Dergiler / Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2016 / Cilt: 25 - Sayı: 2

Hicrî VII. Yüzyıl Hanefî Fakihlerinden Burhânüşşerîa'nın Vikâye Adlı Eseri

Al-Wiqaya by Burhan ash-Sharia, 7th Century Hanafi Faqih

Sayfa
125–153
Yayın Tarihi
2022-11-05
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makalede, söz konusu temel metinlerden Vikâye inceleme konusu yapılarak; müellifi ve eser hakkında bilgi verilmiş ve özellikle eserin şekil ve muhteva özellikleri üzerinde durulmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Hicrî VII. yüzyıl Hanefî fakihlerinden Burhânüşşerîa'nın Vikâyetü'r-rivâye fî mesâili'lHidâye adlı eseri, yine hicrî VI. yüzyıl Hanefî fakihlerinden Merğinânî'nin elHidâye'sindeki meselelerin derlenmesiyle oluşturulan muhtasar bir metindir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Vikâye, Hanefî literatüründe mütûn-i selâse, mütûn-i erba'a' ve mütûn-i sitte diye bilinen temel metinler grubunun her birinde bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makalede, söz konusu temel metinlerden Vikâye inceleme konusu yapılarak; müellifi ve eser hakkında bilgi verilmiş ve özellikle eserin şekil ve muhteva özellikleri üzerinde durulmuştur.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Hicrî VII. yüzyıl Hanefî fakihlerinden Burhânüşşerîa'nın Vikâyetü'r-rivâye fî mesâili'lHidâye adlı eseri, yine hicrî VI. yüzyıl Hanefî fakihlerinden Merğinânî'nin elHidâye'sindeki meselelerin derlenmesiyle oluşturulan muhtasar bir metindir. Vikâye, Hanefî literatüründe mütûn-i selâse, mütûn-i erba'a' ve mütûn-i sitte diye bilinen temel metinler grubunun her birinde bulunmaktadır. Bu eser, başta şerh ve hâşiye olmak üzere ta'lîk, ihtisâr, risâle, reddiye ve tercüme gibi birçok çalışmaya konu olmuş, ders ve fetva kaynağı olarak kullanılmıştır. Osmanlı hukuk düşüncesinin şekillenmesinde önemli bir rol oynamış olan Vikâye, kaleme alınan yeni eserlerde başvuru kaynağı olmuş ve padişah fermanları ile ders kitabı listesinde yerini almıştır. Bu makalede, söz konusu temel metinlerden Vikâye inceleme konusu yapılarak; müellifi ve eser hakkında bilgi verilmiş ve özellikle eserin şekil ve muhteva özellikleri üzerinde durulmuştur.

Abstract

Wiqayat ar-Riwaya fi Masa'il al-Hidaya by Burhan ash-Sharia, the 7th century AH Hanafi faqih, is a laconic work based on compilation of problems treated in al-Hidaya by alMarghinani, the 6th century AH Hanafi faqih. In Hanafi literature, Al-Wiqaya is present in all essential groups of texts known as mutun al-salasa, mutun al-arba'a and mutun al-sitta. The work has been subject to many studies in the genres of ta'liq, ihtisar, risala, raddiya and translation, exegesis and annotation above all, and was used as a source of lessons and fatwa. Al-Wiqaya played an important part in formation of Ottoman law, serving as a reference for new works and gaining itself a place among textbooks pursuant to firmans of Sultans. Hereby paper treats al-Wiqaya, one of mentioned essential tests, providing information about the author and the work, with emphasis on its form and content.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ATAN, Ö. F. (2022). Hicrî VII. Yüzyıl Hanefî Fakihlerinden Burhânüşşerîa'nın Vikâye Adlı Eseri. Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 25 - Sayı: 2, 125–153. https://ajindex.com/articles/643666

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (7)

  1. Alî El-Kârî, Nûruddîn Ebu'l-Hasan Alî b. Sultan Muhammed el-Herevî, Fethu bâbi'l-'inâye bi şerhi'n-Nükâye, Beyrut: Dâru'l-Erkâm b. Ebi'l-Erkâm [t.y.] Bâbertî, Ekmeluddîn Muhammed b. Muhammed b. Mahmûd, el-'İnâye şerhu'l-Hidâye, Beyrut: Dâru'l-Kütübi'l-'İlmiyye 2007.
  2. Bedir, Murteza, "Tâcüşşerîa", TDV İslam Ansiklopedisi (DİA), XXXIX, 360-362. __,"Vikâyetü'r-rivâye", TDV İslam Ansiklopedisi (DİA), XLIII, 106-108. Burhânüşşerîa, Mahmûd b. Ahmed el-Mahbûbî, Vikâyetü'r-rivaye fî mesâili'l- Hidâye (yazma), Kastamonu İl Halk Kütüphanesi (arşiv numarası: 37 Hk 2029) 749. Cici, Recep, Osmanlı Dönemi İslam Hukuku Çalışmaları, Bursa: Arasta Yayınları. 2001. __,"Osmanlı Hukuk Düşüncesini Etkileyen Başlıca Kaynaklar", Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 8 (1999), s. 225-228. __, "Osmanlı Klâsik Dönemi Fıkıh Kitapları", Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi (TALİD), 5 (2005), s. 215-224.
  3. Cin, Halil-Akgündüz Ahmet, Türk Hukuk Tarihi, Konya: Selçuk Üniversitesi Yayınları 1989.
  4. Eliaçık, Muhittin, "Vikâyetü'r-rivâye'nin Türkçe Tercümeleri ve Şemsi Paşa'nın Manzum Tercümesi", Diyanet İlmi Dergi, 1 (2011), s. 109-119.
  5. Kallek, Cengiz, "el-Hidâye", TDV İslam Ansiklopedisi (DİA), XVII, 471-473. Kâtib Çelebî, Mustafa b. Abdillâh Hâcî Halîfe, Keşfü'z-zunûn 'an esâmi'l-kütübi ve'l-fünûn, Beyrut: Dâru İhyâi't-Turâsi'l-Arabî 1943. Leknevî, Ebu'l-Hasenât Muhammed Abdulhayy, el-Fevâidu'l-behiyye fî terâcimi'l-Hanefiyye, Beyrut: Dâru'l-Ma'rife [t.y.]. Mahmasânî, Subhî, "İslam Hukuku'nun Tedvini" (çev. İbrahim Kafi Dönmez), Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 3 (1985), s. 313- 328. __, "İslam Hukuku'nun Tedvini II" (çev. İbrahim Kafi Dönmez), Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 4 (1986), s. 361-383. Merğinânî, Burhânüddîn Ebu'l-Hasan Alî b. Ebî Bekr b. Abdilcelîl er- Rüşdânî, el-Hidâye şerhu Bidâyeti'l-mübtedî, İstanbul: el-Mektebetü'l- Hanifiyye [t.y.]. Özel, Ahmet, Hanefî Fıkıh Alimleri, Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları 1990. __, "Fıkıh", TDV İslam Ansiklopedisi (DİA), XIII, 14-21.
  6. Özen, Şükrü, "Sadruşşerîa", TDV İslam Ansiklopedisi (DİA), XXXV, 427-431. Sadruşşerîa, Ubeydullâh b. Mesûd el-Mahbûbî, en-Nükâye, Beyrut: Dâru'l- Erkâm b. Ebi'l-Erkâm [t.y.]. __, Şerhu'l-Vikâye, Amman: Müessesetü'l-Verrâk 2006. Salâh Muhammed, Ebü'l-Hâc, Münteha'n-nükâye 'alâ Şerhi'l-Vikâye, Amman: Müessesetü'l-Verrâk 2006.
  7. Shakır, Najib Muhsin, Sadru'ş-Serî'a es-Sânî'nin en-Nukâye Adlı Eserinin Tahkiki, (Yüksek Lisans Tezi, Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler E