Dergiler / Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi / 2013 / Cilt: 35 - Sayı: 2

Çok kriterli karar verme teknikleri ile Türkiye'nin ekonomik performansının Avrupa birliği üye ülkeleri ile karşılaştırılması

Comparison of the economic performance between Turkey and the European union members with multi criteria decision making methods

Sayfa
329–360
Yayın Tarihi
2022-10-19
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu yöntemlerle, AB üye ve aday ülkeleri ile Türkiyenin ekonomik performansları karşılaştırılmış ve yöntemler hakkında ayrıntılı bilgiler verilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma Türkiyenin Avrupa Birliği sürecinde ekonomik açıdan durumu- nun tespit edilmesi ve Çok Kriterli Kara Verme yöntemlerinin ekonomik veriler ile uygulanabilirliğinin ortaya konulması amacıyla gerçekleştirilmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çerçevede ikili karşılaştırmalar yaparak organizasyonların kriterler bazında skorlarını ortaya koyma temeline dayanan ELECTRE (Elemination and Choice Translating Reality English) yöntemi, önceden belirlenmiş tercih fonksiyonlarından yararlanarak ikili karşılaştırma yapan PROMETHEE (The Preference Ranking Organization Method for Enrichment Evaluation) yöntemi ve organizasyonların performanslarını pozitif ideal çözüme yakınlığına göre sıralayan TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution) yöntemi araştırmada kullanılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu yöntemlerle, AB üye ve aday ülkeleri ile Türkiyenin ekonomik performansları karşılaştırılmış ve yöntemler hakkında ayrıntılı bilgiler verilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu çalışma Türkiyenin Avrupa Birliği sürecinde ekonomik açıdan durumu- nun tespit edilmesi ve Çok Kriterli Kara Verme yöntemlerinin ekonomik veriler ile uygulanabilirliğinin ortaya konulması amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede ikili karşılaştırmalar yaparak organizasyonların kriterler bazında skorlarını ortaya koyma temeline dayanan ELECTRE (Elemination and Choice Translating Reality English) yöntemi, önceden belirlenmiş tercih fonksiyonlarından yararlanarak ikili karşılaştırma yapan PROMETHEE (The Preference Ranking Organization Method for Enrichment Evaluation) yöntemi ve organizasyonların performanslarını pozitif ideal çözüme yakınlığına göre sıralayan TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution) yöntemi araştırmada kullanılmıştır. Bu yöntemlerle, AB üye ve aday ülkeleri ile Türkiyenin ekonomik performansları karşılaştırılmış ve yöntemler hakkında ayrıntılı bilgiler verilmiştir.

Abstract

The aim of this study is to determine the economic status of Turkey in the pro- cess of European Union and to put forth the applicability of economic data in Multi Criteria Decision Making (MCDM) methods. In this context, ELECTRE method which makes pairwise comparisons based on the criteria to present performance scores of organizations, PROMETHEE method that makes pairwise comparisons by using pre- determined preference functions and TOPSIS method which outranks the alternatives according to the the proximity of the positive ideal solution, are used in this study. Turkey s and EU member states economic performance are compared with MCDM methods and detailed information were given about the methods.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

URFALIOĞLU, F., GENÇ, T. (2022). Çok kriterli karar verme teknikleri ile Türkiye'nin ekonomik performansının Avrupa birliği üye ülkeleri ile karşılaştırılması. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 35 - Sayı: 2, 329–360. https://ajindex.com/articles/578674

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. ATICI, K.B., A., ULUCAN, “Enerji Projelerinin Değerlendirilmesi Sürecinde Çok Kriterli Karar Verme Yaklaşımları ve Türkiye Uygulamaları”, Hacettepe Üni- versitesi İİBF Dergisi, Cilt 27, Sayı 1, 2009, s.161-186.
  2. BRANS, J.P., “L’ingenierie de la decision: Elaboration d’instruments d’aide a la decision. La Methode PROMETHEE”, Universite Laval, Colloque d’aide a la Decision, Quebec, Canada, 1982, s.183-213.
  3. BRANS, J.P., P., VINCKE, “A Preference Ranking Organisation Method: The PRO- METHEE Method for Multiple Criteria Decision Making”, Management Science, Vol.31, No.6, 1985, s.647-656.
  4. BRANS, J.P., P., VINCKE, B., MARESCHAL, “How to Select and How to Rank Pro- jects: The PROMETHEE Method”, European Journal of Operational Rese- arch, Vol. 24, 1986, s.228-238.
  5. BRANS, J.P., B., MARESCHAL, “PROMETHEE Methods”, Multiple Criteria Deci- sion Analysis: State of The Art Surveys, Der: Jose Figueira, Salvatore Greco ve Matthias Ehrgott, New York, Springer Science, 2005, s.163-196.
  6. BUCHANAN, J., P., SHEPPARD, Ranking Projects Using Electre Method, http:// orsnz.org.nz/conf33/papers/p58.pdf,ErişimTarihi (09.06.2013)
  7. BÜLBÜL, S., A., KÖSE, “Türk Gıda Şirketlerinin Finansal Performansının Çok Amaçlı Karar Verme Yöntemleriyle Değerlendirilmesi”, 10. Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu, Atatürk Üniversitesi, Erzurum, 27-29 Mayıs 2009.
  8. CHENG, M.F., G.H., TZENG, “Combining Grey Relation and TOPSIS Concepts for Selecting an Expatriate Host Country”, Mathematical and Computer Mo- delling, 2004, s.1-18.
  9. CHENG, S., C.W., CHAN, G.H., HUANG, “Using Multiple Criteria Decision Analy- sis for Supporting Decisions of Solid Waste Management”, Journal of Envi- ronmental Science and Health, Part A: Toxic/Hazardous Substances and Environmental Engineering, Vol. 37, No: 6, (2002), s.975-990.
  10. DAĞDEVİREN, M., “Decision Making in Equipment Selection: An Integrated Ap- proach with AHP and PROMETHEE”, Journal Intell Manuf, Cilt. 19, 2008, s.397-406.
  11. DAĞDEVİREN, M., E., ERASLAN, “PROMETHEE Sıralama Yöntemi ile Tedarik- çi Seçimi”, Gazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, Cilt. 23, No.1, 2008, s.69-75.
  12. ERYÜREK, Ö.F., M. TANYAŞ, “Hata Türü ve Etkinlikleri Analizi Yönteminde Ma- liyet Odaklı Yeni Bir Karar Verme Yaklaşımı”, İstanbul Teknik Üniversitesi Mühendislik Dergisi, Cilt 2, Sayı 6, 2003.
  13. GILLIAMS, S., D., RAYMAEKERS, B., MUYS, J., VAN ORSHOVEN “Comparing Multiple Criteria Decision Methods to Extend a Geographical Informati- on System on Afforestation”, Computers and Electronic