Dergiler / Osmanlı Medeniyeti Araştırmaları Dergisi / 2019 / Cilt: 5 - Sayı: 9

Türk Devletlerinde Kullanılan İdari Ünvanlar

Used Administrative Titles in Turkish States

Sayfa
165–192
Yayın Tarihi
2019-10-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ancak bu çalışmada tarihî kaynaklar, etimolojik araştırmalar ve sözlüklerin verdiği bilgiler doğrultusunda, Türk Tarihinde kullanılan idarî unvanlar ele alınacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türk unvanları yalnız dil tarihi açısından değil, genellikle kültür tarihi ve özellikle de Türk devlet hukuku tarihi bakımından da çok önemlidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Türk tarihinde birçok idarî yetki ve sıfatlar aynı zamanda askeri görevleri de kapsamaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Ancak bu çalışmada tarihî kaynaklar, etimolojik araştırmalar ve sözlüklerin verdiği bilgiler doğrultusunda, Türk Tarihinde kullanılan idarî unvanlar ele alınacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Türk devletleri · unvan · sıfat

Özet

Türk unvanları yalnız dil tarihi açısından değil, genellikle kültür tarihi ve özellikle de Türk devlet hukuku tarihi bakımından da çok önemlidir. Türk devletlerinde siyasi ve sosyal bir konum ya da bir kamu görevi ifa eden bazı unvanlar bulunmaktadır ki, bunların açıklanması ile eski Türk topluluklarının sosyal bünyesini ve hukuki teşkilatını anlamak mümkün olacaktır. Bununla birlikte Türk devletlerinde kullanılan unvanlardan bazılarının İslamiyetin kabulünden sonra da devam etmesi Türk devlet ve idare teşkilatının sürekliliğini göstermesi bakımından da önemlidir. Askerî ve idarî unvanları kullanım bakımından birbirinden ayırmak kolay değildir. Türk tarihinde birçok idarî yetki ve sıfatlar aynı zamanda askeri görevleri de kapsamaktadır. Ancak bu çalışmada tarihî kaynaklar, etimolojik araştırmalar ve sözlüklerin verdiği bilgiler doğrultusunda, Türk Tarihinde kullanılan idarî unvanlar ele alınacaktır.

Abstract

Turks established states such as under the name of Scythian/Saka, Hun, Shatuo, Gokturk, Uighur in the Middle East and each of these states formed a political structuring suitable for their own conditions, and lifestyle and needs of the society in order to meet the needs of the ruled society. As a result each state had some institutions forming their organization and titles used by the people representing these institutions. The initial form of Turkic state organization was seen in the Hum Empire. In addition to that, initial data about Huns were in the Chinese and Roman historical records. Because of this, the titles used in Turkic administrative organisation were thought to be borrowed from foreign languages such as Chinese and Sogdian. The titles recorded in the old Turkish and the synonyms of these titles have been the subject of lots of studies with regards to cultural history and etymology. In this study, the titles and epithets used in the Turkic administrative organization will be handled in the light of Turkic sources and foreign records.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ODABAŞI, Z. (2019). Türk Devletlerinde Kullanılan İdari Ünvanlar. Osmanlı Medeniyeti Araştırmaları Dergisi, Cilt: 5 - Sayı: 9, 165–192. https://ajindex.com/articles/696068

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. Cüveynî, Tarih-i Cihan Güşâ, I, çev. Mürsel Öztürk, Ankara: Kültür Bakanlığı Yay., 1999.
  2. İbn Fazlan, Seyahatnâme, terc. Ramazan Şeşen, İstanbul: Bedir Yay., 1995.
  3. Kaşgarlı Mahmut, Divanü Lugati't-Türk Tercümesi, III, çev. Besim Atalay, Ankara: TDK Yay., 1998-1999. Moğolların Gizli Tarihi, çev. Ahmet Temir, Ankara 1948. Taberî, Milletler ve Hükümdarlar Tarihi, çev. Zakir Kadiri Ugan, Ahmet Temir, I-V, İstanbul: M.E.B. Yay, 1991.
  4. Yusuf Has Hacib, Kutadgu Bilig, Ankara: TTK Yay., 1998.
  5. ALPTEKİN, Coşkun, “Atabeg”, DİA, IV, İstanbul 1991, s. 38-40.
  6. ALTHEİM, F., Geschichte der Hunnen, I, Berlin 1959.
  7. ARAT, R. Rahmeti, Eski Türk Şiiri, Ankara: TTK Yay., 1991.
  8. ARSAL, S. M., Türk Tarihi ve Hukuk, İstanbul 1947.
  9. AYAN, Ergin, "Karahanlı Hanedan Üyelerinin Gazneliler ve Selçuklularla Sıhriyeti", Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, IV/5 (2015), s. 392-408.
  10. BARTHOLD, V. V., Orta Asya Türk Tarihi Hakkında Dersler, yay. K.Y. Kopraman-A.İ. Aka, Ankara: Kültür Bakanlığı Yay., 1975.
  11. BEVERİDGE, H., "The Mongol title Tarkhan", Journal of the Royal Asiatic Society of Great Britain and Ireland, 1917, s. 314-318.
  12. BOMBACİ, A., "Prenses Hsien-Li Bilge'nin Kocaları", İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, XXI (1973), s. 45-63.
  13. BOMBACİ, A., “On the ancient title Eltâbâr”, Proceedings of the IX th. Meeting of the PİAC, Naples 1970, s. 1-66.
  14. BOMBACİ, A., “On the Ancient Turkish Title ‘Šaδ”,Gururajamañjarika, Studi in onore di Giuseppe Tucci, I, Napoli 1974, s. 167-193.
  15. BOODBERG, P.A., “The Language of the T’o-Pa Wei”, Harvard Journal of Asiatic Studies, I, 1936, s. 167-185.
  16. BROCKELMANN, C., "Hofsprache in Altturkestan", Verzameling van Opstellen, Festschrift für Prof. Schnjnen, 1929, s. 222-227.
  17. CAFEROĞLU, A., Uygur Türkçesi Sözlüğü, İstanbul 1968.
  18. CAFEROĞLU, A., "Tukyu ve Uygurlarda Han Unvanları", Türk Hukuk ve İktisat Tarihi Mecmuası, I, İstanbul 1931, s. 105-119.
  19. CAFEROĞLU, A., Eski Türkçe Uygur Sözlüğü, İstanbul 1968.
  20. CHANG, J.T., "T'ang Devrindeki Doğu Göktürkleri Hakkında Yeni Belgeler", Yayınlanmamış Doktora Tezi, Taipei 1968.
  21. CHAVANNES, E., "Deux épithaphes des deux princesses Turques de'l époque des Tang", Festschrift Wilhelm Thomsen, Leipzig 1912, s. 695-719.
  22. CHAVANNES, E., Documents sur les Tou-Kiue (Turcs) Occidentaux, Paris 1941.
  23. CHEN, Sanping, “Son Of Heaven and Son Of God: Interactions Among Ancient Asiatic Cultures Regarding Sacral Kingship and Theophoric Names", Titre de la Revue: Journal of the Royal Asiatic Society, XII/3, 2002, s.