Dergiler / Sufiyye / 2021 / Cilt: 0 - Sayı: 11

Gaye Bakımından Fıkıh ve Tasavvufun Karşılaştırılması

A Comparison of Fiqh (Islamic Jurisprudence) and Tasawwuf (Sufism) In Terms of Purpose

Dergi
Sufiyye
Sayfa
197–228
Yayın Tarihi
2022-10-19
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Amelî ilim olma konusunda ortaklığa sahip fıkıh ve tasavvufun, hedef ve gayeler bakımından ayrıştıkları ve birleştikleri noktalara dikkkat çekilmekte ve bu yönüyle dini yaşayış konusunda birbirlerini tamamladıklarına dair vurgu yapılmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İslâm ilim geleneğinde kelâm, fıkıh ve tasavvuf doğrudan pratik hayatla ilgili üç ilim sayılır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ferdî ve içtimaî gayeler fıkhın konularının genel tasnifine göre değerlendirilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Amelî ilim olma konusunda ortaklığa sahip fıkıh ve tasavvufun, hedef ve gayeler bakımından ayrıştıkları ve birleştikleri noktalara dikkkat çekilmekte ve bu yönüyle dini yaşayış konusunda birbirlerini tamamladıklarına dair vurgu yapılmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Fıkıh · tasavvuf · fayda

Özet

İslâm ilim geleneğinde kelâm, fıkıh ve tasavvuf doğrudan pratik hayatla ilgili üç ilim sayılır. Bu makalede, adı geçen üç ilimden fıkıh ve tasavvuf gaye açısından mukayese edilmektedir. Çalışma bir giriş ve iki ana bölüm olarak tasarlanmıştır. Giriş kısmında her ilme ait olan tanım, konu, fazilet, kaynaklar ve gaye gibi hususlardan bahsedilmekte, gaye ve fayda terimleri üzerinde durulmakta, sonra fıkıh ve tasavvufun gayeleri arasında karşılaştırma yapılmaya çalışılmaktadır. Birinci bölümde fıkıh ve tasavvufun genel gayeleri incelenmektedir. İkinci bölümde ise her iki ilmin amacı ilmi ve ameli olarak iki bakımdan araştırılmaktadır. Özel amaçlar ayrıca ferdî ve içtimaî nizamın tesis ve devamındaki katkıları bakımından ele alınmaktadır. Ferdî ve içtimaî gayeler fıkhın konularının genel tasnifine göre değerlendirilmektedir. Söz konusu tasnif ibadetler, muâmelât, nikâh (aile) ile ceza hukuku alanlarını kapsamaktadır. Amelî ilim olma konusunda ortaklığa sahip fıkıh ve tasavvufun, hedef ve gayeler bakımından ayrıştıkları ve birleştikleri noktalara dikkkat çekilmekte ve bu yönüyle dini yaşayış konusunda birbirlerini tamamladıklarına dair vurgu yapılmaktadır.

Abstract

In the Islamic scientific tradition, kalam (fundamental Islamic beliefs), fiqh (Islamic jurisprudence), and tasawwuf (Sufism) are considered as three branches of Islamic science that is directly concern life. In this article, fiqh and tasawwuf which are mentioned above, are compared in terms of their objectives. The study involves an introduction and two sections. In the introduction, definitions, subjects, virtues, sources, purposes, and other relevant issues of these branches are mentioned and the objectives of fiqh and tasawwuf are compared. In the first section, general aims and benefits of both tasawwuf and fiqh are explicated, while the specific purposes and benefits of both branches are discussed in the second. Special purposes are also discussed in terms of their contribution to the establishment and continuation of the individual and social order. Individual and social purposes are evaluated in compliance with the general classification of the subjects of fiqh. The said classification covers the fields of prayers, deeds, marriage (family) and criminal law. Fiqh and tasawwuf, both of which are common in being practical sciences, are evaluated according to their common and divergent features in terms of their goals and purposes, and it is emphasized that they complement each other in religious living.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇATAK, A., YILMAZ, F. (2022). Gaye Bakımından Fıkıh ve Tasavvufun Karşılaştırılması. Sufiyye, Cilt: 0 - Sayı: 11, 197–228. https://ajindex.com/articles/593435

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (7)

  1. Abdussettar Efendi, Kırımlı. Medhal-i Fıkıh. İstanbul: Mahmud Bey Matbaası, 1299. Ali Haydar Efendi. Düreru’l-hükkâm şerhu Mecelleti’l-ahkâm. 4 cilt. İstanbul: Matbaa-i Tevsî-i Tıbâat, 1330. Ankaravî, İsmail Rusuhi. Minhâcü’l-Fukara. Kahire: Bulak Matbaası. 1256. Atar, Fahrettin. Fıkıh Usûlü. İstanbul: MÜ İFAV Yayınları. 1998.
  2. Attar, Feridüddin. Tezkiretü’l-evliyâ. çev. Süleyman Uludağ. İstanbul: Semerkand Yay. 2015. Babanzâde, Ahmed Naim. Sahîh-i Buhârî Tecrîd-i Sarîh Terceme ve Şerhi. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları. 1982.
  3. Çatak, Adem. Şihabeddin Sühreverdi, Hayatı Eserleri ve Tasavvuf Anlayışı, Gümüşhane: Gümüşhane Üniversitesi Yayınları, 2012.
  4. Cebecioğlu, Ethem. Tasavvuf Deyimleri ve Terimleri Sözlüğü. İstanbul: Anka Yay. 2005.
  5. Demirdaş, Öncel. “Riyazet Eğitimi ile Gerçekleşen Manevî Olgunluk”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 11/1 (2011), 79-90.
  6. Derin, Süleyman. “Tasavvufi Yolda İlerlemeye Bir Engel Olması Açısından Evliliğin Reddi ve Mânevî Evlilik”. İlmi Akademik Araştırma Dergisi Tasavvuf 6 (2001), 211-226.
  7. Dursun, Akif. Tasavvuf Fıkıh İlişkisi. İstanbul: Nuh Yayınları, 2021. Ebû Dâvûd, Süleyman b. El-Eş’as. Sünenü Ebî Dâvûd. Thk. Muhammed Muhyiddin Abdulhamid. 4 Cilt. Sayda: el-Mektebetü’l-asriyye, ts. El-Heysemî, Ebu’l-Hasen Nureddin Ali b. Ebî Bekr b. Süleyman. Mecme’u’z-Zevâid ve Menbe’u’l-Fevâid. Thk. Hüsamüddin el-Kudsî. 10 Cilt. Kahire: Mektebetü’l-Kudsi, 1414/1994. Et-Tirmizî, Muhammed b. Îsâ b. Sevre b. Musâ b. Ed-Dahhâk. el-Câmiu’l-Kebir Sünenü’t-Tirmizî. Thk. Beşşâr İvâd Ma’rûf. 6 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Garbi’l-İslâmi, 1998. Gazzâlî, Ebû Hâmid Muhammed. Öğrencinin Rehberi. çev. Abdullah Suat Demirtaş. İstanbul: Semerkand, 2016. Gazzâlî, Ebû Hâmid Muhammed. Meâricü’l-Kuds (Hakikat Bilgisine Yükseliş). çev. Serkan Özburun. İstanbul: İnsan Yay., 2002. Hacı Bektaşî Veli. Makalât. haz. Ahmet Tekin. İstanbul: Kelam Yay., ts. Hacı Reşid Paşa. Rûhu’l-Mecelle. 8 cilt. Dersaadet: Matbaa-i Hayriye. 1326. Hatîb el-Bağdâdî. Târihu Bağdad. 24 cilt. Beyrut:Daru’l-Kütübü’l-İlmiyye. 1417. İbn Âbidîn, Muhammed Emin b. Ömer b. Abdilaziz b. Ahmed. Reddü’l-muhtâr ‘ale’d-Dürri’l-Muhtâr. 6 cilt. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 2. Basım, 1412/1992. İbn Mâce, Ebû Abdillah Muhammed b. Yezîd. Sünenü İbn Mâce. nşr. Şuayb el-Arnaût vd. 5 Cilt. Dimaşk: Dâru’r-Risâleti’l-Âlemiyye, 1430/2009. İbn Manzûr, Cemalüddin Muhammed b. Mükerrem. Lisânü’l-‘Arab. 15 cilt. Beyrut: Dâru Sâdır, 3. Basım, 1414. İbn Teymiye, Takıyyüddîn Ebü’l-Abbâs Ahmed b. Abdülhalîm. Mecmû‘u’l