Dergiler / Sufiyye / 2022 / Sayı: 12

Osmanlı’da Devlet Erkânı İle Sûfîlerin İlişkisi: Osmanlı Yöneticileri ve Şemseddîn-i Sivâsî Örneği

High State Officials- Sufi Relationship in Ottoman: The Ottoman Govermer And The Example Of Shamsuddin Al-Sivasi

Dergi
Sufiyye
Sayfa
35–62
Yayın Tarihi
2022-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca bu çalışmada, Sivâsî’nin devlet erkânında bulunması gerektiğini düşündüğü vasıflara ve onlara yönelttiği bazı nasihatlere de yer verilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Şemseddîn-i Sivâsî, XVI. yüzyılda ilmî ve tasavvufî kişiliği ile etkin olmuş biridir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Sivâsî, sahn-ı seman medreselerinde müderrislik yapmış, eserleri, halifeleri ve irşâd faaliyetleri ile Osmanlı toplumunu itikâdî, amelî ve ahlâkî boyutlarıyla derinden etkilemiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca bu çalışmada, Sivâsî’nin devlet erkânında bulunması gerektiğini düşündüğü vasıflara ve onlara yönelttiği bazı nasihatlere de yer verilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Osmanlı · Yönetici · Şemseddîn

Özet

Şemseddîn-i Sivâsî, XVI. yüzyılda ilmî ve tasavvufî kişiliği ile etkin olmuş biridir. Sivâsî, sahn-ı seman medreselerinde müderrislik yapmış, eserleri, halifeleri ve irşâd faaliyetleri ile Osmanlı toplumunu itikâdî, amelî ve ahlâkî boyutlarıyla derinden etkilemiştir. Onun Osmanlı toplumu üzerindeki tesirinde devlet idarecileriyle yakın münasebetlerinin inkâr edilemeyecek bir tesiri olmuştur. Sivâsî’nin, devletin inanç, ibadet ve ahlâk boyutları itibariyle ehl-i sünnet çizgisini muhafazaya desteği ile Osmanlı padişahları Kânûnî, II. Selîm, III. Murâd ve III. Mehmed ile müspet bağlantıları söz konusu olmuştur. Köprülü ve dönemin Sivas Valisi Hasan Paşa ile olan münasebetlerinde de inanç, ibadet ve ahlâkî düşünce yapısı ile irşâd faaliyetlerinin tesirli bir noktaya gelmesi noktasında dikkat çekici temaslar olmuştur. Makalede, Sivâsî’nin Osmanlı padişahları başta olmak üzere Osmanlı devlet erkânı ile olan münasebetleri çeşitli boyutlarıyla ele alınmıştır. Bu bağlamda Sivâsî’nin Osmanlı padişahları ve bazı devlet adamlarıyla olan münasebeti ele alınırken onun eserlerinde yer verdiği bilgiler esas alınmıştır. Ayrıca bu çalışmada, Sivâsî’nin devlet erkânında bulunması gerektiğini düşündüğü vasıflara ve onlara yönelttiği bazı nasihatlere de yer verilmiştir.

Abstract

Shamsuddin al-Sivasi was an influential figure with his scientific and mystical personality in the 16th century. Sivasi worked as a professor in the sahn-i saman madrasahs (one of the highest educational facilities) and deeply influenced the Ottoman society in its creed, practical and moral dimensions with his works, caliphs and guidance activities. His close relations with state administrators had an undeniable effect on his influence on Ottoman society. Sivasi’s support for the state’s efforts to preserve the line of ahl as-sunnah in terms of belief, worship and morality had positive connections with the Ottoman sultans Kanuni, Selim II, Murad III and Mehmed III. In their relations with the Köprülü and the Sivas Governor of the time, Hasan Pasha, there were remarkable contacts at the point where the belief, worship and moral thought structure and the guidance activities reached an effective point. This paper discusses, the relations of Sivasi with the Ottoman state officials, especially the Ottoman sultans, in various dimensions. In this context it touches upon his relations with the Ottoman sultans and some statesmen of his period based on what Sivasi includes in his works. This study also draws attention to the qualities that Sivasi envisaged to have in the statesmen, as well as, some of his advice to them.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇINAR, F. (2022). Osmanlı’da Devlet Erkânı İle Sûfîlerin İlişkisi: Osmanlı Yöneticileri ve Şemseddîn-i Sivâsî Örneği. Sufiyye, Sayı: 12, 35–62. https://ajindex.com/articles/711947

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (27)

  1. Abdi-zâde, Hüseyin Hüsâmeddin. Amasya Tarihi. İstanbul: Hikmet Matbaası, 1327-1330.
  2. Acun, Hakkı. “Sivas ve Çevresi Tarihi Eserlerinin Listesi ve Turistik Değerleri”. Vakıflar Dergisi 20 (1988), 188-198.
  3. Akdoğan, Nida Millik. Dâ’i-i Fakir: Tarih-i Engürüs ve Feth-i Eğri (Tahkikli Neşir). Afyonkarahisar: Kocatepe Üniversitesi,
  4. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2005.
  5. Aksoy, Hasan. Şemseddîn-i Sivâsî: Hayatı, Eserleri ve Mevlidi. İstanbul:
  6. Marmara Üniversitesi,
  7. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 1983.
  8. Aksoy, Hasan. “Şemseddin Sivâsî”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi 38/524-525. İstanbul: TDV Yayınları, 2010.
  9. Aksoy, Hasan. “Şemseddîn Sivâsî”. Sahabeden Günümüze Allah Dostları. 8/176-177. İstanbul: Şule Yayınları, 2000.
  10. Aksoy, Hasan. “Şemseddîn Sivâsî, Hayatı, Eserleri, Mevlid’i”. İlim ve Kültür Tarihinde Sivâsîler Ulusal Sempozyum Tebliğleri. ed. Âlim Yıldız. 143-157. Ankara: Kemal İbn-i Hümâm Vakfı Yayınları, 2011.
  11. Alakese, Hasan. Sultanların Şeyhleri. İstanbul: Okul Yayınları, 2004.
  12. Alakese, Hasan. Mutasavvıf Hükümdarlar. İstanbul: Okul Yayınları, 2004.
  13. Aşkar, Mustafa. “Bir Türk Tarîkatı Olarak Halvetîyye’nin Tarihi Gelişimi ve Halvetiyye Silsilesinin Tahlili”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 39/1 (1999), 561-580.
  14. Aşkun, Vehbi Cem. Sivas Şairleri. Sivas: Kâmil Matbaası, 1948.
  15. Atasoy, Nurhan. “Osmanlı Dönemi Tarîkat Kıyafetleri ve Cihazları”. Osmanlı Toplumunda Tasavvuf ve Sûfîler. ed. Ahmet Yaşar Ocak. 189-219. Ankara: Türk Tarih Kurumu, 2014.
  16. Aydın, Özden. Halvetî Tekkelerinin Osmanlı Padişahları ve Devlet Ricali İle İlişkileri. Tokat: Gaziosmanpaşa Üniversitesi,
  17. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2019.
  18. Aydın, Özden. “Eğri Seferinde Bir Şeyh: Şemseddin Sivâsî”. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi 14/1 (2019), 331-341.
  19. Ayhan, Necdet. Tokat Zileli Muharrem Efendi’nin Künûzü’l-evliyâ ve rumûzü’l-asfıyâ Adlı Eserinin İncelenmesi ve Değerlendirilmesi. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi,
  20. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2014.
  21. Çelebi, Evliya. Seyahat-nâme. haz. Seyit Ali Kahraman - Yücel Dağlı. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2006.
  22. Çelebi, Kâtip. Keşfü’z-zunûn ‘an esâmi’l-kütübi ve’l-fünûn. Bağdat: Mektebetü’l-müsennâ, 1941.
  23. Çınar, Fatih. Şemseddîn-i Sivâsî ve Tasavvufî Görüşleri. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi,
  24. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2022.
  25. Çavuş, Mahmut. Arakiyeci-zâde Ahmed b. Ali et-Tokâdî ve Şifaü’ş-Şafiyesinin Tahkiki. İstanbul:
  26. Marmara Üniversitesi,
  27. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüks