Dergiler / İSTEM / 2026 / Sayı: 33

Restorasyon Sonrası Kubbe-i Hadrâ Kalem İşleri Üzerine Değerlendirme

Ali Fuat Baysal(NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ, GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ, GELENEKSEL TÜRK SANATLARI BÖLÜMÜ)0000-0002-8616-8781
Ayşe Zehra Sayın(NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ, GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ, GELENEKSEL TÜRK SANATLARI BÖLÜMÜ)0000-0003-4087-2148
Dergi
İSTEM
Sayfa
39–64
Yayın Tarihi
2019-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bayezid’in saltanat dönemi 1481 -1512 yılları arası olduğu dikkate alındığında tezyinatın da bu zaman diliminin herhangi bir noktasında yapılmış olduğu düşünülmektedir. 2019 yılında tamamlanan restorasyon sonucunda ortaya çıkan ve söz konusu devrin özgün tezyinat özelliklerini taşıyan nakışlar, Kubbe-i Hadrâ’nın beş yüz yıllık bir süreçte yapısal ve sanatsal değişikliğe uğramadığını göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Mevlânâ Celaleddin Rumî ile oğlu Sultan Veled’in sandukalarının bulunduğu Kubbe-i Hadrâ namıyla maruf Türbe yapısının 1274 yılında mimar Tebrizli Bedrettin tarafından inşa edildiği bilinmektedir Türbenin inşasında Alâmeddin Kayser’n maddi ve manevi desteklerinin bulunduğu bilinmekle birlikte günümüzdeki mevcut yapının o dönemde inşa edilen ilk kubbe olup olmadığı, daha sonraki dönemlerde değişikliğe uğradığı hakkında farklı bilgiler nakledilmiş olmakla birlikte bugün için kesin bir bilgiye sahip değiliz.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yeşil kubbenin iç mekânında yer alan kalem işi tezyinatın Sultan II.
💡
Sonuç & Katkı:Bayezid’in saltanat dönemi 1481 -1512 yılları arası olduğu dikkate alındığında tezyinatın da bu zaman diliminin herhangi bir noktasında yapılmış olduğu düşünülmektedir. 2019 yılında tamamlanan restorasyon sonucunda ortaya çıkan ve söz konusu devrin özgün tezyinat özelliklerini taşıyan nakışlar, Kubbe-i Hadrâ’nın beş yüz yıllık bir süreçte yapısal ve sanatsal değişikliğe uğramadığını göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2019 Verileri
⚙️Değişkenler:: Kalem İşi · Kubbe-i Hadrâ · Mevlana

Özet

Mevlânâ Celaleddin Rumî ile oğlu Sultan Veled’in sandukalarının bulunduğu Kubbe-i Hadrâ namıyla maruf Türbe yapısının 1274 yılında mimar Tebrizli Bedrettin tarafından inşa edildiği bilinmektedir Türbenin inşasında Alâmeddin Kayser’n maddi ve manevi desteklerinin bulunduğu bilinmekle birlikte günümüzdeki mevcut yapının o dönemde inşa edilen ilk kubbe olup olmadığı, daha sonraki dönemlerde değişikliğe uğradığı hakkında farklı bilgiler nakledilmiş olmakla birlikte bugün için kesin bir bilgiye sahip değiliz. Yeşil kubbenin iç mekânında yer alan kalem işi tezyinatın Sultan II. Bayezid döneminde yapılmış olduğunu, Kalem işi tezyinatı yapan sanatçının da Halepli Mevlevi Mehmet oğlu Abdurrahman olduğu güney cephenin duvar yüzeyinde yer alan kitabelerden anlaşılmaktadır. Kitabede tarih bulunmamakla birlikte II. Bayezid’in saltanat dönemi 1481 -1512 yılları arası olduğu dikkate alındığında tezyinatın da bu zaman diliminin herhangi bir noktasında yapılmış olduğu düşünülmektedir. 2019 yılında tamamlanan restorasyon sonucunda ortaya çıkan ve söz konusu devrin özgün tezyinat özelliklerini taşıyan nakışlar, Kubbe-i Hadrâ’nın beş yüz yıllık bir süreçte yapısal ve sanatsal değişikliğe uğramadığını göstermektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Baysal, A. F., Sayın, A. Z. (2019). Restorasyon Sonrası Kubbe-i Hadrâ Kalem İşleri Üzerine Değerlendirme. İSTEM, Sayı: 33, 39–64. https://doi.org/10.31591/istem.550810

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (5)

  1. İrteş, Semih. “15.yüzyıl Bursa ve Edirne Kalem İşi Hat Örnekleri”, Hüsn-i Hat Buluşması: 155-157. İstanbul: İstanbul Büyükşehir Belediyesi, 2008.
  2. Bağcı, Serpil. “Erken Osmanlı Kalem İşleri Üzerine Bazı Gözlemler”, In Memoriam İ. Metin Akyurt ve Bahattin Devam Anı Kitabı: Eski Yakındoğu Kültürleri Üzerine İncelemeler. Ed. İ. Metin Akyurt - Nezih Başgelen - Bahattin Devam - Armağan Erkanal. 33-40. İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları, 1995.
  3. Karamağaralı, Haluk. “Mevlâna’nın Türbesi”, Türk Etnografya Dergisi 7/8 (1966): 38-42.
  4. Özönder, Hasan. Konya Mevlana Dergâhı. Ankara: Kültür ve Turizm Yayınları, 1979.
  5. Uzluk, Şahabettin. “II. Türk- Anadolu Resim Mektebi”, Konya Halkevi Dergisi 39 (1942): 12-26.