Dergiler / Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi / 2010 / Cilt: 0 - Sayı: 12

Konya Sırçalı/Muslihiye medresesi taçkapı bezemeleri

The ornamentations of the Konya Sırçalı/Muslihiye Medrese portal

Sayfa
127–162
Yayın Tarihi
2022-10-17
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca Konya’daki medreseler ve diğer Selçuklu anıtlarının taçkapı kurgularının da çok farklı ve ayrıcalıklı oldukları gözlenmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, Selçuklu döneminin anıtsal yapılarından biri olan Konya’daki Sırçalı Medrese’nin doğu cephe ekseninde bulunan taçkapısı kurgu, malzeme-teknik ve bezeme özellikleri açısından tartışılacaktır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Medrese taçkapısı üzerinde bulunan kitabesine göre Bedreddin Muslih tarafından 1242- 1243 yılında inşa edilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca Konya’daki medreseler ve diğer Selçuklu anıtlarının taçkapı kurgularının da çok farklı ve ayrıcalıklı oldukları gözlenmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu çalışmada, Selçuklu döneminin anıtsal yapılarından biri olan Konya’daki Sırçalı Medrese’nin doğu cephe ekseninde bulunan taçkapısı kurgu, malzeme-teknik ve bezeme özellikleri açısından tartışılacaktır. Medrese taçkapısı üzerinde bulunan kitabesine göre Bedreddin Muslih tarafından 1242- 1243 yılında inşa edilmiştir. Yapı açık avlulu, avlusu üç yönden revaklı, iki eyvanlı ve çift/iki katlı plan tipiyle Konya’daki günümüze ulaşan tek medrese örneğidir. Medrese daha çok avluyu kuşatan eyvanlar ve revakların firuze renkli sırlı ve sırsız tuğla ile çini mozaik tekniğindeki firuze ve kobalt mavisi çinileriyle tanınır. Çinilerinin zenginliği ve çeşitliliğinden dolayı yapı “Sırçalı Medrese” adıyla ünlenmiştir. Yapının çinileri kadar taçkapıda yer alan taş süslemelerinin de önemli ve farklı “özel” olduğu görülür. Ayrıca Konya’daki medreseler ve diğer Selçuklu anıtlarının taçkapı kurgularının da çok farklı ve ayrıcalıklı oldukları gözlenmektedir.

Abstract

In this study, the design, the material-technical and ornamental features of the portal located in the eastern facade of Konya Sırçalı Medrese, which is one of the monumental buildings of Anatolian Seljuks is discussed. The Medrese, according to the inscription on its portal, was built by Bedreddin Muslih in 1242- 1243. The building with its open-courtyard that is porticoed in three sides, two eivans and double-storey plan type is the only Medrese sample in Konya so far. Medrese is mostly known for its iwans and blue arcway with bricks and tile bricks surrounding the courtyard, and its blue and cobalt tiles in tile mosaic technique. Due to the richness and variety of its tiles, the building is known as “Sırçalı Medrese.” The building is significant with stone decorations on the portal as well as its tiles. Besides, it is noticed that the design of the portals of Medreses and other Seljuks monumental buildings in Konya is really different and prestigious.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DOĞAN, N. Ş. (2022). Konya Sırçalı/Muslihiye medresesi taçkapı bezemeleri. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 12, 127–162. https://ajindex.com/articles/533761

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Akok, M. (1969). Konya’da Sırçalı Medresenin Rölöve ve Mimarisi. Türk Arkeoloji Dergisi, 18 (1), 5-35.
  2. Aksaraylı Kerimeddin Mahmud. (1944). Selçukî Devletleri Tarihi (M. N. Gençosman ve F. N. Uzluk, Çev.). Ankara:
  3. Recep Ulusoğlu Basımevi. Aktaş Yasa, A. (1998). Konya’nın Anadolu Selçukluları Dönemi Fiziki Yapısı. “VII. Milli Selçuklu Kültür ve Medeniyeti Semineri” II. Ortaçağ ve Türk Dönemi Kazı- Araştırmaları Sempozyumu Bildirileri: 30 Nisan-02 Mayıs 1998, içinde (ss. 231-268). Konya: Selçuk Üniversitesi Selçuklu Araştırmaları Merkezi Yayınları.
  4. Arık, O. (2007a). Anadolu Selçuklu ve Beylikler Dönemi Dini ve Kamusal Yapılarında Çini. (R. Arık ve O. Arık, Ed.). Anadolu Toprağının Hazinesi Çini Selçuklu ve Beylikler Çağı Çinileri içinde (ss. 37-189). İstanbul:
  5. Kale Grubu Kültür Yayınları.
  6. Arık, O. (2007b). Anadolu Selçuklu Toplum Hayatında Çini. (G. Öney ve Z. Çobanlı, Ed.). Anadolu’da Türk Devri Çini ve Seramik Sanatı içinde (ss. 29-69). İstanbul: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  7. Bakırer, Ö. (1981). Selçuklu Öncesi ve Selçuklu Dönemi Anadolu Mimarisinde Tuğla Kullanımı, I-II. Ankara: Orta Doğu Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Yayınları.
  8. Bakırer, Ö., Caner, Ç. (2009). Anadolu Selçuklu Dönemi Yapılarından Medrese ve Camilerde Portal. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 1 (10), 13-30.
  9. Bayburtluoğlu, Z. (1976). Anadolu Selçuklu Devri Büyük Programlı Yapılarında Önyüz Düzeni. Vakıflar Dergisi, XI, 67-106.
  10. Bayburtluoğlu, Z. (1993). Anadolu’da Selçuklu Dönemi Yapı Sanatçıları. Erzurum: Erzurum Atatürk Üniversitesi Basımevi. Bayhan, A. A. (2007). Ak Han (Goncalı Hanı). (H. Acun, Ed.). Anadolu Selçuklu Dönemi Kervansarayları içinde (ss. 287-303). Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  11. Baykara, T. (1985). Türkiye Selçukluları Devrinde Konya. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  12. Denktaş, M. (2007). Karatay Hanı. (H. Acun, Ed.). Anadolu Selçuklu Dönemi Kervansarayları içinde (ss. 359-379). Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  13. Deniz, B. (2007). Ağzıkara Han. (H. Acun, Ed.). Anadolu Selçuklu Dönemi Kervansarayları içinde (ss. 321-345). Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  14. Diez, E., Aslanapa, O. ve Koman, M. M. (1950). Karaman Devri Sanatı. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları.
  15. Duran, R. (2001). Selçuklu Devri Konya Yapı Kitabeleri (İnşa ve Ta’mir). Ankara:
  16. Türk Tarih Kurumu Basımevi. Durukan, A. (1991). Ak Han’ın Süsleme Programı. Sanat Tarihinde İkonografik Araştırmalar Güner İnal’a