Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBu çerçevede, Cumhurbaşkanının TBMM karşısında siyasi sorumluluğunun olmadığı sadece halka karşı sorumlu olduğu görülmüş; keza görevi nedeniyle sahip olduğu yargısal korumanın görev sonrasında da görevle ilgili olmayan konuları kapsaması nedeniyle Cumhurbaşkanını adeta ömür boyu dokunulmaz kılabileceği sonucuna varılmıştır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
6771 sayılı Kanun ile Anayasa’da yapılan değişiklik sonrası Türkiye’de uygulanan parlamenter sistem yerini Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine bırakmıştır. Halk tarafından seçilen Cumhurbaşkanının 9 Temmuz 2018 tarihinde göreve başlamasıyla yeni hükümet sistemi bütün yönleriyle yürürlüğe girmiştir. Yeni sistemde Cumhurbaşkanı hem devletin başı hem de sorumlu bir siyasetçi statüsünde hükümetin tek yetkili kişisidir. Bu açıdan parlamenter sistemdeki sorumsuz ve sembolik yetkileri olan Cumhurbaşkanı veya devlet başkanından çok farklı bir sorumluluğu söz konusudur. Bu itibarla Cumhurbaşkanının sorumluluğu; siyasi, hukuki ve cezai sorumluluk olarak üç ana başlık altında incelenmelidir. Keza Cumhurbaşkanının görevi ile ilgili ve kişisel sorumluluğu birbirinden ayrılarak değerlendirilmelidir. Bu çalışmada, 16 Nisan 2017 tarihli Anayasa değişikliği referandumu sonrası 9 Temmuz 2018 tarihinde Cumhurbaşkanının göreve başlamasıyla birlikte yürürlüğe giren Anayasa değişikliğinde Cumhurbaşkanının sorumluluğunun kapsamının nasıl düzenlendiği, söz konusu Anayasa değişikliği öncesi hükümler ile karşılaştırmalı bir analiz yapılarak Anayasa hukuku disiplini açısından sözel ve sistematik yorum yöntemleri kullanılarak ele alınmıştır. Bu çerçevede, Cumhurbaşkanının TBMM karşısında siyasi sorumluluğunun olmadığı sadece halka karşı sorumlu olduğu görülmüş; keza görevi nedeniyle sahip olduğu yargısal korumanın görev sonrasında da görevle ilgili olmayan konuları kapsaması nedeniyle Cumhurbaşkanını adeta ömür boyu dokunulmaz kılabileceği sonucuna varılmıştır. Cezai sorumluluk yönünden ise, TBMM tarafından Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açılmasının çok güçleştirildiği değerlendirilmiştir. Dolayısıyla soruşturmada TBMM’deki asgari yeter sayılar, sorumluluk prosedürünün işletilmesine bağlanan sonuçlar, Cumhurbaşkanına adeta koruyucu bir kalkan yapıldığı izlenimini uyandırmaktadır.
Abstract
After amendments to the Constitution with Law No. 6771 replaced the parliamentary system implemented in Turkey has left the presidential system of government. The new government system came into force in all aspects with the election of the President elected by the people on July 9, 2018. In the new system, the President is both the head of the state and the sole authority of the government in the status of a responsible politician. In this respect, it has a very different responsibility than the President, who has irresponsible and symbolic powers in the parliamentary system. In this respect, the responsibility of the President; It should be examined under three main headings as political, legal and criminal responsibility. Likewise, the personal responsibility and personal responsibility of the President were separated from each other and evaluated. In this study, After the referendum on the April 16, 2017 Constitutional amendment and the President's office on July 9, 2018, how the scope of the responsibility of the President was regulated in the Constitutional amendment, which was put into effect, a comparative analysis was made with the pre-constitutional amendments and the verbal and systematic interpretation methods were used in terms of the Constitutional law discipline. In this framework, the President; It was seen that he was not responsible for the people only, he did not have political responsibility against the Turkish Grand National Assembly, and that the judicial protection he had for his duty included the subjects not related to the task after the duty, and that he could make the President virtually untouchable for life. In terms of criminal responsibility, it was evaluated that it is very difficult to open an investigation against the President by the Turkish Grand National Assembly. Therefore, the minimum quorum in the investigation and the results related to the operation of the responsibility procedure give the President the impression that a protective shield has been made.