Dergiler / Maden Tetkik ve Arama Dergisi / 2017 / Cilt: 0 - Sayı: 155

LEVHA TEKTONİĞİ NE ZAMAN BAŞLADI? KOMATİYİTLERİN VE MgO İÇERİKLERİNİN DEĞİŞKENLİĞİNE GÖRE LEVHA TEKTONİĞİ’NİN BAŞLANGICI

WHEN DID THE PLATE TECTONICS BEGIN? THE INCEPTION OF PLATE TECTONICS BASED ON THE EXISTENCE OF KOMATIITES AND THEIR MgO VARIATIONS

Sayfa
261–266
Yayın Tarihi
2022-10-19
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Komatiyitlerin oluşum koşulları, kayıtlı zamanaralıkları ve içerdikleri magnezyum oranları esas alındığında, levha tektoniğinin ne zaman başladığınadair bir gösterge olarak kullanılmaları mümkün olabilir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Yerbilimcilerin en çok merak ettiği konulardan biri İlksel Dünya’nın (Early Earth) ne gibi evrimselsüreçler geçirerek günümüze ulaştığıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak levha hareketlerinin ne zaman başladığına dair tartışmalar henüzçözüme ulaşamamıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Komatiyitlerin oluşum koşulları, kayıtlı zamanaralıkları ve içerdikleri magnezyum oranları esas alındığında, levha tektoniğinin ne zaman başladığınadair bir gösterge olarak kullanılmaları mümkün olabilir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Yerbilimcilerin en çok merak ettiği konulardan biri İlksel Dünya’nın (Early Earth) ne gibi evrimselsüreçler geçirerek günümüze ulaştığıdır. Bu süreçler içerisinde ise levha tektoniğinin ne zaman başladığıayrı bir araştırma konusudur. Ancak levha hareketlerinin ne zaman başladığına dair tartışmalar henüzçözüme ulaşamamıştır. Özellikle, geçmişe ait kayıtların azlığı bu tartışmaların çözüme gitmesi konusundaen büyük engellerdendir. Yerbilimciler çeşitli metodları kullanarak levha tektoniğinin başlangıç yaşınadair öneriler sunmaya devam etmektedir. Komatiyitler, Manto tarafından üretilen kayaçlar içerisinde endikkat çekenlerdir. Yaşlandırılmış en yaşlı komatiyit 3.825my; en genç ise 86my yaşındadır. İçerdikleriyüksek magnezyum oranları, özel doku ve jeolojik bulunuş koşullarıyla, güncel olarak incelenebilenherhangi bir kayaç grubuna benzemeyen bu kayaların; yerkürenin belirli jeolojik zamanları içerisindeüretilmelerine rağmen, güncel formları görülmemektedir. Komatiyitlerin oluşum koşulları, kayıtlı zamanaralıkları ve içerdikleri magnezyum oranları esas alındığında, levha tektoniğinin ne zaman başladığınadair bir gösterge olarak kullanılmaları mümkün olabilir.

Abstract

The geoscientists have always wondered what evolutionary processes the Early Earth went through until it reached today. The beginning of the plate tectonics poses another matter of debate in these processes. Yet, the debates on when the plate tectonics began have not been resolved. In this sense, especially the lack of records regarding the period of time before the Cambrian Era is considered the biggest obstacle against resolution of these debates. The geoscientists have befi tted from various methods to come up with different proposals about the beginning of the plate tectonics. The most notable rock type among the ones produced by the mantle is the komatiites. While the oldest datable komatiite is 3.82 Ga; the youngest is 0.086 Ga. With the high content of magnesium they contain, their special texture and the geological setting, the komatiites are not similar to any other rock groups which can currently be examined. Though they were produced in different geological times, no up - to - date forms of these rocks have been observed. Given the formation conditions of komatiites, recorded time intervals and the content of magnesium they contain, they might indicate when the plate tectonics began.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DEMİRCİ, E., ARDAHANLIOĞLU, A. (2022). LEVHA TEKTONİĞİ NE ZAMAN BAŞLADI? KOMATİYİTLERİN VE MgO İÇERİKLERİNİN DEĞİŞKENLİĞİNE GÖRE LEVHA TEKTONİĞİ’NİN BAŞLANGICI. Maden Tetkik ve Arama Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 155, 261–266. https://ajindex.com/articles/577688

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (8)

  1. Arndt, N. T., Nisbet, E. G. 1982. What is a komatiite?, in Komatiites, edited by N. T. Arndt and E. G. Nisbet, Allen and Unwin, Concord, Massachusetts 19– 28 Arndt, N., Ginibre, C., Chauvel, C., Albarède, F., Cheadle, M., Herzberg, C., Jenner, G., Lahaye, Y. 1998. Were komatiites wet? Geology, 26, 739–742.
  2. Arndt, N., Lesher, C.M. 2004. Komatiite. Encyclopedia of Geology. Elsevier, 260-268.
  3. Arndt, N., Lescher, C., Barnes, S. J. 2008. Komatiite. Cambridge University Press, Cambridge. Bédard, J.H. 2006. A catalytic delamination-driven model for coupled genesis of Archaean crust and subcontinental lithospheric mantle. Geochimica et Cosmochimica Acta 70, 1188–1214, doi:10.1016/j.gca.2005.11.008. Blichert-Toft, J., Arndt, N.T., Wilson, A., Coetzee, G. 2015. Hf and Nd isotope systematics of early Archean komatiites from surface sampling and ICDP drilling in the Barberton Greenstone Belt, South Africa. American Mineralogist 100, 2396–2411. Bradley D. C. 2008. Passive margins through earth history. Earth-Science Reviews. 91:1–26
  4. Cawood, P.A., Kröner A., Pisarevsky S. 2006. Precambrian plate tectonics: criteria and evidence. Geological Society of America Today 16, 4–11.
  5. Condie, K.C., Kröner A. 2008. When did plate tectonics begin? Evidence from the geologic record. See Condie & Pease 2008. Geological Society of America Spacial Papers 440, 281–94, doi: 10.1130/2008.2440(14) Condie, K.C., Aster, C.R., van Hunen, J. 2016. A great thermal divergence in the mantle beginning 2.5 Ga:Geochemical constraints from greenstone basalts and komatiites. Geoscience Frontiers 7, 4, 543-553, doi:10.1016/j.gsf.2016.01.006. Gerya, T. V., Stern, B.,Baes, M., Sobolev, S. V., Whattam, S. A. 2015. Plate tectonics on the Earth triggered by plume-induced subduction initiation. Nature 527, 221-225, DOI: 10.1038/nature15752 Harrison, T.M. 2009. The Hadean crust: Evidence from >4 Ga zircons. Annual Reviews of Earth and Planetary Sciences, 37, 479–505.
  6. Herzberg, C., Asimow, P., D., Arndt, N., Niu, Y., Lesher, C., M., Fitton, J., G., Cheadle, M., J., Saunders., A., D. 2007. Temperatures in ambient mantle and plumes: constraints from basalts, picrites, and komatiites. Geochemistry, Geophysics, Geosystems, 8, 1–34.
  7. Hopkins M., Harrison T.M., Manning C.E. 2008. Low heat fl ow inferred from > 4Gyr zircons suggests Hadean plate boundary interactions. Nature 456, 493–96.
  8. Kerr, A. C., Arndt, N. T. 2001. A note on the IUGS reclassifi cation of the high-Mg and picritic volcanic rocks. Journal of Petrology