Dergiler / Osmanlı Bilimi Araştırmaları / 2018 / Cilt: 19 - Sayı: 2

Ali Ufki’nin Mecmua-i Saz ü Söz’ündeki İlaç Reçeteleri

Pharmaceutical Prescriptions in the Mecmua-ı Saz ü Söz of Ali Ufki

Sayfa
187–218
Yayın Tarihi
2018-06-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

İlâçlar macun, dekoksiyon, merhem gibi farmasötik formları içerir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Ali Ufki (Wojciech Bobowski, Albertus Bobovius, 1610?–1675?), Osmanlı-Leh savaşında (1633-34) esir düşmüş bir Polonyalı asilzadedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu makalenin hedefi Mecmua-i Saz ü Söz’ün Londra’daki yazma nüshasındaki (BL-Sloane 3114) ilaç reçetelerini incelemek ve içerdikleri bitki ve farmasötik drogların kullanım ve etkilerini belirlemektir.
💡
Sonuç & Katkı:İlâçlar macun, dekoksiyon, merhem gibi farmasötik formları içerir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Ali Ufki Bey · Bobowski · Mecmua-i Saz ü Söz

Özet

Ali Ufki (Wojciech Bobowski, Albertus Bobovius, 1610?–1675?), Osmanlı-Leh savaşında (1633-34) esir düşmüş bir Polonyalı asilzadedir. Yirmi yıl boyunca Topkapı Sarayında müzisyen, müzik hocası ve tercüman olarak görev yapmıştır. Türk klasik ve halk müziğine ait beste ve güfteleri içeren Mecmua-i Saz ü Söz adlı bir eseri vardır. Bu eserinin sayfa kenarlarına hastalıkların tedavisinde kullanılan reçeteler kaydedilmiştir. Bu makalenin hedefi Mecmua-i Saz ü Söz’ün Londra’daki yazma nüshasındaki (BL-Sloane 3114) ilaç reçetelerini incelemek ve içerdikleri bitki ve farmasötik drogların kullanım ve etkilerini belirlemektir. Reçetelerin kullanım amaçlarının, bilimsel çalışmalar ile saptanmış etkiler ile desteklendiği belirlenmiştir. Reçetelerin bir kısmı günümüz etnobotanik kullanımlar ile uyum içindedir. Reçeteler, bitlenme, baş ağrısı, öksürük, bel ağrısı, ağız kokusu, ishal, yaralanma gibi rahatsızlıkların tedavisiyle ilgilidir. Reçeteler hem dahilen hem de haricen kullanılmaya yöneliktir. İlâçlar macun, dekoksiyon, merhem gibi farmasötik formları içerir.

Abstract

Ali Ufki (aka Wojciech Bobowski and Albertus Bobovius, 1610?–1675?) was a Polish nobleman who has been taken captive during the Polish-Ottoman war of 1633-34. He lived for about twenty years in the Topkapı Palace where he served as a musician, a music teacher and a dragoman. He compiled an anthology of the Ottoman music entitled Mecmua-i Saz ü Söz (Collection of Instrumental and Vocal Works) which contains pieces he both notated and composed. This article aims to examine the pharmaceutical prescriptions written on the marginalia of the London copy of Mecmua-i Saz ü Söz (MS BL–Sloane 3114), and to explore the use and effects of the plants and pharmaceutical drugs employed in these prescriptions. This study determined that the effects of most of them were supported by present-day scientific studies, and the uses of some prescriptions matched with current ethnobotanical uses. Formulated for both internal and external use, these remedies were prescribed for conditions such as pediculosis, headache, pertussis, lumbago, halitosis, diarrhea, and wounds. Pastes, decoctions, and ointments were among the pharmaceutical forms employed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

UTSUKARÇİ, B. Ş., TOPRAK, G. (2018). Ali Ufki’nin Mecmua-i Saz ü Söz’ündeki İlaç Reçeteleri. Osmanlı Bilimi Araştırmaları, Cilt: 19 - Sayı: 2, 187–218. https://ajindex.com/articles/66990

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (15)

  1. Kut, Turgut. “Ali Ufki Bey”, TDV İslam Ansiklopedisi. 2: 456-457. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı, 1989
  2. Cevher, Muharrem Hakan. “Ali Ufki Bey ve Haza Mecmua-I Saz-Ü Söz (Transkripsiyon, İnceleme).” Doktora Tezi, Ege Üniversitesi, 1995
  3. Behar, Cem. Saklı Mecmua - Ali Ufki’nin Bibliotheque National France’deki (Turc292) Yazması. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2008
  4. Neudecker, Hannah. “Wojciech Bobowski and His Turkish Grammar (1666).” Dutch Studies in Near Eastern Languages and Literatures, 2 (1996): 169–192
  5. Ali Ufki, Ali Ufkî Hayatı, Eserleri ve Mecmûa-İ Saz Ü Söz. Hazırlayan Şükrü Elçin. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları, 1976
  6. Uluçay, Çağatay. “Mecmua-i Saz-Ü Söz.” Türk Musikisi Dergisi, 2 (1948):14
  7. Rıza Nur. “Un Manuscrit Du Milieu Du Xvii Siècle Sur Lamusique Et La Poéste Turques Türk Birlik Revüsü.” I, 2(1932):26-32
  8. Baytop, Turhan. Türkiye’de Bitkilerle Tedavi. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri Ltd Şti, 1999
  9. Amessis-Ouchemoukh, Nadia, Salim Ouchemoukh, Tassadit Benchibane, Dolores Hernanz, Carla M. Stinco, Francisco J. Rodríguez-Pulido, Francisco J. Heredia, Khodir Madani, and Jose Luis. “Valorization of the Whole Grains of Triticum aestivum L. and Triticum vulgare L. Through the Investigation of Their Biochemical Composition and In Vitro Antioxidant, Anti-Inflammatory, Anticancer and Anticalpain Activities.” Journal of Cereal Science 75 (2017): 278-285
  10. Liyana-Pathirana, Chandrika M., and Fereidoon Shahidi. “Antioxidant Activity of Commercial Soft and Hard Wheat (Triticum aestivum L.) As Affected by Gastric Ph Conditions.” Journal of Agricultur and Food Chemistry 53, 7 (2005): 2433–2440
  11. Fazal, Syed Sufiyan, and Rajeev K. Singla. “Review on The Pharmacognostical & Pharmacological Characterization of Apium graveolens Linn.” Indo Global Journal of Pharmaceutical Sciences 2, 1 (2012): 36-42
  12. Ahmed, Bahar, Tanveer Alam, Manoj Varshney, and Shah Alam Khan. “Hepatoprotective Activity of Two Plants Belonging to The Apiaceae and The Euphorbiaceae Family.” Journal of Ethnopharmacology 79 (2002): 313-316
  13. Sameh, Baananou, Bouftira Ibtissem, Amor Mahmoud, Kamel Boukef, and Naceur A. Boughattas. “Antioxidant Activity of Apium graveolens Extracts.” Journal of Biologically Active Products from Nature 1 (2011): 340-343
  14. Salem, Mohamed Labib. “Immunomodulatory and Therapeutic Properties of The Nigella sativa L. Seed.” International Immunopharmacology 5 (2005): 1749–1770
  15. Gilani, Anwar-ul Hassan, Qaiser Jabeen,