Dergiler / Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2021 / Cilt: 62 - Sayı: 2

Aristoteles Mantığında ve İnformel Mantıkta Dolaylı Analoji Formlarına Dair Bir Soruşturma

An Inquiry into the Forms of Indirect Analogy in Aristotelian and Informal Logic

Sayfa
527–555
Yayın Tarihi
2021-11-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu noktada bizim iddiamız, batıdaki informel mantık çalışmalarında, indüktif, dedüktif ve a priori formları bulunan analojinin, Aristoteles’in de eserlerine dayanarak; paradigmatik, vaka temelli ve orantılı olarak ortaya konulabilmesinin ve bunların doğrudan analoji formlarından ayrıştırılmasının mümkün olduğudur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, informel mantık alanındaki analoji formlarının yeniden yorumlanıp Aristoteles’in analoji teorisiyle harmanlanması sonucu ortaya çıkmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmadaki amacımız, Türkçe literatürde tek bir forma indirgenen analojik akıl yürütmenin, dolaylı analoji formları olarak nitelendirdiğimiz farklı formlarının olup olmadığının tespitine yönelik bir soruşturmadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu noktada bizim iddiamız, batıdaki informel mantık çalışmalarında, indüktif, dedüktif ve a priori formları bulunan analojinin, Aristoteles’in de eserlerine dayanarak; paradigmatik, vaka temelli ve orantılı olarak ortaya konulabilmesinin ve bunların doğrudan analoji formlarından ayrıştırılmasının mümkün olduğudur.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Mantık · Akıl Yürütme · Analojik Akıl Yürütme

Özet

Bu çalışma, informel mantık alanındaki analoji formlarının yeniden yorumlanıp Aristoteles’in analoji teorisiyle harmanlanması sonucu ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla çalışma Aristoteles’in analoji teorisiyle informel mantıktaki analoji teorisinin, teorik düzlemde karşılaştırılmasıdır. Çalışmadaki amacımız, Türkçe literatürde tek bir forma indirgenen analojik akıl yürütmenin, dolaylı analoji formları olarak nitelendirdiğimiz farklı formlarının olup olmadığının tespitine yönelik bir soruşturmadır. Bu noktada bizim iddiamız, batıdaki informel mantık çalışmalarında, indüktif, dedüktif ve a priori formları bulunan analojinin, Aristoteles’in de eserlerine dayanarak; paradigmatik, vaka temelli ve orantılı olarak ortaya konulabilmesinin ve bunların doğrudan analoji formlarından ayrıştırılmasının mümkün olduğudur.

Abstract

This study emerged as a result of reinterpreting analogy forms in the informal logic field blending it with Aristotle’s analogy theory. Hence, it is the theoretical comparison of Aristotle’s theory of analogy and theory of analogy in informal logic. Our aim in this study is to investigate whether there are different forms of analogical reasoning, which we describe as indirect analogy forms, which are reduced to a single form in Turkish literature. At this point, we claim that analogy, which has inductive, deductive, and a priori forms, can be put forward in a paradigmatic, case-based, and proportional manner, based on the works of Aristotle, in the western informal logic studies, and it is possible to distinguish them directly from analogy forms.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇELİK, Z. (2021). Aristoteles Mantığında ve İnformel Mantıkta Dolaylı Analoji Formlarına Dair Bir Soruşturma. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 62 - Sayı: 2, 527–555. https://ajindex.com/articles/490755

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Altuntaş, Fuat. “Hukukta Akıl Yürütme Yöntemi Olarak Kıyas (Analoji),” Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Erzincan, 2020. Alvargonzález, David. “Proposal of a Classification of Analogies,” Informal Logic 40:1 (2020), ss.109-137. Aristotle. Rhetorica Ad Alexandrum. Terc. H. Rackham, Cambridge: Harvard University Press, 1957. Aristotle. Topica. Terc. E. S. Forster, Cambridge: Harvard University Press, 1960. Aristotle. Posterior Analytics. Terc. Hugh Tredennick, Cambridge: Harvard University Press, 1960. Aristoteles. Prior Analytics. Terc. Hugh Tredennick, Cambridge: Harvard University Press, 1962. Aristoteles. Retorik. Terc. Mehmet H. Doğan, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 1995. Aristoteles. Nikomakhos’a Etik. Terc. Furkan Akderin, İstanbul: Say Yayınları, 2014. Aristoteles. Metafizik. Terc. Y. Gurur Sev, İstanbul: Pinhan Yayıncılık, 2018. Aristoteles. Poetika. Terc. Ari Çokona, Ömer Aygün, İstanbul: Türkiye İş Bankası Yayınları, 2020.
  2. Atademir, Hamdi Ragıp. Aristo'nun Mantık ve İlim Anlayışı. Ankara: Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 1974.
  3. Barker, Evelyn M. “Beardsley's Theory of Analogy,” Informal Logic 11:3 (1989), ss.185-194.
  4. Bartha, Paul. “Analogy and Analogical Reasoning,” The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Spring 2019 Edition), https://plato.stanford.edu/archives/spr2019/entries/reasoning-analogy/ (10.04.2021)
  5. Bermejo-Luque, Lilian. “A Unitary Schema for Arguments by Analogy,” Informal Logic 32:1 (2012), ss.1-24.
  6. Bickenbach, Jerome Edmund. “The Nature and Scope of Reflective Reasoning,” Yayımlanmamış Doktora Tezi, University of Alberta, 1977.
  7. Botting, David. “The Paradox of Analogy,” Informal Logic 32:1 (2012), ss.98-115.
  8. Brown, William R. “Two Traditions of Analogy,” Informal Logic 11:3 (1989), ss.161-172. el-Câbirî, Muhammed Âbid. Arap İslam Kültürünün Akıl Yapısı: Arap-İslam Kültüründeki Bilgi Sistemlerinin Eleştirel Bir Analizi. Terc. Hasan Hacak, Burhan Köroğlu, Ekrem Demirli, İstanbul: Kitabevi Yayınları, 2001.
  9. Coşkun, Abdulkadir. “İbn Sina'da Retorik,” Yayımlanmamış Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, İstanbul, 2010.
  10. Çelik, Zeynep. “Bir Akıl Yürütme Yöntemi Olarak Analojinin Değeri,” Yayımlanmamış Doktora tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara, 2021.
  11. Demirören, Meral. “Probleme Dayalı Öğrenme-Entegre Tıp Eğitimi Programında Öğrencilerin Klinik Akıl Yürütme Becerisinin Değerlendirilmesi,” Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara, 2008.
  12. Duit, Reinders. “On the Role of Ana