Dergiler / Sanat ve Yorum / 2022 / Sayı: 40

Sivas Gök (Sahip Ata) Medrese Çini ve Sirli Tuğlalarının Onarım Geçmişi ve Mevcut Korunmuşluk Durumu Üzerine Bir Değerlendirme

An Assessment on the Repair History and the Current Conservation Status of Sivas Gök (Sahip Ata) Madrasa Tile and Glazed Bricks

Sayfa
59–74
Yayın Tarihi
2022-10-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmamızda yapıya ait çini ve sırlı tuğlaların onarım geçmişi ile mevcut korunmuşluk durumu incelenerek özgün durumuna göre meydana gelen bozulmalarının değerlendirilmesi ve bu bağlamda Gök Medrese çini ve sırlı tuğlalarının da dahil olduğu süsleme onarımlarında mevcut durum belgelemesine katkı sağlanması amaçlanmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sivas ili sınırları içinde yer alan ve Anadolu Selçuklu Devrinin hem mimarisi hem çini sanatı açısından önemli bir örneği olan Gök Medrese, Türk-İslam kültür mirasının önemli bir parçasıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Var olduğu tarihi süreç boyunca çok sayıda müdahale gören ve nihayetinde 2021 tarihinde onarımları tamamlanarak “Gökmedrese Vakıf Müzesi” kimliği ile yeniden ziyarete açılan yapının, arşiv kayıtları, yapıya ve süslemelerine ilişkin yayınları ve yapının mevcut durumu incelendiğinde, yapısal ve süslemeleri bakımından bütünlüğünü koruduğu ancak özgüne göre bozulmalara uğradığı anlaşılmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmamızda yapıya ait çini ve sırlı tuğlaların onarım geçmişi ile mevcut korunmuşluk durumu incelenerek özgün durumuna göre meydana gelen bozulmalarının değerlendirilmesi ve bu bağlamda Gök Medrese çini ve sırlı tuğlalarının da dahil olduğu süsleme onarımlarında mevcut durum belgelemesine katkı sağlanması amaçlanmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2021 Verileri
⚙️Değişkenler:Anadolu Selçuklu · koruma · sırlı tuğla

Özet

Sivas ili sınırları içinde yer alan ve Anadolu Selçuklu Devrinin hem mimarisi hem çini sanatı açısından önemli bir örneği olan Gök Medrese, Türk-İslam kültür mirasının önemli bir parçasıdır. Var olduğu tarihi süreç boyunca çok sayıda müdahale gören ve nihayetinde 2021 tarihinde onarımları tamamlanarak “Gökmedrese Vakıf Müzesi” kimliği ile yeniden ziyarete açılan yapının, arşiv kayıtları, yapıya ve süslemelerine ilişkin yayınları ve yapının mevcut durumu incelendiğinde, yapısal ve süslemeleri bakımından bütünlüğünü koruduğu ancak özgüne göre bozulmalara uğradığı anlaşılmaktadır. Anadolu Selçuklu Devri ve Sivas Gök Medrese mimarisi üzerine kapsamlı olarak yapılmış çok sayıda çalışma bulunmakla beraber, yapının çini ve sırlı tuğlalarının onarım ve mevcut durumu üzerine kısıtlı sayıda yayın ve kaynak bulunmaktadır. Çalışmamızda yapıya ait çini ve sırlı tuğlaların onarım geçmişi ile mevcut korunmuşluk durumu incelenerek özgün durumuna göre meydana gelen bozulmalarının değerlendirilmesi ve bu bağlamda Gök Medrese çini ve sırlı tuğlalarının da dahil olduğu süsleme onarımlarında mevcut durum belgelemesine katkı sağlanması amaçlanmıştır.

Abstract

Gök Madrasa, located within the borders of Sivas province and an important example of both architecture and tile art of the Anatolian Seljuk Period, is an important part of the Turkish-Islamic cultural heritage. The building, which has undergone numerous interventions throughout its history, was finally repaired in 2021 and reopened as the “Gökmedrese Foundation Museum.” When the archive records of the building, its publications on the structure and its decorations, and its current situation are examined, it is understood that it has preserved its integrity in terms of its structure and decorations but has undergone deterioration compared to the original. Although there are many studies on the Anatolian Seljuk Period and Sivas Gök Madrasa architecture, there are limited publications and resources on the repair and current condition of the tile and glazed bricks of the building. This study aimed to evaluate the deterioration of the tiles and glazed bricks belonging to the building by examining the repair history and current preservation status and to contribute to the documentation of the current situation in the ornamental repairs including the Gök Madrasa tiles and glazed bricks.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KONAK, I. (2022). Sivas Gök (Sahip Ata) Medrese Çini ve Sirli Tuğlalarının Onarım Geçmişi ve Mevcut Korunmuşluk Durumu Üzerine Bir Değerlendirme. Sanat ve Yorum, Sayı: 40, 59–74. https://ajindex.com/articles/697834

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (17)

  1. Ambraseyss, N. N., & Finkel, C. F. (1995). The seismicity of Turkey and adjacent areas. A historical review (pp. 1500–1800).
  2. Eren Yayınevi.
  3. Bakırer, Ö. (1976). 13 ve 14. Yüzyılda Anadolu Mihrapları. Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  4. Balık, İ. (2006). Sivas Gök Medresenin Türkiye Selçuklu eğitimindeki yeri ve önemi. Selçuklular Döneminde Sivas Sempozyum Bildirileri, 261–268.
  5. Balık, İ. (2018). Sahip Fahrettin Ali’nin Yaptırdığı Gök Medresenin Selçuklu eğitim sistemi i̇çindeki yeri. Sahip Ataoğulları ve Turgutoğulları Beyliği, 38, 199–208.
  6. Başkan, Ç. (1991). Sivas’ta Beş Selçuklu Çağı yapısı. Lale Dergisi. (67). Bayburtluoğlu, Z. (1977). Anadolu Selçuklu Devri büyük programlı yapılarında önyüz düzeni. Vakıflar Dergisi, XI, 67–106.
  7. Bayram, S., & Karabacak, A. H. (1981). Sahib Ata Fahrü’d-din Ali’nin Konya İmaret ve Sivas Gök Medrese Vakfiyeleri. Vakıflar Dergisi, XVII, 31–61.
  8. Biçer Özkun, Ü. (2006). Selçuklu Mimarisinde malzeme kullanımı ve Sivas Minarelerinin malzeme değerlendirmesi. Selçuklular Dönemi Sivas Sempozyumu, 29, 2005.
  9. Bilget, N. B. (1989). Gök Medrese. Kültür Bakanlığı Yayınları.
  10. Bilget, N. B. (1991). Sivas’ta Buruciye Medresesi. Kültür Bakanlığı Yayınları.
  11. Bilget, N. B. (1997). Sivas Gök Medrese 1995–1996 yılı çalışmaları. VII. Müze Kurtarma Kazıları Semineri. (7–9 Nisan 1997), 607–616.
  12. Çelebi, E. (1969-1971). Seyahatname (II) Z. Danışman (Çev.). Danışman Yayınları.
  13. Demirel, Ö. (2000). Osmanlı vakıf-şehir i̇lişkisine bir örnek: Sivas şehir hayatında vakıfların rolü. Türk Tarih Kurumu. Erdoğan, M. (1968). Osmanlı Devrinde Anadolu camilerinde restorasyon faaliyetleri. Vakıflar Dergisi, VII, 149–205.
  14. Ertuğrul, Ö. (1996). Gökmedrese. TDK İslam Ansiklopedisi, 14, 138–139. Evliya Çelebi. (1314). Evliya Çelebi seyahatnamesi. III, Neşreden Ahmet Cevdet, İkdam Matbaası. Gabriel, A. (1934). Monuments turcs D’Anatolie II (Amasya-Tokat-Sivas). Boccard. Hersek, C. M. (1993). Fetihten Osmanlı Dönemine kadar Sivas Şehri Anıtları [Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü]. Hersek, C. M. (2006).
  15. Sivas, Ankara: Anadolu Selçukluları ve Beylikler Dönemi Uygarlığı 2. Mimarlık ve Sanat, 273–277.
  16. Hersek, C. M. (2001). Sivas’taki Selçuklu Dönemi medreselerinin restitüsyonu ve restorasyonu sorunları üzerinde genel bir değerlendirme. I. Uluslararası Selçuklu Kültür ve Medeniyeti Kongresi Bildirileri. 387–395.
  17. Kahya, Y. T., & Kuzcular, G. (2001). Sivas Gök Medrese üzerine yeni bir değerlendirme. I. Uluslararası Selçuklu Kültür ve Medeniyeti Kongresi Bildiri Kitab