Dergiler / Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi / 2013 / Cilt: 70 - Sayı: 2

İnsektisit zehirlenmeleri ve Türkiye’deki durumun değerlendirilmesi

Evaluation of insecticide poisoning and the cases in Turkey

Sayfa
75–102
Yayın Tarihi
2022-11-05
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanınson bölümünde, ülkemizde insektisitlerin tarımsal üretim,saklama ya da istemli veya diğer şekillerde tüketimleriile ilgili olarak ortaya çıkan sonuçlar ve bu ürünlerindoğru ve güvenli üretimi ve tüketimine yönelik olarak ve zehirlenmelere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin öneriler sıralanmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İnsektisitler, hem tarımsal üretimin artırılmasındahem de ev ve toplum sağlığında çok önemli bir yeresahiptir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışmanın ilk bölümünde ülkemizdepazarlanmakta olan insektisit grupları olan organofosfatlar,organoklorlular, piretrinler ve piretroidler, amitraz ve diğerinsektisitlerin (avermektinler, dietil-m-toluamid (DEET) veneonikotinik asit türevleri) genel özellikleri, toksik etkileri,zehirlenme tanı ve tedavi yaklaşımları konusundaki bilgilersunulmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanınson bölümünde, ülkemizde insektisitlerin tarımsal üretim,saklama ya da istemli veya diğer şekillerde tüketimleriile ilgili olarak ortaya çıkan sonuçlar ve bu ürünlerindoğru ve güvenli üretimi ve tüketimine yönelik olarak ve zehirlenmelere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin öneriler sıralanmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

İnsektisitler, hem tarımsal üretimin artırılmasındahem de ev ve toplum sağlığında çok önemli bir yeresahiptir. Ancak üretim, ambalajlama ya da kullanımlarısırasında gerekli özenin gösterilmemesi ya da intihargibi suistimale bağlı olarak, kazai, kasti veya meslekitemas nedeniyle ciddi zehirlenmelere hatta bazenölümlere yol açabilmektedirler. Tüm dünyada olduğu gibiülkemizde de insektisitlerle zehirlenme olgularına sıklıklarastlanmaktadır. Bu çalışmanın ilk bölümünde ülkemizdepazarlanmakta olan insektisit grupları olan organofosfatlar,organoklorlular, piretrinler ve piretroidler, amitraz ve diğerinsektisitlerin (avermektinler, dietil-m-toluamid (DEET) veneonikotinik asit türevleri) genel özellikleri, toksik etkileri,zehirlenme tanı ve tedavi yaklaşımları konusundaki bilgilersunulmuştur. İkinci bölümde ise Türkiye’de pestisit /insektisit zehirlenmelerinin epidemiyolojisi ve tedaviyaklaşımları konusunda ilaç ve zehir bilgi merkezleri, adltıp enstitüleri, üniversitelerin adli tıp ana bilim dalları,üniversite hastaneleri, devlet hastaneleri veya sağlıkmerkezleri tarafından bildirilmiş olan çalışma örneklerideğerlendirilerek Türkiye genelini kapsayan tablonunoluşturulmasına katkıda bulunulmasıhedeflenmiştir.Bu raporların değerlendirilmesinde en sıklıkla olgularınorganofosfatlı bileşiklere maruziyet sonucunda geliştiği,özellikle intiharlarda olmak üzere kadınların daha duyarlıolduğu belirlenmiştir. Gelişmiş ülkelerde rastlanılmamaklabirlikte, Türkiye’de esas olarak veterinerlikte kullanılanbir ilaç olmasına karşın, insektisit olarak da bazıürünleri bulunan amitrazla, özellikle çocukluk çağındazehirlenme olgularına ait çok sayıda kayıt bulunmasdikkat çekicidir. Diğer taraftan, yasaklanmış organoklorlubileşiklerle zehirlenme olgularına rastlanmış olması datoplumsal ve düzenleyici kuruluşlar düzeyinde önlem vedenetimlerin yetersizliğini düşündürmektedir. Çalışmanınson bölümünde, ülkemizde insektisitlerin tarımsal üretim,saklama ya da istemli veya diğer şekillerde tüketimleriile ilgili olarak ortaya çıkan sonuçlar ve bu ürünlerindoğru ve güvenli üretimi ve tüketimine yönelik olarak ve zehirlenmelere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin öneriler sıralanmıştır.

Abstract

Insecticides have a great importance in the increase of agricultural productivity and maintaining of public health. However, they can cause serious poisoning cases and even deaths at times due to accidental, intentional or occupational exposures. Thus insecticide poisoning cases are encountered frequently in Turkey as well as throughout the world. The first part of this review focused on the toxicological profiles of various insecticide groups (organophosphates, organochlorine insecticides, pyrethrines, pyrethroids, amitraz and other insectides (avermectines, diethyl-m-toluamid (DEET) and neonicotinik acid derivatives), and diagnosis and treatment of poisoning with those insecticides marketed in Turkey. In the second part, the studies on insecticide poisonings which were conducted in Drug and Poison Centers, Institutes of Forensic Science, Departments of Forensic Medicine, University and State Hospitals and Medical Centers in Turkey were evaluated with the aim of contributing the whole picture of the situation in Turkey. In review of these reports it was found that the most frequently occurred cases resulted from exposures with organophosphate compounds, and females were more vulnerable than males. It is noteworthy that there are numerous reports in Turkey regarding poisoning cases with amitraz, which was used mostly as a veterinary drug, especially in children despite no cases in the developed countries. On the other hand, poisoning cases with banned organochlorine insecticides have been thought to be caused by the insufficiency of necessary measures and controls that have not been taken by regulatory authorities and manufacturers. The conclusions on consumption of insecticides in agricultural production, storing, and intentional or other modes, and recommendations on the correct and safe production and use of insecticides, along with the protective measures to be taken against poisonings with these compounds, were listed in the last part of the review.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇELİKER, A., ÖZKAYA, G., KOÇER-GİRAY, B. (2022). İnsektisit zehirlenmeleri ve Türkiye’deki durumun değerlendirilmesi. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, Cilt: 70 - Sayı: 2, 75–102. https://ajindex.com/articles/625137

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Klaassen CD. Doull’s Toxicology, The basic science of poisons. New York: McGraw-Hill, 2001; 763- 810
  2. Kwong TC. Organophosphate pesticides: biochemistry and clinical toxicology. Ther Drug Monit, 2002; 24:144-9
  3. Karalliedde LD, Edwards P, Marrs TC. Variables influencing the toxic response to organophosphates in humans. Food Chem Toxicol, 2003; 41:1-13
  4. Güven M. Organik fosfor zehirlenmeleri. Yoğun Bakım Dergisi, 2004; 4(2):113-21
  5. Moretto A. Experimental and clinical toxicology of anticholinesterase agents. Toxicol Lett, 1998; 28:509-13
  6. Costa LG. Current issues in organophosphate toxicology. Clin Chim Acta, 2006; 366:1-13
  7. Demirdöğen B. Organophosphate pesticide poisonings and the role of serum paraoxonase 1 (PON1) enzyme in organophosphate metabolism. Turk Hij Den Biyol Derg, 2010; 67: 97-112
  8. Klasco RK. POISINDEX® System. Thomson Reuters, Greenwood Village, Colorado: vol. 148 expires, 2011; 6
  9. Rusyniak DE, Nanagas KA. Organophosphate poisoning. Semin Neurol, 2004; 24: 197-204
  10. Kamanyire R, Karalliedde L. Organophosphate toxicity and occupational exposure. Occup Med (Lond), 2004; 54:69-75
  11. Shannon MW, Borron SW, Burns M. Haddad and Winchester's Clinical Management of Poisonings and Drug Overdose. Saunders; Elsevier, 2007
  12. Eddleston M, Buckley NA, Eyer P, Dawson AH. Management of acute organophosphorus pesticide poisoning. Lancet, 2008; 16; 371: 597-607
  13. Bairy KL, Vidyasagar S, Sharma A, Sammad V. Controversies in the management of organophosphate pesticide poisoning. Indian J Pharmacol, 2007; 39: 71-4
  14. Eddleston M, Szinicz L, Eyer P, Buckley N. Oximes in acute organophosphorus pesticide poisoning: a systematic review of clinical trials. QJM, 2002; 95: 275-83
  15. Buckley NA, Eddleston M, Li Y, Bevan M, Robertson J. Oximes for acute organophosphate pesticide poisoning. Cochrane Database Syst Rev, 2011; 2: CD005085
  16. Leibson T, Lifshitz M. Organophosphate and carbamate poisoning: review of the current literature and summary of clinical and laboratory experience in southern Israel. Isr Med Assoc J, 2008; 10: 767-70
  17. Pajoumand A, Shadnia S, Rezaie A, Abdi M, Abdollahi M. Benefits of magnesium sulfate in the management of acute human poisoning by organophosphorus insecticides. Hum Exp Toxicol, 2004; 23: 565-9
  18. Guven M, Sungur M, Eser B, Sari I, Altuntas F. The effects of fresh frozen plasma on cholinesterase levels and outcomes in patients with organophosphate poisoning. J Toxicol Clin Toxicol, 2004; 42