Dergiler / Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2019 / Cilt: 0 - Sayı: 53

WEYMARK MODELİ DÖVİZ PİYASASI BASKISI ENDEKSİ

EXCHANGE MARKET PRESSURE INDEX: THE CASE OF TURKEY

Sayfa
261–284
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Tahmin sonuçlarına göre özellikle 1993’ün son dönemlerinden 2002’ye kadar dövizpiyasasında baskının fazla olmasına rağmen esnek dalgalı döviz kuru sisteminin yerleşmesinden sonradöviz piyasasındaki baskının azaldığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Merkez bankaları özellikle gelişmekte olan ülkelerde döviz piyasasındaki oynaklığı azaltmakveya döviz piyasasında aşırı dalgalanmaya yol açan atakları önlemek amacıyla döviz piyasasınamüdahalede bulunurlar.
📊
Temel Bulgular & Veri:Fakat her müdahale döviz kurunun piyasa tarafından belirlenecek değerindensapmalara neden olabilir.
💡
Sonuç & Katkı:Tahmin sonuçlarına göre özellikle 1993’ün son dönemlerinden 2002’ye kadar dövizpiyasasında baskının fazla olmasına rağmen esnek dalgalı döviz kuru sisteminin yerleşmesinden sonradöviz piyasasındaki baskının azaldığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:2017 Verileri
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Merkez bankaları özellikle gelişmekte olan ülkelerde döviz piyasasındaki oynaklığı azaltmakveya döviz piyasasında aşırı dalgalanmaya yol açan atakları önlemek amacıyla döviz piyasasınamüdahalede bulunurlar. Fakat her müdahale döviz kurunun piyasa tarafından belirlenecek değerindensapmalara neden olabilir. Bu çalışmanın amacı Türk döviz piyasasındaki arz ve talebin oluşturduğubaskıyı tespit etmektir. Bu doğrultuda ekonomi literatüründe döviz piyasasında oluşan baskıyı ölçmekamacıyla döviz piyasası baskı endeksi kullanılmaktadır. Bu endeks Girton ve Roper yaklaşımı, teorikyaklaşım ve modelden bağımsız yaklaşım olarak üç şekilde oluşturulabilir. Bu çalışmada dövizpiyasası baskı endeksi teorik yaklaşıma göre oluşturulmuştur. Endeksin oluşturulmasında dört farklıdenklem kullanılmasına rağmen endeksin hesaplanmasında basit para talebi ve göreli satın alma gücühipotezi denklemlerinin tahmin edilmesi yeterlidir. Analizde çeyreklik veriler kullanılmış olup1990:01-2017:02 dönemini kapsamaktadır. Tahminlerde kullanılan zaman serileri birim kökiçermesine rağmen denklemleri oluşturan serileri arasında eşbütünleşme olduğundan dolayı tahminaşamasına geçilmiştir. Bu denklemlerde içsel değişken problemi olduğundan dolayı hem basit paratalebi hem de göreli satın alma gücü hipotezi denklemleri iki aşamalı en küçük kareler yöntemiyletahmin edilmiştir. Tahmin sonuçlarına göre özellikle 1993’ün son dönemlerinden 2002’ye kadar dövizpiyasasında baskının fazla olmasına rağmen esnek dalgalı döviz kuru sisteminin yerleşmesinden sonradöviz piyasasındaki baskının azaldığı tespit edilmiştir. Ayrıca endeks ekonomik ve siyasi krizlerdenönce aşırı dalgalanma gösterdiğinden dolayı, ileride oluşabilecek krizler için öncü bir gösterge olarakkullanılabilir.

Abstract

Central banks intervene to the exchange market in order to reduce volatility of exchange rate or prevent attacks that lead to high volatilities, especially in developing countries. However, each intervention to the exchange market may cause deviation of the value of exchange rate which, is determined by the market. The aim of this study is that calculates pressure on exchange market for Turkey. In this way, exchange market pressure index has calculated by three ways: Girton-Roper, theoretical and model-independent. In this study, the index is constructed according to the theoretical approach. Four equations are employed for deriving exchange market pressure index but estimating two equations, simple money demand function and purchasing power parity, are enough for the calculation of the index. Quarterly data is employed form 1990:01 to 2017:02. Since both equations have an endogenous variable, those are estimated by two stage least square. It is found that especially starting from the last quarter of 1992 to 2002, exchange market pressure index is too high however, after freely floating system was settled then pressure in the exchange market had decreased dramatically. Moreover, this index can be used as a one of indicator for determination of economic crises due to the fact that the volatile the index increased just before each economic and political crisis.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖRUÇ, E. (2022). WEYMARK MODELİ DÖVİZ PİYASASI BASKISI ENDEKSİ. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 53, 261–284. https://ajindex.com/articles/503453

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. Aizenman, J. ve Binici M. (2016). Exchange market pressure in oecd and emerging economies: domestic vs. external factors and capital flows in the old and new normal, Journal of International Money and Finance, 66, 65-87.
  2. Akçoraoğlu, A. (2000). An analysis of exchange market pressure and monetary policy: evidence from Turkey, G.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(4), 61-74
  3. Arrau, P., De Gregorio J., Reinhart C.M, ve Wickham P. (1995). The demand for money in developing countries: assessing the role of financial ınnovation, Journal of Development Economics, 46(2), 317-340.
  4. Benati, L., Lucas Jr, R. E., Nicolini, J. P., ve Weber, W. (2016). International evidence on long run money demand, National Bureau of Economic Research, No. w22475 Bielecki, S. (2005). Exchange market pressure and domestic credit evidence from Poland, The Poznan University of Economics Review, 5(1), 20-36.
  5. Burdekin, R. C. K. ve Burkett P. (1990). A re-examination of the monetary model of exchange market pressure: Canada 1963-1988, The Review of Economics and Statistics, 72(4), 677-681.
  6. Burkett, P. ve Richards D. G. (1993). Exchange market pressure in paraguay, 1963– 88: monetary disequilibrium versus global and regional dependency, Applied Economics, 25(8), 1053-1063.
  7. Cagan, P. (1956). The monetary dynamics of hyperinflation, in M.Friedman (Eds.), Studies in the Quantity Theory of Money, (s. 25-37). Chicago: Univesity of Chicago Press, 25-117.
  8. Connolly, M. ve Da Silveira, J. D. (1979). Exchange market pressure in postwar Brazil: An application of the Girton-Roper monetary model, The American Economic Review, 69(3), 448-454.
  9. Çetintaş, H. ve Vergil, H. (2003). Türkiye'de kayıtdışı ekonominin tahmini, Doğuş Üniversitesi Dergisi, 4(1), 15-30.
  10. Dayı, F. ve Akdemir, E. (2016). Döviz piyasası baskısı modellerinin yapay sinir ağı ile mukayesesi: Türkiye uygulaması, Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 8 (15), 151, 168. Dougherty, C. (2007).
  11. Introduction to Econometrics, Third Edition,
  12. Oxford University Press,
  13. Eichengreen, B., Rose, A. K., ve Wyplosz, C. (1996). Contagious currency crises (No. w5681). National Bureau of Economic Research. Girton, L. ve Roper, D. (1977). A monetary model of exchange market pressure applied to the postwar Canadian experience, The American Economic Review, 537-548.
  14. Göksu, G., Kadıoğlu, E., Küçükkocaoğlu, G., ve Board, C. M. (2015). Predicting crises in Turkey using an exchange market pressure model and four-way decomposition analysis of gross c