Dergiler / Erciyes İletişim Dergisi / 2014 / Cilt: 3 - Sayı: 3

Bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımında etik olmayan davranışların modellenmesi

Modeling of unethical behaviors in the use of information and communication technologies

Sayfa
56–70
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çizilen modelin BİT etiği konusunda doğruluk, bilgi ve iletişimteknolojilerinin toplumsal etkileri, telif hakları ve güvenlik olmak üzere dört alt boyutla ilişkiliolduğu belirlenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmada, bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımında sergilenen bazı etik dışıdavranışlar belirlenerek bu davranışlara ilişkin örüntülerin modellenmesi amaçlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bilgive İletişim Teknolojileri (BİT) kullanımında karşılaşılan etik olmayan davranışların yer aldığı 28maddelik bir BİT etiği ölçme aracı geliştirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Çizilen modelin BİT etiği konusunda doğruluk, bilgi ve iletişimteknolojilerinin toplumsal etkileri, telif hakları ve güvenlik olmak üzere dört alt boyutla ilişkiliolduğu belirlenmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu araştırmada, bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımında sergilenen bazı etik dışıdavranışlar belirlenerek bu davranışlara ilişkin örüntülerin modellenmesi amaçlanmıştır. Bilgive İletişim Teknolojileri (BİT) kullanımında karşılaşılan etik olmayan davranışların yer aldığı 28maddelik bir BİT etiği ölçme aracı geliştirilmiştir. Ölçme aracı, elverişli örnekleme yönteminegöre seçilen ve yaşları 14 ile 18 arasında değişen 362 lise öğrencisine, internet üzerindençevrimiçi veri toplama yoluyla uygulanmıştır. Etik olmayan davranışlar, çevrede gözlemlenmedurumu ve katılımcılara uygunluğuna göre iki boyutlu olmak üzere yedili Likert tipi ölçeklederecelendirilmiştir. Ölçme aracının faktör yapılarını doğrulamak üzere veriler, açımlayıcı vedoğrulayıcı faktör analizleriyle test edilmiştir. BİT kullanımında etik olmayan davranışların,analizler sonucunda yeterli düzeyde olduğu görülen veri-model uyumluluklarına göre yapısaleşitlik modeli çizilmiştir. Çizilen modelin BİT etiği konusunda doğruluk, bilgi ve iletişimteknolojilerinin toplumsal etkileri, telif hakları ve güvenlik olmak üzere dört alt boyutla ilişkiliolduğu belirlenmiştir.

Abstract

In this study, it is aimed to model the patterns of unethical behaviors by determining someof the unethical behaviors in the use of information and communication technologies. A 28-point ICT Ethics measurement instrument was developed including unethical usage behaviors ofinformation and communication technologies.Measurement instrument was applied withonline data collection method to 362 high school students between the ages of 14 and 18 whowere selected relevant to the convenient sampling method. Unethical behaviors were graded ina two dimensional seven-point Likert-type scale regarding participants own observation andacceptance levels. Data were tested in order to verify the measurement instrument s factorialstructure with exploratory and confrmatory factor analyzes. Unethical ICT usage behaviors structural equation model was drawn according to the results of the analysis of the compatibledata-model ft indices. It is determined that the drawn model is in correlation with the four sub-dimensions; integrity, information and communication technologies social impact, intellectualproperty and safety.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TORUN, E. D. (2022). Bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımında etik olmayan davranışların modellenmesi. Erciyes İletişim Dergisi, Cilt: 3 - Sayı: 3, 56–70. https://ajindex.com/articles/502067

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. Akbulut Y., Uysal Ö., Odabasi H.F., Kuzu A. (2008). Infuence of gender, program of study and PC experience on unethical computer using behaviors of Turkish undergraduate students. Computers & Education, 51 (2), pp. 485–492. Beycioglu, K. (2009). A cyberphilosophical issue in education: Unethical computer using behavior–The case of prospective teachers. Computers & Education, 53(2), 201-208.
  2. Büyüköztürk, Ş. (2002). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara:
  3. Pegem A Yayıncılık. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara:
  4. Pegem Akademi. Bynum, T. W., Rogerson, S. (2005). Computer Ethics and Professional Responsibility. Malden, USA: Blackwell Publishing. DeLisse R. L. (2000). Rationale for Computer Ethics Policies and a Model Policy For the North Carolina Community Collage System. Yayınlanmamış Doktora Tezi. North Carolina: North Carolina Community Collage. Erdem, Z. (2008). Öğretmen adaylarının bilişim teknolojilerini kullanımlarının etik açıdan değerlendirilmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
  5. Flanagan, M., Howe D. C., Nissenbaum, H.(2008). Embodying values in technology: Theory and practice. In J. van den Hoven and J. Weckert (Eds.) Information Technology and Moral Philosophy. Cambridge: Cambridge University Press, 322-353.
  6. Friedman, B. (1995). Corporations take on software pirates. Infosystems, pp.36-38.
  7. Friedman, B. (1997). Social judgement and technological innovation: Adolescents’ understanding of property, privacy and electronic information. Computers in human Behavior 13(3), 327-351.
  8. Friedman, B., Nissenbaum, H. (1997). Bias in computer systems. In B. Friedman (Ed.), Human values and the design of computer technology, 21-40. Cambridge: Cambridge University Press.
  9. Friedman, B., Kahn, P. H., Borning, A. (2006). Value sensitive design and information systems. In Galletta D. & Zhang P. (Eds.), Human-Computer Interaction and Management Information Systems: Applications vol. 6. New York: M.E. Sharpe. Ghazali, H. (2003). Examining High-School Students’ Views on Computer and Information Ethics. Unpublished Doctoral Dissertation, Manhattan, KS: Kansas State University Department of Foundations and Adult Education College af Education. Johnson, D. G. (2000).
  10. Computer Ethics, New Jersey: Englewood Cliffs. Hutcheson, G. D., Sofroniou, N. (1999). The multivariate social scientist: Introductory statistics using