Dergiler / Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2019 / Cilt: 0 - Sayı: 17

İlk Yerli İktisatçı Mehmet Şerif Efendi’nin İktisa-di Görüşleri

Economic Views of Mehmet Şerif Efendi, the First Domestic Economist

Sayfa
557–580
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Devletin ikti-sadi olarak gerilemesinin nedeni olarak ülkede çalışma teşviki-nin yetersiz olduğuna bağlamış, halkın özel girişim faaliyetle-rinde say u amel etmesini istemiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Modern iktisat düşüncesi 1830’lu yıllardan beri Osmanlı devletinde görülmeye başlamış ve bu düşünceyi dillendiren aydınlar zamanla ortaya çıkmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Şerif Efendi’nin 1861 senesinde Ter-cüman-ı Ahval ve 1863 senesinde Mecmua-ı Fünun’da yazıları çıkmış, kredi sistemi, bankacılık ve ekonomi ilmi hakkında okurlarını bilgilendirmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Devletin ikti-sadi olarak gerilemesinin nedeni olarak ülkede çalışma teşviki-nin yetersiz olduğuna bağlamış, halkın özel girişim faaliyetle-rinde say u amel etmesini istemiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Modern iktisat düşüncesi 1830’lu yıllardan beri Osmanlı devletinde görülmeye başlamış ve bu düşünceyi dillendiren aydınlar zamanla ortaya çıkmıştır. Ülkede bu görüşü ilk dillen-diren kişiler ülkede ikamet eden yabancı vatandaşlar olmuş, sonra ise ülkede yaşayan Ermeniler başta olmak üzere gayri-müslim vatandaşlar tarafından bu düşünce benimsenip görüş-leri dillendirilmiştir. Ülkede yaşayan Müslümanlar arasında ik-tisadi konular hakkında fikir öne süren ilk iktisatçı ise Mehmet Şerif Efendi’dir. Şerif Efendi, tercüme odasında çalışmış ve Takvim-i Vekayi gazetesinin mütercimi olarak çalışmıştır. Tak-vimi Vekayi’de iktisadi yazılar yazmasına karşın bu gazetedeki yazıların imzasız çıkması nedeniyle gazetede yayımlanan yazı-ları tespit edilememiştir. Şerif Efendi’nin 1861 senesinde Ter-cüman-ı Ahval ve 1863 senesinde Mecmua-ı Fünun’da yazıları çıkmış, kredi sistemi, bankacılık ve ekonomi ilmi hakkında okurlarını bilgilendirmiştir. Ayrıca dönemin önemli tartışması olan kalkınma tartışmalarında katılmış, devletin kalkınması için sanayileşmenin önemli olduğunu vurgulamıştır. Devletin ikti-sadi olarak gerilemesinin nedeni olarak ülkede çalışma teşviki-nin yetersiz olduğuna bağlamış, halkın özel girişim faaliyetle-rinde say u amel etmesini istemiştir.

Abstract

Modern economics began to be seen in the Ottoman state since the 1830s, and the intellectuals who expressed this thought emerged in time In the country, the people who first said this opinion were foreign citizens who reside in the co-untry, then the non-Muslim citizens, especially Armenians li-ving in the country, adopted this thought and expressed their views. Mehmet Şerif Efendi was the first economist to put forward ideas about economic issues among the Muslims living in the country. Şerif Efendi worked in the translation room and worked as a translator for the Taqwim-i Waqayi newspaper. Despite economic writing in the calendar Waqayi, the articles published in the newspaper were not found due to the unsig-ned entries of these newspapers. Şerif Efendi's writings were published in 1861 by Tarjuman-i Ahwal and in 1863 by MAj-mua-i Funun, and he informed his readers about the credit sys-tem, banking and economics. He also participated in the deve-lopment debates, which were important controversies of the pe-riod, and emphasized the importance of industrialization for the development of the state. The fact that the incentive to work in the country as the reason for the economic decline of the state is insufficient, demands that the people should act in private enterprise activities.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DEMİR, K. (2022). İlk Yerli İktisatçı Mehmet Şerif Efendi’nin İktisa-di Görüşleri. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 17, 557–580. https://ajindex.com/articles/538764

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (33)

  1. Mehmet Şerif Efendi, (19 Ağustos 1861a/22 Ağustos 1861b). Sanayi ve Ziraattan Hangisinin Hakkımızda Hayırlı Olduğuna Dairdir, Ter-cüman-ı Ahval, 68; 69. Mehmet Şerif Efendi, (3 Eylül 1861c/5 Eylül 1861d). Ekonomi Politik İlminin Tarikiyle Hudud-ı Tabiyesinin Tahdidi Beyanındadır, Tercüman-ı Ahval, 74; 75. Mehmet Şerif Efendi, (26 Eylül 1861e/29 Eylül 1861f). Bankaların En-vaı ile Tabiatlarına Dair, Tercüman-ı Ahval, 84; 85. Mehmet Şerif Efendi (14 Kasım 1861g/17 Kasım 1861h/19 Kasım 1861ı/21 Kasım 1861k). İtibarı Umum-i Ticarete Dair, Tercüman-ı Ahval, 105; 106; 107; 108. Mehmet Şerif Efendi, (Ocak 1863). Lüzum-ı Sa’y u Amel, Mecmu-a Fünun, 8. Akbulut, U. (2013). Osmanlı Basın Tarihine Bir Katkı: Gazetelerin Yayımlanma Amaçları Üzerine (1831-1876), Turkish Studies, 8/5. Baykal, H. (1990). Türk Basın Tarihi 1831-1923,
  2. İstanbul, Afa Matbaacı-lık. Birinci Köy ve Ziraat Kalkınma Kongresi Yayımı, (1938).
  3. Türk Ziraat Tarihine Bir Bakış, İstanbul,
  4. Devlet Basımevi. Çavdar, T. (2007).
  5. İz Bırakan Gazeteler ve Gazeteciler, İstanbul,
  6. İmge Yayınevi.
  7. Ebuzziya, Z. (2007).
  8. Şinasi, Haz: Hüseyin Çelik, İstanbul,
  9. İletişim Ya-yınları. Ertuğ, H. R. (1970). Basın Yayın Hareketleri Tarihi Birinci Cilt, İstanbul,
  10. Yenilik Basımevi. Fındıkoğlu, Z. (1946).
  11. İktisat Tedrisatı Tarihçesi, İstanbul,
  12. İsmail Akgün Matbaası. Fındıkoğlu, Z. (1948). Türk İktisadi Tefekkür Tarihi ve Mehmet Şerif, III. Tük Tarih Kongresi, Ankara, 15-20 Kasım 1943,
  13. Ankara,
  14. Türk Tarih Kurumu Basımevi. Girgin, A. (2001). Türk Basın Tarihinde Yerel Gazetecilik, İstanbul,
  15. İnkı-lap Yayınları.
  16. Hayta, N. (2002). Tasvir-i Efkar Gazetesi 1862-1869,
  17. Ankara,
  18. Tarih Kurumu Basımevi. İnuğur, N. (1999).
  19. Basın Yayın Tarihi, Der Yayınları,
  20. İstanbul.
  21. İnuğur, N. (1988).
  22. Türk Basınında İz Bırakanlar, İstanbul,
  23. Der Yayınları.
  24. İskit, S. (1937). Hususi İlk Türkçe Gazetemiz Tercüman-ı Ahval ve Agah Efendi, Ankara,
  25. Ulus Basımevi. Koloğlu, O. (2006). Osmanlı’dan 21. Yüzyıla Basın Tarihi, İstanbul,
  26. Pozitif Yayınları.
  27. Koloğlu, O. (2010).
  28. Osmanlı Dönemi Basının İçeriği, İstanbul, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Yayınları. Matbaacılığın 250. Kuruluş Yıldönümüne Armağan, (1979). Türkiye’nin Sosyo-Politik ve Kültürel Hayatında Basın, Ankara, Hürriyet Offset ve Matbaacılık. Ortaylı, İ. (2000).
  29. İmparatorluğun En Uzun Yüzyılı, İstanbul,
  30. İletişim Yayınları.
  31. Parmaksızoğlu, A. (1959).
  32. Türk Gazetecilik ve Basın Tarihi, İstanbul,
  33. Dizerkonca Matbaası. Perk H.-Paksoy, İ. G. (2012). İstanbul’un 100 Gazetesi, İstanbul, İstanbul Büyükşehir Belediy