Dergiler / Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2014 / Cilt: 7 - Sayı: 1

Türk Ahi Teşkilatının işleyişi ve Çorum tarihinde ahilik

The function of Turkish Akhi Organization and akhism in the history of Çorum

Sayfa
93–109
Yayın Tarihi
2022-10-19
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çorum ve havalisinde eser bırakmış, hayır işleri yapmış bazı Ahilerin ve Çorumda Ahilik faaliyetleri hakkında bilgiler ortaya koymaya gayret ettik.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Ahilik Anadoluda 13. yyda kurulmuş olan esnaf ve sanatkârlar birliğidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Anadoluda ahiliğin kurucusu ve halk arasında Ahi Evren olarak bilinen Şeyh Nasiruddin Mahmud (Ö.1262)dur.
💡
Sonuç & Katkı:Çorum ve havalisinde eser bırakmış, hayır işleri yapmış bazı Ahilerin ve Çorumda Ahilik faaliyetleri hakkında bilgiler ortaya koymaya gayret ettik.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Ahilik Anadoluda 13. yyda kurulmuş olan esnaf ve sanatkârlar birliğidir. Ayrıca Ahiler yaptıkları zaviyelerde tüccar ve esnafın ahlaki terbiyesiyle uğraştılar. Ahiler Anadolu sosyal hayatındaki bu hizmetiyle beraber, ihtiyaç durumunda gazalara ve memleket savunmasına da katıldılar. Anadoluda ahiliğin kurucusu ve halk arasında Ahi Evren olarak bilinen Şeyh Nasiruddin Mahmud (Ö.1262)dur. O, Alaaddin Keykubatın desteğiyle Anadoluda Ahiliği teşkilatlandırmıştır. Ahilik esnaf arasında yaygınlık kazanmıştır. Ahilerin Osmanlı toprakları içerisinde hemen hemen her yerde örgütlendiği bir gerçektir. Bunun nedeni ise Ahiliğin çok güçlü bir teşkilat yapısına sahip olmasıdır. Yerleşme birimlerinde her sanat kolu için ayrı birlikler kurulmuştu. Bir meslekte ayrı birlikler meydana getirecek kadar esnaf ve sanatkârın bulunmadığı yerleşme merkezlerinde birbirine yakın meslek mensupları aynı birlikte toplanırdı. Kaynaklar, Ahi Evrenin Ahi Teşkilatını Kırşehirde kurduğunu bildirmekteler. Biz bu tebliğimizde, Ahi Teşkilatının ilk olarak Kayseride kurulmuş olduğunu açıklamaya çalıştık. Ahilerin Anadoluda yer yer kurdukları müesseseler arasında Çorum, İskilip, Osmancık çevresinde de bir çok vakıfları, teşkilatı vardır. Çorum ve havalisinde eser bırakmış, hayır işleri yapmış bazı Ahilerin ve Çorumda Ahilik faaliyetleri hakkında bilgiler ortaya koymaya gayret ettik.

Abstract

The function of the Turkish organization known as Turkish Akhi and Akhism is important to the history of Çorum. Both moral and cultural values are rooted in the principles of Akhism. Akhism provides both advice as well as sanctions for people yet these advices and sanctions are not of a personal nature but are social in their focus. They try to regulate the social life of people. In regards to Akhism, this is the union of both artisans and merchants and was established in Anatolia in the 13th century. On one hand, they were interested in the moral decency of artisans and merchants in the zawiyas established by them. Beside their service in Anatolian social life these artisans and merchants also participated in the defense of their homeland and in jihad when it was necessary. Resources show that the Ahi Evran Organization was founded in Kırşehir. We tried to explain in this study that it was first founded in Kayseri.Various foundations and organizations of Akhism have taken part in the environments of Corum, Iskilip and Osmancik. We tried also to give some information about the activities of Akhism in Corum, and also about some people who do charity works in that city and who also left some of their output in the region.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KARAMAN, R. (2022). Türk Ahi Teşkilatının işleyişi ve Çorum tarihinde ahilik. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 7 - Sayı: 1, 93–109. https://ajindex.com/articles/537838

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. AKDEMİR, Ali. (1996),
  2. Girişimcilik Kültürü, Kütahya BAYRAM, Mikail. (2006), Ahi Evren Tasavvufî Düşüncenin Esasları, TDV Yay., Ankara Cumhuriyetin 50 yılında Esnaf ve Sanatkâr, Güneş Matbaası, Ankara 1973
  3. ÇAĞATAY, Neşet. (1990),
  4. Ahilik Nedir, Kültür Bakanlığı yayınları Ankara ÇEVİK, İzzet. (1986), Endüstriyel Mesleki ve Teknik Öğretimde Örgütlenme Sorunları, TODAİE Basılmamış Uzmanlık Tezi, Ankara DAĞLIOĞLU, H. Turhan (1941), “Defteri Hakanîlere Göre 10. Asrı Hicrî’de Çorum”, Çorumlu Dergisi, Çorum, C. 2, S.30, ss. 923- 927. EKİNCİ, Yusuf. (1991),
  5. Ahilik, Sistem Ofset, Ankara FAYDA, Mustafa. (1966),
  6. Anadolu Ahi Teşkilatı, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Basılmamış Lisans Tezi, Ankara GÜL, Kemal Vehbi. (1971), Anadolu’nun Türkleştirilmesi ve İslamlaştırılması, Toker Yayıları, İstanbul GÜLLÜLÜ, Sabahattin. (1977),
  7. Sosyoloji Açısından Ahi Birlikleri, Ötüken Yayınevi,
  8. İstanbul GÜLVAHABOĞLU, Adil. (1991),
  9. Ahi Evren Veli ve Ahilik, Memleket Yayınları,
  10. Ankara HAKSEVER, A. Cahid. (2009), Çorum Tarihi ve Kültüründe Tasavvuf Geleneği, Çorum ILICA, Ali. (2008), “Ahiliğin Türk Kültür Hayatındaki Yeri ve Önemi” Konferansı, ÇESOB Konferans Salonu, Çorum, 13.10.2008
  11. KAŞGARLI Mahmut. (1970),
  12. Divan- ı Lügat- it Türk, TDK, C. 1, Ankara KAZICI, Ziya. (19969), İslam Kültür ve Medeniyeti, Timaş Yayınları,
  13. İstanbul KÖKSAL, M. Fatih. (2006),
  14. Ahi Evran ve Ahilik, Kırşehir Valiliği Yayınları,
  15. Kırşehir ŞEKER, Mehmet. (1997), Fetihlerle Anadolu’nun Türkleşmesi ve İslamlaşması, TDV Yayınları,
  16. Ankara TABAKOĞLU, Ahmet. (1986),
  17. Sosyal ve İktisadi Yönleriyle Ahilik, Ahilik Araştırma Vakfı Yayınları,
  18. İstanbul TOMBUŞ, Nazmi. (1946), “Çorumda Ahilik”, Çorumlu Dergisi, C.3, S. 56, ss. 1669- 1674, Çorum TUĞRUL, Nazmi. (2006), Çorum Tarihi ve Coğrafyası, (Yayına haz: Ramazan Karaman), Alp Ofset, Çorum ULUÇ, Sevim. (1981), “Çorum ve Çevresi”, 5. Hitit Festival Komitesi, ss.19- 50, Çorum YAZICI, Erdinç (1996), Osmanlı’dan Günümüze Türk İşçi Hareketi, Sistem Yayıncılık, Ankara