Dergiler / Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2008 / Cilt: 0 - Sayı: 20

Osmanlı Vergi Düzeninde Temettuat Uygulamaları Üzerine Bir Değerlendirme

An Evaluation About Temettuat Applications in Ottoman Tax Arrangements

Sayfa
57–66
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bununla birlikte günümüz Türkiyesi’nde ekonominin kayıt altına alınamayışı ile bunun sonucu olarak ortaya çıkan kayıt dışı ekonomi kavramından bahsedilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Osmanlı Devleti’nin Tanzimat döneminde uyguladığı temettuat vergisi ve bu verginin toplanma biçimi ile temettuatların etkileri bu çalışmada değerlendirilmeye çalışılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Osmanlı’nın ekonomiyi kayıt altına alması, bunun için vergi dışı potansiyelleri dahi defterlere kaydetmesi anlatılmış, çeşitli temettuat defterlerinden alınan verilerle bu durum örneklendirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bununla birlikte günümüz Türkiyesi’nde ekonominin kayıt altına alınamayışı ile bunun sonucu olarak ortaya çıkan kayıt dışı ekonomi kavramından bahsedilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Osmanlı Devleti’nin Tanzimat döneminde uyguladığı temettuat vergisi ve bu verginin toplanma biçimi ile temettuatların etkileri bu çalışmada değerlendirilmeye çalışılmıştır. Osmanlı’nın ekonomiyi kayıt altına alması, bunun için vergi dışı potansiyelleri dahi defterlere kaydetmesi anlatılmış, çeşitli temettuat defterlerinden alınan verilerle bu durum örneklendirilmiştir. Ayrıca Tanzimat döneminde verginin tarh, tahakkuk, kontrol ve teftişinin temettuatlar ile nasıl sağlandığı anlatılmaya gayret edilmiştir. Temettuatların uygulayıcısı olan muhassılların yalnızca defter tutan basit bir memur değil vergi tarhı, tahakkuku, kontrolü ve teftişi işlerini de kapsayan, kapsamlı bir vazifeleri olduğu açıklanmaya çalışılmıştır. Bununla birlikte günümüz Türkiyesi’nde ekonominin kayıt altına alınamayışı ile bunun sonucu olarak ortaya çıkan kayıt dışı ekonomi kavramından bahsedilmiştir.

Abstract

Scope of this study is to discuss the profit tax that was carried out by Ottoman States, gathering ways of this tax and the effects of profits in Tanzimat Period. Restricting of economics, for this scope recording of potentials those were out of tax by Ottoman has explained earlier and has illustrated by means of data gathered from profit notebooks. Furthermore, it was explained how the taxes controlled and inspected by the means of profits in Tanzimat Period. It was tried to explain that tax collectors who was the appliers of Profits, were not only civil servants, but also had got comprehensive works including tax collecting and tax inspection. However, unrestricted economy concept that was appeared because of Turkey’s economical difficulties, was discussed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZDEMİR, A. K. (2022). Osmanlı Vergi Düzeninde Temettuat Uygulamaları Üzerine Bir Değerlendirme. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 20, 57–66. https://ajindex.com/articles/493540

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Arşiv Belgeleri BOA., ML. VRD. TMT, nr.7940. BOA., ML. VRD. TMT, nr. 6776 BOA., ML. VRD. TMT, nr. 5967 BOA., ML. VRD. TMT, nr. 7698. BOA., ML. VRD. TMT, nr. 1140. BOA., ML. VRD. TMT, nr. 9754. BOA., ML. VRD. TMT, nr. 10199. BOA., ML. VRD. TMT, nr. 15942. BOA., ML. VRD. TMT, nr.7704 Kitaplar Aksoy, Ş. (1996),
  2. Vergi Hukuku ve Türk Vergi Sistemi, İstanbul.
  3. Çakır, C. (2001),
  4. Tanzimat Dönemi Osmanlı Maliyesi, İstanbul.
  5. Güran, T., (1989), Tanzimat Döneminde Osmanlı Maliyesi: Bütçeler Ve Hazine Hesapları 1841-1861,
  6. Ankara.
  7. Sayın, A.V. (1999) Tekâlif Kavaidi, Ankara. Süleyman Sudi, (1996), “Defter-i Muktesid Osmanlı Vergi Düzeni”,Yay. Hz. Mehmet Ali Ünal, Isparta. Şener, A. (1990) Tanzimat Dönemi Osmanlı Vergi Sistemi, İstanbul: İşaret Tüm Vergi Kanunları, (2000), Ankara:
  8. Seçkin. Ünal, M.A.(1997),
  9. Osmanlı Müesseseleri Tarihi, Isparta: Kardelen. Makaleler Adıyeke, N. (2000)‘Temettuat Sayımları ve Bu Sayımları Düzenleyen Nizamname Örnekleri’, OTAM, 11,769-807.
  10. Fekete, L. (Nisan 1947) “Türk Vergi Tahrirleri”, Belleten, çev: Sadrettin Karatay, CXI, 42: 299-328.
  11. Serin, M. (1998),“Osmanlı Arşivi’nde Bulunan Temettuat Defterleri”, Başbakanlık I. Milli Arşiv Şurası 20-21 Nisan, 717-728.
  12. Kıldiş, Y., (2000) Kayıt Dışı Ekonominin Ulusal-Uluslararası Boyutu ve Çözüm Önerileri, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2, 2:180-201.