Dergiler / Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi / 2020 / Cilt: 0 - Sayı: 32

Erken Cumhuriyet Döneminde Sovyetler Birliği’nin Türkiye’ye Çimento İhracatı

SOVIET CEMENT EXPORT TO TURKEY IN THE EARLY REPUBLICAN PERIOD

Sayfa
39–58
Yayın Tarihi
2022-10-17
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Her ne kadar büyük karlar elde edilebilecek bir pazar gibi görünse de Türkiye'ye olan çimento ithalatında Sovyetler Birliği büyük zorluklarla karşılaşmış ve zarar etmiştir. 1920'lerin ikinci yarısından itibaren ise Türkiye kendi fabrikalarının üretimini korumak adına gümrük vergilerini yükseltmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makale Sovyetler Birliği’nin erken cumhuriyet döneminde Türkiye'dekiçimento satışlarının organizasyonunu anlatmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:İmparatorluklar döneminde serbest ticaret esası üzerinden yürüyen dış ticaret, sonraki dönemde Sovyetler Birliği’nin dış ticareti devlet tekeline almasından dolayı Türkiye içerisinde Sovyetler Birliği’nin farklı kurumlarını oluşturmasıyla yeni devlet ticaret kurumlarının üzerinden yürütülerek devam etmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Her ne kadar büyük karlar elde edilebilecek bir pazar gibi görünse de Türkiye'ye olan çimento ithalatında Sovyetler Birliği büyük zorluklarla karşılaşmış ve zarar etmiştir. 1920'lerin ikinci yarısından itibaren ise Türkiye kendi fabrikalarının üretimini korumak adına gümrük vergilerini yükseltmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu makale Sovyetler Birliği’nin erken cumhuriyet döneminde Türkiye'dekiçimento satışlarının organizasyonunu anlatmaktadır. Osmanlı ve Rusİmparatorlukları arasında dış ticarete konu olan mallar içinde yer alan çimentonun ithalatı Türkiye ve Sovyetler Birliği’ne miras kalmıştır. İmparatorluklar döneminde serbest ticaret esası üzerinden yürüyen dış ticaret, sonraki dönemde Sovyetler Birliği’nin dış ticareti devlet tekeline almasından dolayı Türkiye içerisinde Sovyetler Birliği’nin farklı kurumlarını oluşturmasıyla yeni devlet ticaret kurumlarının üzerinden yürütülerek devam etmiştir. Arcos, Russoturk ve Kafkaslar Üzerinden Ticaret Yapan Kurum, Sovyetler Birliği’nin Türkiye'ye çimento ithalatını gerçekleştiren önemli kurumlardandır. Sovyetlerin çimento satışlarının büyük bir çoğunluğu Arcos üzerinden gerçekleşirken, İstanbul üzerinden satış yapılan yerler arasında Mısır, Suriye, Filistin ve Yunanistan da olmuştur. Her ne kadar büyük karlar elde edilebilecek bir pazar gibi görünse de Türkiye'ye olan çimento ithalatında Sovyetler Birliği büyük zorluklarla karşılaşmış ve zarar etmiştir. 1920'lerin ikinci yarısından itibaren ise Türkiye kendi fabrikalarının üretimini korumak adına gümrük vergilerini yükseltmiştir.

Abstract

This article displays the structure of the Soviet Union’s cement sales to Turkey in the early Turkish Republican era. Import of cement, which had been one of the commoditiesin the foreign trade between the Ottoman and Russian Empires, descended to Turkey and the Soviet Union. During the imperial period foreign trade was conducted on the basis of free trade, however, as the Soviet Union monopolized foreign trade in the following period and she established various institutions within Turkey, it continued to be carried out through new state trade institutions. Arcos, Russoturk and the Transcaucasia Trade Organization were the most important ones among the institutions that imported cement to Turkey. The majority of the Soviet cement was sold through Arcos, while Egypt, Syria, Palestine and Greece were provisioned through Istanbul. Although, it seems like a market where big profits were made, the Soviet Union faced great difficulties in exporting cement to Turkey and suffered a loss. Turkey implied high tariff rates on cement import, in the second half of the 1920s, in order to protect its cement production. Moreover, cement import was only permitted by the Council of Ministers. In this regard, not only the organizational deficiencies of the institutions of the Soviet Union, but also the precautions that the Turkish governments influenced the cement trade between the two countries.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

BİLGİÇ, E. (2022). Erken Cumhuriyet Döneminde Sovyetler Birliği’nin Türkiye’ye Çimento İhracatı. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 32, 39–58. https://ajindex.com/articles/533499

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Gasudarstvennıy Arhiv Rassiyskiy Fedaratsii - GARF; GARF. Fon: 374. Opis: 1. Delo: 1878. GARF. Fon: 374. Opis: 28. Delo: 1110 GARF. Fon: 374. Opis: 28. Delo: 1102. GARF. Fon: P 374. Opis: 28. Delo: 3230. Rassiyskiy Gasudarstvenny Arhiv Ekonomiki- RGAE; RGAE. Fon: 413. Opis: 11. Delo: 177. RGAE. Fon: 413. Opis: 12. Delo: 144. RGAE. Fon: 413. Opis: 12. Delo: 2912. RGAE. Fon: 413. Opis: 12. Delo: 1970. RGAE. Fon: 413. Opis: 12. Delo:1552. RGAE. Fon: 413. Opis: 2. Delo: 2042.
  2. Bakulin, S. & Muşistin, D. (1938). Vneşniya Torgovliya SSSR za 20 let 1918-1937 Statistiçeskiy Spravoçnik. Moskva: Mejdunoradnaya Kniga.DİE. (1928). Türkiye İstatistik Yıllığı. Ankara: Devlet İstatistik Enstitüsü Yayınları.
  3. Dölen, E. & Koraltürk, M. (2013). Aslan Çimento: İlk Çimento Fabrikamızın Öyküsü 1910-2012. İstanbul:
  4. Tarih Vakfı.Ergin, F. (1977). Atatürk Zamanında Türk Ekonomisi. İstanbul:
  5. Duran Ofset Matbaacılık. Keyder, Ç. (1993). Dünya Ekonomisi İçinde Türkiye 1923-1929. İstanbul:
  6. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  7. Ökçün, G. (1971). 1920-1930 Yılları Arasında Kurulan Türk Anonim Şirketlerinde Yabancı Sermaye. Ankara:
  8. AÜSBFY.Perinçek, M. (2005).
  9. Atatürk'ün Sovyetlerle Görüşmeleri, Sovyet Arşiv Belgeleriyle.İstanbul:
  10. Kaynak Yayınları.
  11. Salah, Z. (1934). Türkiye’de Çimento Bir Lükstür. Arkitekt Dergisi, 1934-05(41), 155-156.
  12. Sey, Y. (2003). Türkiye Çimento Tarihi. Ankara:
  13. Çimento Müstahsilleri Birliği. Tezel, S. Y. (1994). Cumhuriyet Döneminin İktisadi Tarihi 1923-1950. İstanbul:
  14. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  15. Tokgöz, E. (2004). Türkiye'nin İktasadi Gelişme Tarihi. Ankara:
  16. İmaj Yayınevi.
  17. Turan, M. (1999). Yunan Mezalimi. Ankara:
  18. Atatürk Araştırma Merkezi. Vinkonur, A. (1929). Foreign Trade of The Union of Soviet Republics over the Period 1918-1928. Moskva: Vneştorgizdat. Vneştorgizdat. (1960). Vneşniya Torgovliya SSSR za 1918-1940. Moskva: Vneştorgizdat.