Dergiler / Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2022 / Sayı: 55

Aslında olmayan Elif-Nun ile Biten İsimlerin Morfolojik Analizi

Morphological Analysis Of Names Ending With Alif-Nun, Which Is Not Actually

Sayfa
133–165
Yayın Tarihi
2022-06-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca elif-nun ile biten bazı isimler gayri munsarif olduğu için, elif nun alan gayri munsarif isimler ve ism-i tasgir konularını detaylıca ele aldık.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Aslında olmayan harf ilave edilen kelimeye “mezid” denir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu harfler bir tür yapım eki görevi görürler ve ilave edildikleri kelimeye artı anlamlar katarlar.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca elif-nun ile biten bazı isimler gayri munsarif olduğu için, elif nun alan gayri munsarif isimler ve ism-i tasgir konularını detaylıca ele aldık.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:gayri munsarif · fa'lân kalıbı · elif-nun

Özet

Aslında olmayan harf ilave edilen kelimeye “mezid” denir. Bu harfler bir tür yapım eki görevi görürler ve ilave edildikleri kelimeye artı anlamlar katarlar. Bu cümleden olmak üzere Arapçada isim, sıfat ve mastarların sonuna eklenen elif-nun harfleri kelimeye ekstra anlamlar katmaktadır. Bu çalışmada morfolojik olarak sonunda elif-nun bulunan isim, sıfat ve mastarlar ele alınmıştır. Bilindiği üzere elif ve nun kelimelere ya irab (kelimelerin cümledeki konumuna bağlı olarak sonlarında meydana gelen değişim) veya sarf (kelimeye ilave anlamlar katmak için kelime türetme) nedeniyle eklenmektedir. İrab nedeniyle yapılan elif-nun ilavesi Nahiv ilmimdeki musennâ / ikil konusunu ilgilendirdiği için çalışmada konuya değinilmemiştir. Bu çalışmada hangi kelimelere elif-nun eklendiği, hangilerinin tekil-çoğul oldukları ve asıllarının ne oldukları konuları üzerinde durduk. Ayrıca elif-nun ile biten bazı isimler gayri munsarif olduğu için, elif nun alan gayri munsarif isimler ve ism-i tasgir konularını detaylıca ele aldık.

Abstract

The word with the missing letter added is called "mazeed" These letters act as a kind of constructive suffix and add additional meanings to the word they are attached. Because of this, the letters alif-nun added to the end of nouns, adjectives and infinitives in Arabic add extra meanings to the word. In this study, morphologically adjectives and infinitives with alif-noon are discussed. As it is known, alif and noons were added to words either because of the science of 'İ'râb (change at the end of words according to their place in the sentence) or because of the science of word derivation (word derivation to add additional meanings). The addition of elif-nun due to the knowledge of Arabic Grammar 'İ'râb is not mentioned in the study because it concerns the muthana/dual noun. In this study, we focused on alif-nun that is added to words, which ones are singular or plural of them and what their origins are. In addition, we have discussed in detail the diptote noun (mamnu’ min as-sarf) in Arabic, that take alif nun and diminutive suffix since some nouns ending in alif-nun are nouns without inflections.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ŞENTÜRK, N. (2022). Aslında olmayan Elif-Nun ile Biten İsimlerin Morfolojik Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Sayı: 55, 133–165. https://ajindex.com/articles/658993

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. Abdullah İbnu’l-Mu’tezz, Kitâbü’l-Bedî’, thk. İgnatyûs Karaçokovski, Beyrut: Dâru’l-Mesîra, 3. Baskı, 1982.
  2. Altınörs, Atalan, Platon ile Arsitoteles’in Anlayışlarının Karşılaştırılması, Akev Akademi Dergisi, 15/ 49 (Güz 2011) Aristoteles, el-Hitâbe, thk. Abdurrahmân Bedevî, Beyrut: Dâru’l-Kalem, 1979.
  3. Aristoteles, Poetika, trc. İsmail Tunalı, İstanbul: Remzi Kitabevi, 1987.
  4. Aristoteles, Retorik, trc. Mehmet H. Doğan, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 1. Baskı, 1995.
  5. Cebeci, Oğuz, Metafor ve Şiir dilinin Yapısal Özellikleri, İstanbul: İthaki Yayınları, 1. Baskı, 2013.
  6. Cuhfe, Abdulmecîd, el-İstiârât elletî Nahyâ bihâ, Fas: Dâru Tûbukâl, 2. Baskı, 2009.
  7. Demir, Gökhan Yavuz, Metaforlar Hayat, Anlam ve Dil, İstanbul: İthaki Yayınları, 1. Baskı, 2015. Ebû Hilâl el-Hasen b. Abdillâh b. Sehl, el-Askerî, Kitâbü’s-Sınâ’ateyn el-Kitâbe ve’ş-Şi’r, thk. Alî Muhammed el-Becâvî ve Muhammed Ebu’l-Fadl İbrâhîm, yrs: Îsâ el-Bâbî el-Halebî, 1. Baskı, 1952. Ebû Muhammed Abdullah b. Müslim b. Kuteybe, ed-Deynûrî, Te’vîlü Müşkili’l-Kur’ân, thk. İbrâhîm Şemsüddîn, Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, ts. Ebû Muhammed b. Abdillah b. Saîd b. Sinân, el-Hafâcî el-Halebî, Sirru’l-Fesâha, yy: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1. Baskı, 1982. Ebû Ubeyde Mu’ammar b. el-Müsennâ, et-Temîmî el-Basrî, Kitâbü’n-Nakâ’id Nakâidu’l-Cerîr ve’l-Ferezdak, şerh. Halîl Umrân el-Mansûr, Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-‘Ilmiyye, 1. Baskı, 1998, 2 C. Ebu’l-Abbâs Muhammed b. Yezîd, el-Müberrid, el-Kâmil fi’l-Luğa ve’l-Edeb, thk. Abdulhamîd Hindâvî, 1 C. Riyad: Vizâratü Şu’ûni’l-İslâmiyye, ts, Ebu’l-Abbâs Muhammed b. Yezîd, el-Müberrid, Kitâbü’l-Muktedab, thk. Muhammed Abdulhâlık Adîme, 3 C. Kahire: Vizâratü’l-Evkâf, 1994. Ebu’l-Feth Dıyâ’üddîn Nasrullâh b. Muhammed b. Abdilkerîm, eş-Şeybânî el-Cezerî, el-Câmi’u’l-Kebîr fî Sınâ’ati’l-Manzûm mine’l-Kelâmi ve’l-Mensûr, yrs: Matba’atü’l-Mecma’al-İlmî, 1375h. Ebu’l-Mehâsin Takıyyüddîn Ebû Bekr b. Ali, İbnü Hıcce, Hızânetü’l-Edeb ve Ğâyetü’l-Ereb, Mısır (Bolak) el-Matb’atü’l-Hayriyye, 1. Baskı, 1304h. ed-Dâye, Fâyiz, İlmu’d-Delâleti’l-Arabî, Dimaşk: Dâru’l-Fikir, 2. Baskı, 1996.
  8. Ekinci, Nurşen. Metafor ve Mantık, Erzurum: Atatürk Üniversitesi,
  9. Edebiyat Fakültesi, Sosyal Bilimler Dergisi, Journal of Social Sciences 57 (Aralık / December 2016) el-Alevi, Yahya b. Hamze b. Ali b. İbrahîm, et-Tırâz Li Esrâri'l-Belağa ve Ulûmi Hakaiki’l-İ’câz, thk. Abdulhalîm el-Hindâvî, 1 C. Beyrut: el-Mektebetü’l-Asriyye, 1. Baskı. 2002. el-Cürcânî, Alî b. Abdulazîz, el-Vesâta beyne’l-Mütenebbî ve Husû