiu’s-Sahîh. Thk. Mustafa Dîb el-Buğâ. Dimaşk-Beyrût: Dâru İbn Kesîr, 1993. el-Cevherî, İsmâil b. Hammâd. es-Sıhâh Tâcu’l-Luğa ve Sıhâhu’l-‘Arabiyye. Thk. Muhammed Muhammed Tâmir ve bşk. Kâhire: Dâru’l-Hadîs, 1430/2009.
  3. Demirayak, Kenan, “Hârizmî, Ebû Bekr”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 16/220-222. İstanbul: TDV Yayınları, 1997. el-Ezherî, Ebû Mansûr Muhammed b. Ahmed. Tehzîbu’l-Luğa. I-XV. Thk. ‘Abdulazîm Mahmûd-Muhammed Ali en-Neccâr. Kahire: ed-Dâru’l-Mısriyye li’t-Te’lîf ve’t-Terceme, trs. el-Ferâhîdî, Halîl b. Ahmed. Kitâbu’l-‘Ayn Muratteben ‘alâ Hurûfi’l-Mu‘cem. Thk. Abdulhamîd Hindâvî. Beyrut: Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, 2003. el-Fîrûzâbâdî, Mecduddîn Muhammed b. Ya‘kûb. el-Kâmûsu’l-Muhît. Beyrut: Muessesetu’r-Risâle, 8. Baskı, 2005. el-Ğazzâlî, Ebû Hâmid Muhammed b. Muhammed. el-Mustasfâ min ‘İlmi’l-Usûl. I-IV. Thk. Hamze b. Zuheyr Hâfiz. B.y.: Şeriketu’l-Medîne, 1413. el-Halebî, Şihâbuddîn Mahmûd b. Suleymân. Husnu’t-Tevessul ilâ Sinâ‘ati’t-Teressul. Mısır: Matba‘at Emîn Efendi, 1315. el-Hamevî, Şihâbuddîn Ebû Abdillâh Yâkût. Mu‘cemu’l-Udebâ. I-VII. Thk. İhsân ‘Abbâs. Beyrut: Dâru’l-Ğarbi’l-İslâmî, 1993. el-Hansâ, Tumâdir bint ‘Amr. Dîvânu’l-Hansâ. Nşr. Hamdû Tammâs. Beyrut: Dâru’l-Ma‘rife, 2. Baskı, 1425/2004. el-Husrî, Ebû İshâk İbrâhîm b. Alî b. Temîm el-Kayravânî. Zehru’l-Âdâb ve Semeru’l-Elbâb. I-IV. Thk. Zekî Mubârek ve Muhammed Muhyiddîn Abdulhamîd. Beyrut: Dâru’l-Cîl, 4. Baskı, trs. el-Husrî, Ebû İshâk İbrâhîm b. Alî b. Temîm el-Kayravânî. Zehru’l-Âdâb ve Semeru’l-Elbâb. I-IV. Thk. Zekî Mubârek ve Muhammed Muhyiddîn Abdulhamîd. Beyrut: Dâru’l-Cîl, 4. Baskı