Dergiler / Folklor/Edebiyat / 2019 / Cilt: 25 - Sayı: 98

Azerbaycan Türklerinin Atasözlerine Yansıyan Toprak Olgusu

Sayfa
267–277
Yayın Tarihi
2019-05-03
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışma ile Azerbaycan Türklerinin toprakla ilgiliatasözlerinin; yaşanılan yer (vatan) anlamı etrafında yoğunlaştığı, vatanın güzel-liği, kutsallığı, vatana sahip çıkmak gerektiği, vatandan ayrı kalma acısı, toprağaemek vermek gerektiği gibi konuları öne çıkardığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Ait olduğu toprağın, temel değer ve yargılarını, düşünce sistemlerini, din ve ahlâkanlayışlarını belli bir kalıp içinde söyleyen atasözleri, diğer Türk topluluklarındaolduğu gibi, Azerbaycan Türkleri için de önemli sözlü kültür ürünlerindendir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Makalede, Azerbaycan Türklerininatasözlerine yansıyan toprak olgusu üzerinde, örneklerden hareketle durularak,bu olgunun ağırlıklı olarak hangi unsurlar üzerinde yoğunlaştığı sorgulanmıştır.Atasözü örnekleri, Cәlal Bәydili (Mәmmәdov) tarafından hazırlanan Atalar Sözü,Bәhlul Abdulla’nın 2001 yılında yayımlanan Azәrbaycan Şifahi Xalԛ Әdәbiyyatıve Göksel Öztürk tarafından hazırlanan Azerbaycan Atasözleri ve Deyimleri adlıyüksek lisans tezinden alınmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma ile Azerbaycan Türklerinin toprakla ilgiliatasözlerinin; yaşanılan yer (vatan) anlamı etrafında yoğunlaştığı, vatanın güzel-liği, kutsallığı, vatana sahip çıkmak gerektiği, vatandan ayrı kalma acısı, toprağaemek vermek gerektiği gibi konuları öne çıkardığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:2001 Verileri
⚙️Değişkenler:Azerbaycan · atasözü · toprak

Özet

Ait olduğu toprağın, temel değer ve yargılarını, düşünce sistemlerini, din ve ahlâkanlayışlarını belli bir kalıp içinde söyleyen atasözleri, diğer Türk topluluklarındaolduğu gibi, Azerbaycan Türkleri için de önemli sözlü kültür ürünlerindendir. Bellibir kompozisyon içerisinde, akılda tutmayı kolaylaştıran edebȋ sanatlardan dafaydalanarak ortaya konulan atasözleri, çeşitli konu ve temalarda olabilmektedir.Bu bağlamda toprak, Azerbaycan Türklerinin duruş, tavır ve zihniyetlerini dışavuran özlü sözler olarak merak uyandırmaktadır. Makalede, Azerbaycan Türklerininatasözlerine yansıyan toprak olgusu üzerinde, örneklerden hareketle durularak,bu olgunun ağırlıklı olarak hangi unsurlar üzerinde yoğunlaştığı sorgulanmıştır.Atasözü örnekleri, Cәlal Bәydili (Mәmmәdov) tarafından hazırlanan Atalar Sözü,Bәhlul Abdulla’nın 2001 yılında yayımlanan Azәrbaycan Şifahi Xalԛ Әdәbiyyatıve Göksel Öztürk tarafından hazırlanan Azerbaycan Atasözleri ve Deyimleri adlıyüksek lisans tezinden alınmıştır. Çalışma ile Azerbaycan Türklerinin toprakla ilgiliatasözlerinin; yaşanılan yer (vatan) anlamı etrafında yoğunlaştığı, vatanın güzel-liği, kutsallığı, vatana sahip çıkmak gerektiği, vatandan ayrı kalma acısı, toprağaemek vermek gerektiği gibi konuları öne çıkardığı tespit edilmiştir. Bunun yanısıra toprağın, canlı bir unsur olarak algılanması, bolluk, bereket, zenginlik kaynağıolması, toprağı işlemenin gerekliliği gibi konuların vurgulandığı görülmüştür. Tespitve değerlendirmelerin, Azerbaycan Türklerinin geleneksel dünya görüşleriyleilgili bilgilerimize toprak, vatan ve emek bağlamında katkıda bulunması beklenmektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TÖRET, A. B. (2019). Azerbaycan Türklerinin Atasözlerine Yansıyan Toprak Olgusu. Folklor/Edebiyat, Cilt: 25 - Sayı: 98, 267–277. https://ajindex.com/articles/59901

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (20)

  1. Ercilasun, A. B. (Komisyon Başkanı). (1991). Karşılaştırmalı Türk lehçeleri sözlüğü. (Cilt I). Ankara:
  2. Kültür Bakanlığı. Akalın, Ş. H. (Çalışma Grubu Başkanı). (2011). Türkçe sözlük. 11. Baskı. Ankara:
  3. Türk Dil Kurumu. Abdulla, B. (2001). Azәrbaycan şifahi xalԛ ǝdәbiyyatı (Antologiya). Birinci kitab. Bakı: XXI- Yeni Nәşrlәr Evi. Aça, M. (2009). Türk halk edebiyatında tür ve şekil bilgisi. Editör: Ceylan, Ö., Başlangıçtan günümüze Türk edebiyatında tür ve şekil bilgisi (ss. 447-526). İstanbul:
  4. Kriter. Aça, M. (2011). Tıva atasözleri. Karadeniz/Black Sea/Çornoe More, S. 12, ss. 29-50.
  5. Aksoy, Ö. A. (1984). Atasözü ve deyimler sözlüğü I Atasözleri sözlüğü. Ankara:
  6. Türk Dil Kurumu. Altaylı, S. (2010). Atasözü ve deyimler arasındaki farklar. Karadeniz Araştırmaları Dergisi, 7 (25), ss. 125-134.
  7. Arat, R. R. (2008). Kutadgu Bilig Yusuf Has Hacib. İstanbul:
  8. Kabalcı. Atalay, B. (2013). Kâşgarlı Mahmud Divanü Lûgat-it-Türk (Çeviri). Birleştirilmiş birinci baskı (Cilt III). Ankara:
  9. Türk Dil Kurumu. Beydili, C. (2003). Türk mifoloji sözlüyü. Baku: “Elm”. Bәydili (Mәmmәdov), C. (2004). Atalar sözü. Bakı: Öndәr Nәşriyyat. Boratav, P. N. (1988). 100 soruda Türk halk edebiyatı. İstanbul:
  10. Gerçek. Clauson, S. G. (1972). An etymological dictionary of pre-thirteenth century Turkish. London: Oxford University. Çağlar, B. (2008). Türk mitolojisinde dört unsur ve simgeleri üzerine bir inceleme. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, basılmamış yüksek lisans tezi, Kocaeli. Çobanoğlu, Ö. (2004). Türk dünyası ortak atasözleri sözlüğü. Ankara:
  11. Atatürk Kültür Merkezi. Delaney, C. (2001). Tohum ve toprak (Çev.: S. Somuncuoğlu ve B. Aksu). İstanbul:
  12. İletişim. Elçin, Ş. (1993). Halk edebiyatına giriş. Ankara:
  13. Akçağ. Elçin, Ş. (1997). Türk dilinde atalar sözü (Kelime, kavram, bibliyografya, örnekler). Halk Edebiyatı Araştırmaları (Cilt II) (ss. 413-424). Ankara:
  14. Akçağ. Eliade, M. (1994). Ebedi dönüş mitosu. (Çev.: Ü. Altuğ), İstanbul:
  15. İmge. Eliade, M. (2000). Dinler tarihine giriş. (Çev.: L. Arslan), İstanbul:
  16. Kabalcı. Eren, M. (2012). Türk kültüründe ölüm ve toprakla ilgili inanış ve ritüeller. Acta Turcica Çevirimiçi Tematik Türkoloji Dergisi, IV (1), ss. 259-271.
  17. Ergin, M. (2000). Orhun abideleri. İstanbul:
  18. Boğaziçi. Esin, E. (2001). Türk kozmolojisine giriş. İstanbul:
  19. Kabalcı. Gökyay, O. Ş. (2000). Dedem Korkudun kitabı. İstanbul:
  20. Milli Eğitim Bakanlığı. Gülensoy, T. (2011). Türkiye Türkçesindeki Türkçe sözlüklerin köken bilgisi sözlüğü -Etimolojik sözlük denemesi- (Cilt II).