Dergiler / Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi / 2008 / Cilt: 0 - Sayı: 9

Modern Oğuz Türkçesinde belirsiz geçmiş zaman ekleri

The past indefinite tense in modern Oguz Turkish

Sayfa
199–215
Yayın Tarihi
2022-10-17
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Eklerin sahalara göre dağılımı ve fonksiyonel özellikleri diğer yandan etnodemografik yapı ile de ilgili görülmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Modern Oğuz Türkçesinde belirsiz geçmiĢ zaman için kullanılan eklerin çeĢitliliği dikkati çekmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak bu eklerin fonksiyonları açısından Modern Oğuz Türkçesi içinde sahalara göre farklı eğilimler dikkati çekmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Eklerin sahalara göre dağılımı ve fonksiyonel özellikleri diğer yandan etnodemografik yapı ile de ilgili görülmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Modern Oğuz Türkçesinde belirsiz geçmiĢ zaman için kullanılan eklerin çeĢitliliği dikkati çekmektedir. Modern Oğuz sahasında standart türlerde ve ağızlarda {-mIS}, {-IP}, {-An} eklerinin belirsiz geçmiĢ zamanı ifade etmek üzere kullanıldıkları görülür. Ancak bu eklerin fonksiyonları açısından Modern Oğuz Türkçesi içinde sahalara göre farklı eğilimler dikkati çekmektedir. Eklerin sahalara göre dağılımı ve fonksiyonel özellikleri diğer yandan etnodemografik yapı ile de ilgili görülmektedir.

Abstract

It is pointed out that suffixes which are used for past indefinite tense are variety in Modern Oghuz Turkish. It seems that {-mIS}, {-IP}, {-An} morphemes are used for past indefinite at standart types and dialects in Modern Oghuz area. Infact, it is pointed out that Modern Oghuz Turkish has different tendencies according to functions of these morphems. On the other hand distribution and functions of these morphems according to areas is related etnodemographic structure.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ERDEM, M. (2022). Modern Oğuz Türkçesinde belirsiz geçmiş zaman ekleri. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 9, 199–215. https://ajindex.com/articles/533810

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. ABDULLAYEV, F. A. (1961), Uzbek Tilining Horazm Şevaları. Taşkent. ABDULLAYEV, F. A. (1978), Uzbek Tilining Uğuz Lahcasi. Taşkent. AMANSARIYEV, C. (1970) Türkmen Dialektologiyası. Aşgabat. AY, Özgür (2004), “Türkiye Türkçesi Ağızlarında Fiil Çekiminde Kullanılan İahıs Ekleri Üzerine”, V. Uluslararası Türk Dili Kurultayı Bildirileri I, 20-26 Eylül 2004, Ankara: 319-341.
  2. ARAZKULIYEV, S. (1991), Türkmen Diliniñ Farap Dialekti. Aşgabat. AZİMOV, P. - M. N. HIDIROV, G. SOPIYEV, C. AMANSARIYEV, G. SARIYEV, A. IBRAYIMOV (1960), Häzirki Zaman Türkmen Dili. Aşgabat. BARUTCU ÖZÖNDER, F. Sema (1999), “Türk Dilinde Fiil ve Fiil Çekimi”, Türk Gramerinin Sorunları II, Ankara: 56-64.
  3. BASKAKOV, N. A., M.Y. HAMZAYEV, B. ÇARIYAROV (1970), Grammatika Turkmenskogo Yazıka I: Fonetika i Morfologiya. Aşhabad. BAYATLI, Hidayet Kemal (1996), Irak Türkmen Türkçesi. Ankara:
  4. TDK yayınları. BENDEROĞLU, Abdullatif (1989), Irak Türkmen Dili: “Dil bilgisi ve karşılaştırma”. İkinci baskı, Bağdat. BERDİYEV, Recep, S.KÜRENOV, K. ŞAMIRADOV, S. ARAZKULIYEV (1970), Türkmen Diliniñ Dialektleriniñ Oçerki. Aşgabat. CHAMBERS, J. K., Peter TRUDGİLL (1980),
  5. Dialectology. Cambridge. ÇARIYAROV, B. (1969), Günorta-Günbatar Türki Dillerde İşlik Zamanları. Aşgabat. DEVELİ, H. (2004), “Evliya Çelebi Seyahatnamesine Göre XVII. Yüzyıl Azerbaycan-Türkmen Ağzı”, V. Uluslar arası Türk Dili Kurultayı Bildirileri I, 20-26 Eylül 2004, Ankara: 767-786.
  6. ERDEM, Melek (2000), “Türkmen Türkçesi Ağızlarında Olumlu Şimdiki Zaman Kullanımı”, Bilig, 14/Yaz 2000: 55-73.
  7. ERDEM, Melek (1998),
  8. Dede Korkut Türkmenistan Varyantı, Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü BasılmamıĢ Doktora Tezi, Ankara.
  9. GEMALMAZ, Efrasiyap (1995), Erzurum İli Ağızları (İnceleme-Metinler-Sözlük ve Dizin). I. c., Ankara.
  10. GÜLENSOY, Tuncer (1988), Kütahya ve Yöresi Ağızları,(İnceleme, Metinler, Sözlük). Ankara.
  11. GÜNAY, Turgut (1978), Rize İli Ağızları (İnceleme-Metinler-Sözlük). Ankara.
  12. HÜRMÜZLÜ, Habib (2003) Kerkük Türkçesi Sözlüğü. İstanbul. HÜSEYNZADÄ, M. (1983), Müasir Azerbaycan Dili Morfologiya. Bakı. İSLAMOV, M. İ., Ä. G. AĞAYEV, S. M. BEHBUDOV, T. M. ÄHMÄDOV, N. H. MÄMMÄDOV, B. M. TAĞIYEV, Z. Ä. HASIYEV (1990), Azärbaycan Dilinin Dialektoloji Atlası. Bakı: Elm. KONONOV, A. N. (1960), Grammatika Sovremennogo Uzbekskogo Literaturnogo Yazıka. Moskva. KORKMAZ, Z. (2003), Türkiye Türkçesi Grameri (Şekil Bilgisi). Ankara.
  13. KORKMAZ, Z. (1994), Bartın ve Yöresi Ağızları. Ankara.
  14. MANSUROĞLU, M. (1953), “Türkçede –mış Ekinin Fonksiyonları”, 60. Doğ