Dergiler / Gephyra / 2016 /

Stadiasmus Patarensis için Parerga (16): Yollar, Yerleşimler ve Teritoryumlar

Parerga to the Stadiasmus Patarensis (16): The Roads, Settlements and Territories

Dergi
Gephyra
Sayfa
89–118
Yayın Tarihi
2016-05-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonuç olarak, yollar, yerleşimler ve teritoryumlar arasındaki ilişkiler devam eden yüzey araştırmaları açısından oldukça önemlidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makalede Stadiasmus Patarensis’te (SP) geçen yollar, yerleşimler ve teritoryumlar arasındaki ilişkilere yönelik bazı hususlar tartışılmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:SP’nin bir seyahat kılavuzu olamayacağını ve sadece, neredeyse bütün büyük ve bazı küçük yerleşimler arasında tamir edilen, yeniden yapılan ya da mevcut haldeki yolların (viae) uzunluklarının verildiği, fakat rotaları (itinera) gösterme amacı taşımayan bir liste olduğunu kabul eden yazar şunları önermektedir: 1) Yerleşimler arasındaki yolların mesafeleri yerleşim merkezlerinden ya da merkez sınırlarından ölçülmüş ve anıtta da o şekilde verilmiştir. 2) Yerleşimlerin teritoryumları SP’de dikkate alınmıştır. 3) SP’de adı geçen tüm yerleşimler, statü bakımından her zaman belirlenemese de bağımsız bir yapıya sahiptir.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuç olarak, yollar, yerleşimler ve teritoryumlar arasındaki ilişkiler devam eden yüzey araştırmaları açısından oldukça önemlidir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Stadiasmus Patarensis · Roma Yolları · artikeller

Özet

Bu makalede Stadiasmus Patarensis’te (SP) geçen yollar, yerleşimler ve teritoryumlar arasındaki ilişkilere yönelik bazı hususlar tartışılmaktadır. SP’nin bir seyahat kılavuzu olamayacağını ve sadece, neredeyse bütün büyük ve bazı küçük yerleşimler arasında tamir edilen, yeniden yapılan ya da mevcut haldeki yolların (viae) uzunluklarının verildiği, fakat rotaları (itinera) gösterme amacı taşımayan bir liste olduğunu kabul eden yazar şunları önermektedir: 1) Yerleşimler arasındaki yolların mesafeleri yerleşim merkezlerinden ya da merkez sınırlarından ölçülmüş ve anıtta da o şekilde verilmiştir. 2) Yerleşimlerin teritoryumları SP’de dikkate alınmıştır. 3) SP’de adı geçen tüm yerleşimler, statü bakımından her zaman belirlenemese de bağımsız bir yapıya sahiptir. Bu üç öneri üç başlıkla açıklanmaktadır.I. Prepozisyonlar (edatlar) ve artikeller: SP’de kullanılan prepozisyonlar (διά, εἰς ve ἐπί) ve artikellerin kullanımındaki belli özellikler metni coğrafi olarak kavramada önem arz etmektedir. Bu bağlamda yazar, artikellerin bölge isimlerinde (B yüzü sat. 37: Κόδοπα τῆς Μυλιάδος, C yüzü sat. 8: Ἀτταλεία τῆς Παμφυλίας, C yüzü sat. 28: ἐν τῆι Ἀσίαι, C yüzü sat. 29: ἐν τῶι Ἐπικαλ...) ve doğal olu­şumlarda (B sat. 30–31: διὰ τοῦ π[εδί]ου ... διὰ δὲ τῆς ὀρεινῆς) kullanıldığına dikkat çekmektedir. Διά prepozisyonu alıp, artikelle verilen diğer isimlerin doğal oluşumlara (örn. ovalık alan, dağlık alan) ve dağa (örn. Masikytos), artikel almayan isimlerin ise (Trimilinda, Plata..., Kollyba, Kandyba, Rhodiapolis ve Madamyssos) bağımsız yerlere ait olduğunu belirtmekte, bu yerleşimlerin διά ile gösterilmesinin nedenini de yolun yerleşimin içine girmeden teritoryumundan geçmesiyle açıklamaktadır. Bu durumda yazar, yolların εἰς alan yerleşimlere girdiğini ve bu yolların ölçülerinin kentin merkez sınırlarından itibaren alındığını savlamaktadır.II. Mesafeler ve yerleşimler: SP’nin bir seyahat rehberi gibi bir amacının olmadığı ve sadece yol öl­çülerinin resmi bir sunumu olduğu kabul edilerek, verilen ölçülerin özenli olduğu ve yolların doğrudan ilgili yerleşimlerden çıkıp diğer yerleşimin içine ulaştığı belirtilmektedir. Phellos – Kyaneai – Myra yolları ile Rhodiapolis ve Madamyssos arazilerinden geçerek giden Korydalla – Akalissos yolu bu tez için örnek olarak kullanılmaktadır. Bu örnekler uyarınca, Phellos’tan çıkan yolun Kyaneai kentine gitmeyip hemen güneyindeki ovadan ilerleyerek Myra’ya gitmiş olması, SP’te belirtilen yol ölçülerinin veriliş sistematiği açısından uyumsuz olmaktadır. Çünkü böyle bir durumda, yol Kyane­ai teritoryumundan geçecek olduğu için Kyaneai’ın διά prepozisyonu ile verilmiş bir ara yerleşim olarak görünmesi gerekecekti. Bunun böyle olması gerektiği, Korydalla’dan çıkıp Akalissos’a ilerleyen ve Rhodiapolis’in hemen doğusundaki ovadan geçmesi gereken yolun διά Ῥοδίας πόλεως καὶ Μα­δαμυσσοῦ olarak verilmesinden anlaşılmaktadır. Çünkü bu yol Rhodiapolis’e uğramadan kentin te­ritoryumundan geçmektedir. Böylelikle yazıttaki διά ve εἰς prepozisyonlarının kullanım farkı daha belirgin bir şekilde görülebilmektedir.III. Yerleşimlerin statüleri ve teritoryumları: SP’te geçen yerleşimlerin hepsinde bağımsız bir yapıya sahip olduğu gerek yukarıdaki tartışmalardan gerekse bazı yerleşimlerin verilmemiş olmasından anlaşılabilmektedir. Bunun yanı sıra Kitanaura’nın Termessos’a bağlı verilmesi de özerkliklerin dikkate alınmış olmasına bir örnektir. SP’nin aynı teritoryum içerisinde bulunan herhangi iki nokta arasında hiç yol vermemesi de bu durumla ilişkilidir. Bu duruma aykırı görülebilecek tek yol bilgisi Sidyma ve Kalaba(n)tia arasında gösterilen yoldur. Fakat bu yol bilgisinin gözden geçirilmesi gereken önemli hususları vardır: 1- Yazıttaki Kalaba(n)tia tamamlaması kesin değildir; 2- Eğer Kalaba(n)tia tamamlaması doğru ise, SP’nin sistematiğine göre Kalaba(n)tia’nın statüsünün bağımsız bir yapıya sahip olması beklenir; 3- Kalabatia’nın Sancaklı Limanı’ndaki lokalizasyonu kesin değildir, çünkü Sancaklı limanından Kalabatia’ya ilişkin kesin bir veri olmamakla birlikte, Sancaklı limanının İ.S. 2.–3. yüzyıllarda Sidyma’ya ait bir liman olduğu kesindir; 4- Sidyma – Kalaba(n)tia arasında verilen mesafe SP’de 24 stadia (4,5) km iken, Sidyma ve Sancaklı limanı arasındaki gerçek mesafe 7–8 km’dir. Sonuç olarak, yollar, yerleşimler ve teritoryumlar arasındaki ilişkiler devam eden yüzey araştırmaları açısından oldukça önemlidir.

Abstract

In this contribution the author discusses three issues relating to the course of the roads and settlements mentioned in the Stadiasmus Patarensis (SP): 1- All the roads recorded on the SP were measured from within the borders of town centres, except for those settlements given with the preposition διά. 2- The territories of the settlements were observed in the composition of the road list and indicated through διά when required. 3- All the settlements recorded on the SP had an autonomy with reference to fiscal basis and possessed territorial rights. The author begins the discussion with the use of the prepositions διά, εἰς and ἐπί, which relate to territories or natural formations, town zones and borders respectively, and the articles that were not used for the settlement names, but for the regions or natural formations recorded on the SP. The author understands the SP was not constructed as a route guide for travellers, as it does not provide “routes” (itinera) but “roads” (viae) and, in consequence, it should be regarded as an official inventory of the roads, and consequently it is suggested that the recorded distances indicate the actual lengths of the roads between town-zones of settlements. Finally, based upon the argumentation outlined above, the author points out the autonomous nature of the settlements recorded in the SP. He also discusses the possible reasons for the omission of some ports, and concludes that it was because they were either, not poleis at the time or, they were ports under the control of other settlements, such as Andriake of Myra, with the roads given to the cities to which these ports belonged.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Onur, F. (2016). Stadiasmus Patarensis için Parerga (16): Yollar, Yerleşimler ve Teritoryumlar. Gephyra, 89–118. https://ajindex.com/articles/62819

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. M. Adak, Lokalisierung von Olympos und Korykos in Ostlykien. Gephyra, 1, 27-51. M. Adak – S. Şahin, Das römische Strassen- und Siedlungssystem in der lykischen Milyas (Elmalı - Hochebene), Gephyra 1, 2004, 67-83. M. Adak – M. Wilson, Das Vespasiansmonument von Döşeme und die Gründung der Doppelprovinz Lycia et Pamphylia. Gephyra 9, 2012, 1-40.
  2. M. Alkan, Parerga to the Stadiasmus Patarensis (8): On the named places in the journeys of sacrifice recorded in the Vita of Saint Nicholas of Holy Sion, Gephyra 8, 2011, 99-124.
  3. M. Alkan, Toponym Olarak “Symbolon” ve Lykia’daki İki Lagün, in: E. Akyürek Şahin – B. Takmer – F. Onur (edd.), Eskiçağ Yazıları 5 [Akron 7], İstanbul 2013, 83-101.
  4. M. Arslan, Mithradates VI Eupator: Roma’nın Büyük Düşmanı, İstanbul 2007.
  5. G. E. Bean, Notes and Inscriptions from Caunus II, JHS 74, 1954, 85-110.
  6. G. E. Bean, Die Lage von Phellos, Anz. ÖAW 95, 1958, 49-58.
  7. G. E. Bean, Journeys in Northern Lycia 1965-1967, Vienna 1971.
  8. S. Biagi, Le stadiasmos de Patara et la définition de l'espace romain dans la nouvelle province de Lycie-Pamphylie, Res Antiquae 5, 2008, 299-307.
  9. Th. Corsten, Kibyra und Lykien, in: Ch. Schuler (ed.), Griechische Epigraphik in Lykien. Eine Zwischenblanz. Akten des int. Kolloquiums, München, 24-26.
  10. Februar, Vienna 2007, 175-181.
  11. Th. Corsten, Termessos in Pisidien und die Gründung griechischer Städte in Nord-Lykien, in: P. Brun – L. Cavalier – K. Konuk – F. Prost (edd.), Euploia. La Lycie et la Carie antiques. Actes du colloque de Bordeaux 5, 6, 7 novembre 2009, Bordeaux 2013, 77-83. Th. Corsten – O. Hülden, Zwischen den Kulturen. Feldforschungen in der Kibyratis. Bericht zu den Kampagnen 2008-2011. Mit Beiträgen von Jörg Gebauer und Kathrin B. Zimmer, Ist.Mit. 62, 2012, 7-117.
  12. J. J. Coulton, Termessians at Oinoanda, AS 32, 1982, 115-131.
  13. J. J. Coulton, Balboura Survey and Settlement in Highland Southwest Anatolia I-II, London 2012.
  14. A. V. Çelgin, Termessos Teritoryumu, Rudolf Heberdey ve Bir Toponim Önerisi Hakkında Değerlendirmeler, in: O. Tekin – A. Erol (edd.), Ancient History, Numismatics and Epigraphy in the Mediterranean World. Studies in memory of Clemens E. Bosch and Sabahat Atlan and in honour of Nezahat Baydur, Istanbul 2009, 99-111.
  15. A. V. Çelgin, Termessos Teritoryumundan Yeni Bir Adak Yazıtı, in: O. Tekin – M. H. Sayar – E. Konyar (edd.), Tarhan Armağanı. M. Taner Tarhan’a Sunulan Makaleler / Essays in Honour of M. Taner Tarhan, Istanbul 2013, 115-129.
  16. N. Çevik, Lykia Kitabı, İstanbul 2015. N. Çevik – I.