Dergiler / Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2015 / Cilt: 25 - Sayı: 2

ABBASİLER DÖNEMİNDE İSLAM TIBBI VE TOPLUM SAĞLIĞI

Sayfa
269–295
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Abbasîlerden itibaren İslam dünyasında tıbbın öncülüğü Süryanî hekimlerin elinden çıkarak Müslüman hekimlerin eline geçmeye başlamıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Abbasîler döneminde İslam medeniyeti, tıbbi anlamda büyük bir aydınlanma yaşamıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu aydınlanmanın temelinde antik dönem Yunan, Hind ve İran medeniyetine ait tıbbi birikimin İslam dünyasına kazandırılması yatmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Abbasîlerden itibaren İslam dünyasında tıbbın öncülüğü Süryanî hekimlerin elinden çıkarak Müslüman hekimlerin eline geçmeye başlamıştır.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Abbasîler · Halife Mansur · Tıp

Özet

Abbasîler döneminde İslam medeniyeti, tıbbi anlamda büyük bir aydınlanma yaşamıştır. Bu aydınlanmanın temelinde antik dönem Yunan, Hind ve İran medeniyetine ait tıbbi birikimin İslam dünyasına kazandırılması yatmaktadır. Abbasî halifesi Mansur döneminde büyük bir çeviri faaliyeti başlamış ve bu faaliyetler sonucunda tıbbi anlamda büyük bir ilerleme kaydedilmiştir. Halife Mansur çevirisi yapılan her tercüme kitabın ağırlığınca hekimlere altın ödenmesini emretmiştir. Bu dönemde antik İran medeniyetinden miras olarak alınan Süryanice ve Orta Farsça ile yazılmış olan tıbbi eserlerin çevirisi yapılmıştır. Bu çeviri faaliyetlerinde Irak toprakları üzerinde yaşayan Nastûrî hekimlerin büyük bir rolü vardır. Bu hekimlerin çoğu Cündişapûr tıp ekolüne bağlı olarak yetişmiş hekimlerdir. Aynı zamanda din adamı olan bu Nastûrî hekimler Sâsânîler döneminde İran dillerine ve Süryaniceye çevrilmiş olan antik Yunan, Roma ve İskenderiye tıbbına ait kitapları Arapçaya tercüme etmişlerdir. Bu tercüme faaliyetlerinin neticesinde tıp, eczacılık, veterinerlik ve toplum sağlığı anlamında büyük bir ilerleme kaydedilmiştir. Bunun sonucu olarak İslam dünyasına mal olmuş ve eserlerinin çoğu Avrupa dillerine çevrilmiş Müslüman hekimlerin birçoğu bu dönemde yetişmiştir. Abbasîlerden itibaren İslam dünyasında tıbbın öncülüğü Süryanî hekimlerin elinden çıkarak Müslüman hekimlerin eline geçmeye başlamıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALTUNGÖK, A., YILDIRIM, T. (2022). ABBASİLER DÖNEMİNDE İSLAM TIBBI VE TOPLUM SAĞLIĞI. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 25 - Sayı: 2, 269–295. https://ajindex.com/articles/515708

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (20)

  1. ABBÂDÎ, Ahmed Muhtâr; Fi’t-Tarîhi’l -Abbasî ve’l-Fatimî, Beyrut, 1971. ABDÜLBÂKİ, Muhammed Fûad; Konularına Göre Kur’ân-ı Kerîm (çev. Bekir Karlığa), İstanbul, 2008.
  2. AKSOY, Şahin; Tıp Tarihi Ders Notları, Urfa, 2010.
  3. ALGÜL, Hüseyin-Osman Çetin; İslam Tarihi, c. III, İstanbul, 1987.
  4. ALTINÖLÇEK, Haşmet; “Türk Tıbbında Müzikle Tedavi”, Türkler Ansiklopedisi, c. V, Ankara, 2002.
  5. ARNOLD, David; Coğrafi Keşifler Tarihi, (trc. Osman Bahadır), İstanbul, 1995.
  6. ATASOY, Murat; Süyûti’nin “Tarihu’l-Hulefâ” Adlı Eserinin Abbasîler Kısmının Türkçe’ye Tercümesi ve Değerlendirilmesi, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Tokat, 2006. BAĞDÂTÎ, Ebu Bekr Ahmet b. Ali Hatîb; Târîhu Bağdât, c. I-XXIV, Kahire, 1951.
  7. BAKIR, Abdulhalik; Ortaçağ İslam dünyasında Itriyat, Gıda, İlaç Üretimi ve Tağşişi, Ankara, 2000.
  8. BAKIR, Abdulhalik; “Ortaçağ İslam dünyasında Deri, Tahta ve Kâğıt Sanayi”, Belleten, LXV, (Nisan 2001), sa. 242. BAKIR, Abdulhalik; Ortaçağ Tarih Ve Medeniyetine Dair Çeviriler I, Ankara, 2008.
  9. BAKIR, Abdulhalik; “Erken Ortaçağlarda Irak’ın Meşhur Şehri el-Hîre”, F. Ü. Orta Doğu Araştırmaları Dergisi, c. VI, s. 2, Elazığ, 2010.
  10. BARTHOLD, W.; İslam Medeniyeti Tarihi (çev. Fuat Köprülü), Ankara, 2004.
  11. BAYAT, Ali Haydar; “Buhtîşû”, DİA, c. VI, İstanbul, 1992.
  12. BEK, Ahmet İsa; Tarihu Bimaristanat fi İslam, Beyrut, 1981. BELÂZURÎ, Ahmed b. Yahya, Fütûhu’l-Büldân, (trc. Mustafa Fayda), Ankara, 2002.
  13. BİLMEN, Ömer Nasuhi; Büyük İslam İlmihali, İstanbul, trs. Ahmet Çelebi, “Tarihu’l-İslâmî ve’l-Hadârati’l-İslâmiyye”, D.G.B.İ.T, c. III, s. 461. BROCKELMAN, Karl; İslam Ulusları ve Devletleri Tarihi, (çev. Neşet Çağatay) Ankara, 2002.
  14. BROCKELMAN, Karl; “Buhtîşû ”, İA, c. II, İstanbul, 1979. CÂHIZ, Ebu Osman Amr. b. Bahr; Cimriler Kitabı, (çev. Selahattin Hacıoğlu), İstanbul, 2004.
  15. CANDA, Şerafettin; Türkiye’de Nöropatoloji gelişimi: Dünden Bugüne, Türkiye Ekopatoloji Dergisi, c. XI, 2005.
  16. CEZAR, Mustafa; Türkler’de Şehir ve Mimarlık, İstanbul, 1977. İBNÜ’L CEVZİ, el-Muntazam, c. XIII. Beyrut, 1992.
  17. İBN CÜLCÜL, Tabakâtü’l-etıbbâ (nşr. Fuâd Seyyid), Beyrut, 1985.
  18. ÇELEBİ, Ahmet; “Tarihu’l-İslâmî ve’l-Hadârati’l-İslâmiyye”, D.G.B.İ.T, c. I-III, İstanbul, 1992.
  19. DAĞ, Mustafa; Erken Dönem İslam dünyasında Berîd Teşkilatı ve İstihbarat, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Elazığ, 2012. DAKÛKÎ, Hüseyin Ali; “Hire”, DİA, c. XVIII, İstanbul, 1998.
  20. DEMİRCİ, Mustafa; Bütün Yollar Bağdat’a Çıkar:“Antik Çağ Bilim ve Düşüncenin Bağdat’a İntikali”, Uluslararası Medinetu’s-Selam Sempozyumu, İstanbul, 2008. DİMA