Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBu makalede şiir sanatının mantığın bir bölümü olup olmamasına ilişkin tartışmalar zemininde İbn Sînâ’nın meseleyi nasıl ele aldığı ortaya konulmaya çalışılacaktır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Mantık tarihte ilk defa Aristoteles tarafından ortaya konulmuştur. Kategoriler, Yorum Üzerine, Birinci Analitikler, İkinci Analitikler, Topikler ve Sofistik Çürütmeler Üzerine isimli altı kitabın Organon’un bölümleri olduğunda şüphe yoktur. Ancak Retorik ve Poetika’nın Organon’un bölümleri olup olmadığı tartışılmıştır. İslam dünyasındaki kadar açık olmasa da Aristoteles’in Poetika’sının mantığın bir bölümü ve beş sanattan biri olarak değerlendirildiğine ilişkin ifadelere Yunan şarihlerin bazı eserlerinde de rastlanabilmektedir. Fârâbî, İbn Sînâ ve İbn Rüşd gibi İslâm mantıkçıları Retorik ve Poetika’yı kesin bir şekilde mantıkta ele almışlar ve Aristotelesçi poetika kuramını yeniden inşa etmişlerdir. İslam dünyasında neredeyse tüm mantıkçılar şiir sanatını mantığın bölümü olarak görmüşlerdir. İbn Sînâ şiir sanatını kısa eserlerinde mantığın bir bölümü olarak değerlendirmiş, bununla birlikte Kitâbu’ş-Şifâ’nın mantık kısmının son kitabı olan Fennü’ş-Şi‘r’de şiir sanatını ayrı bir kitapta ele almıştır. Bu makalede şiir sanatının mantığın bir bölümü olup olmamasına ilişkin tartışmalar zemininde İbn Sînâ’nın meseleyi nasıl ele aldığı ortaya konulmaya çalışılacaktır.
Abstract
Logic was introduced for the first time in history by Aristotle. There is no doubt that the siix books titled Categories, On Interpretation, Prior Analytics, Posterior Analytics, Topics, Sophistical Refutations are parts of Organon. However, it is discussed whether Rhetoric and Poetics are parts of Organon. Although not as clear as in the Islamic world, statements about Aristotle’s Poetics as a part of logic and one of the five arts can be found in some of the works of Greek commentators. Islamic logicians like Alfarabi, Ibn Sina and Ibn Rushd explicitly examined Rhetoric and Poetics in logic and reconstracted Aristotelian poetics theory. Almost all logicians in Islamic world saw the art of poetry as a part of logic like Alfarabi. Ibn Sina evaluated poetry as a part of logic in his short works, in addition to this he handled the art of poetry in a separate book in Fann al-Shi‘r that is the last book of logic section of Kitâb al-Shifa. Inthis article, we will ty to reveal how Ibn Sina handles the issue in the context of discussions about whether poetry is a part of logic or not.