Dergiler / Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2018 / Cilt: 59 - Sayı: 1

Cahiliye Arabı bir peygamber bekliyor muydu? Âtıl Tanrı/Deus Otiosus bağlamında cahiliye dönemi peygamber algısı

Was the Jāhiliyya Arab Waiting for a Prophet? The Perception of Prophet at the Period of Jāhiliyya in the Context of Deus Otiosus

Sayfa
117–154
Yayın Tarihi
2018-04-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Muhammed’in risâletiyle ortaya çıkması, Cahiliye Arabının zihin dünyasında bir peygamber beklentisinin yokluğunu açık eden durumlar arasında sayılabilir

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada farklı dinî gelenekleri bünyesinde barındıran İslam öncesi Arap yarımadasında putperest Cahiliye Araplarının bir peygamber beklentisine sahip olup olmadıkları sorgulanacaktır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu yapılırken Cahiliye Araplarının politeist tanrı anlayışlarının arka planında yer alan yüce bir varlık fikrinin bu husus üzerindeki etkisi esas alınacaktır.
💡
Sonuç & Katkı:Muhammed’in risâletiyle ortaya çıkması, Cahiliye Arabının zihin dünyasında bir peygamber beklentisinin yokluğunu açık eden durumlar arasında sayılabilir
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Deus Otiosus · Âtıl Tanrı · Put

Özet

Bu çalışmada farklı dinî gelenekleri bünyesinde barındıran İslam öncesi Arap yarımadasında putperest Cahiliye Araplarının bir peygamber beklentisine sahip olup olmadıkları sorgulanacaktır. Bu yapılırken Cahiliye Araplarının politeist tanrı anlayışlarının arka planında yer alan yüce bir varlık fikrinin bu husus üzerindeki etkisi esas alınacaktır. İnandıkları bu aşkın ama müdahaleden uzak tanrının/Deus Otiosus’un yetkilerini putlara devretmesi, gündelik yaşamlarında muhtaç oldukları ilahi yardımın muhatabını belirlemiştir. Bu durum ise onlara hakikati bildirecek ve hayatlarını düzenleyecek bir uyarıcının veya peygamberin gelmesine yönelik bir beklentilerinin olmadığına işaret etmektedir. Bunun ötesinde Cahiliye Araplarının, Hz. Peygamber’in durumu konusunda bir peygamber bekleyen Ehl-i Kitap’ın görüşüne başvurmaları da dikkat çekicidir. Ayrıca Ḥanīflerin Yahudi-Hıristiyan bir zemin üzerinden peygamber fikrini temellendirme çabaları veya sözde peygamberlik iddialarının Hz. Muhammed’in risâletiyle ortaya çıkması, Cahiliye Arabının zihin dünyasında bir peygamber beklentisinin yokluğunu açık eden durumlar arasında sayılabilir

Abstract

Was the Jāhiliyya Arab Waiting for a Prophet? The Perception of Prophet at the Period of Jāhiliyya in the Context of Deus Otiosus This article attempts to answer the question whether or not the pagan Jāhiliyya Arabs had a prophetic expectation in Arabian Peninsula that was home to different religious traditions. It primarily discusses whether the idea of a supreme being found in the Jāhiliyya Arabs’ polytheist understanding of god may have had any influences on this point. The powers of this god, a Deus Otiosus, who was transcendent but far away from intervention, were transferred into idols, who were assigned as the interlocutors of the divine assistance to Jāhiliyya Arabs in their daily life. This indicates that there was no expectation of a warner or a prophet coming to them, to tell “the truth”, and arrange their lives. Furthermore, it is also remarkable that the Arabs turned to the Ahl al-Kitāb, who were awaiting a prophet, when they needed to consult about the situation of the Prophet Muhammad. That the Ḥanīfs attempted to support the idea of a prophet based on a Jewish-Christian ground, and that the false prophets emerged only after the apostleship/risāla of Muhammad also indicate that there was no expectation of a prophet in the mind of the Jāhiliyya Arabs

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALICI, M. (2018). Cahiliye Arabı bir peygamber bekliyor muydu? Âtıl Tanrı/Deus Otiosus bağlamında cahiliye dönemi peygamber algısı. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 59 - Sayı: 1, 117–154. https://ajindex.com/articles/490812

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. Yarshater, Ehsan. “Esfandīār (1),” Encyclopædia Iranica, c.8, ss.584-592.
  2. Ünalan, Sıddık. “Risalet Öncesinde Arap Yarımadasındaki Dinler ve Bir Peygamber Beklentisi,” Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 6 (2001), ss.87- 101. Usta, İbrahim. “Cahiliye Tanrılarından Hubel,” M. Mahfuz Söylemez (ed.), Cahiliye Araplarının İlahları (Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2016) içinde, ss.153-169. al-Theeb, Solaiman Abdal-Rahman. “A Comparative Study of Aramaic and Nabataean Inscriptions from North-West Saudi Arabia,” Yayınlanmamış doktora tezi, Durham University, Durham, 1989.
  3. Teixidor, Javier. The Pagan God: Popular Religion in the Greco-Roman Near East. Princeton: Princeton University Press, 1977. Tārīḫu’r-Rusul ve’l-Mulūk. Tah. Muḥammed Ebū’l-Faḍl İbrāhīm. Kahire: Dāru’l-Meʿārif, 1387/1967. eṭ-Ṭaberī, Ebū Caʿfer Muḥammed b. Cerīr. Cāmiʿu’l-Beyān fī Teʾvīli Āyi’l-Ḳurʾān. Tah. Aḥmed Muḥammed Şākir. Beyrut: Muʾessesetu’r-Risāle, 1420/2000. eş-Şehristānī, Ebū’l-Fetḥ Tācuddīn Muḥammed. el-Milel ve’n-Niḥal. Tah. Emīr ʿAlī Muhennā ve ʿAlī Ḥasen Fāʿūr. Kahire: Dāru’l-Maʿrife, 1994. Fil Hadisesi’nin Arap Yarımadasındaki Etkileri Üzerine Bir İnceleme: Ahmesilik, Haniflik,” İslâmî İlimler Dergisi 1:2 (2006), ss.115-130. “Cahiliye Döneminde Lât Kültü,” M. Mahfuz Söylemez (ed.), Cahiliye Araplarının İlahları (Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2016) içinde, ss.51- 110. Söylemez, M. Mahfuz. “Cahiliye Arap İnancında Putların Yeri,” M. Mahfuz Söylemez (ed.), Cahiliye Araplarının Ulûhiyet Anlayışı (Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2015) içinde, ss.9-52.
  4. Smith, Mark S. The Origins of Biblical Monotheism: Israel’s Polytheistic Background and the Ugaritic Texts. Oxford: Oxford University Press, 2001.
  5. Sarıkçıoğlu, Ekrem. “Kur’an’a Göre Müşrikler ve Putperestler,” İslâmî Araştırmalar Dergisi 1 (1986), ss.26-32.
  6. Sarıcık, Murat. “Hübel Mekke’ye Ne Zaman Getirildi?” EKEV Akademi Dergisi 11:2 (2007), ss.125-138.
  7. Rubin, Uri. “Ḥanīfiyya and Kaʿba: An Inquiry into the Arabian Pre-Islamic Background of Dīn Ibrāhīm,” Jerusalem Studies in Arabic and Islam 13 (1990), ss.85-112. Pūrdāvud, İbrahīm. Yeşthā. Tahran: İntişārāt-i Dānişgāh-i Tehrān, 1347/1969.
  8. Palabıyık, M. Hanefi. “İslam Öncesi Arap Düşüncesinde Din ve Din Adamı Algısı,” M. Mahfuz Söylemez (ed.), Cahiliye Araplarının Ulûhiyet Anlayışları (Ankara: Ankara Okulu Yayınları, 2015) içinde, ss.97-148.
  9. Özdemir, Abdurrahman. Lebîd b. Rabîa el-Âmirî ve Divanı. Ankara: Araştırma Yayınları, 2007.
  10. Olgun, Hakan. “Ugarit Meti